Betonpomp

Een betonpomp bestaat uit een trechter waarin de truckmixer lost, een zuigerpomp die de specie in stappen verder duwt, en een leiding naar de stortplek. Bij een autobetonpomp zit die leiding op een knikbare giek die over een huis of door een raam kan reiken; bij een stationaire pomp loopt zij als vaste buis over het werk en soms een gebouw in.

De reden om een pomp te nemen is bijna altijd bereikbaarheid. Een truckmixer lost via een goot van een paar meter, en dat is genoeg voor een fundering naast de weg. Een vloer achter een huis, een kelder, een verdieping, of een werk waar de wagen niet mag komen vanwege het gewicht, vraagt iets anders. De alternatieven zijn een kubel aan een kraan of kruiwagens, en de pomp is sneller dan beide zodra het om meer dan een paar m³ gaat.

Daar staat tegenover dat een pomp eisen stelt aan de specie. Door een leiding gaat alleen een mengsel dat genoeg samenhang heeft om niet te scheiden en genoeg fijn materiaal om langs de wand te glijden. De korrels moeten in verhouding staan tot de diameter van de leiding, en te stijve of te natte specie geeft problemen: de eerste loopt vast, de tweede ontmengt zodat grind zich in de bocht verzamelt en de leiding dichtzet. Een verstopping losmaken is vies, tijdrovend en niet zonder gevaar, want de leiding staat onder druk.

Daarom is pompbaarheid iets dat je bestelt en niet iets dat je ter plekke oplost. De betoncentrale weet dat er gepompt wordt, kiest daarop de consistentie en de maximale korrel, en doseert desgewenst een hulpstof. Water bijgooien om het pompbaar te maken is dezelfde fout als altijd en komt hier dubbel terug: de specie wordt zwakker én scheidt eerder.

Er is ook een kant die met beton weinig te maken heeft en met planning alles. Een pomp wordt per inzet en per uur gerekend, hij heeft ruimte nodig om te stempelen, en hij heeft een vrije baan voor de giek. Een pomp die staat te wachten omdat de bekisting nog niet dicht is, kost geld terwijl er niets gebeurt. En een giek die onder hoogspanning moet draaien, of op een ondergrond staat die niet draagt, is een ongeval in voorbereiding.

Voor wie thuis laat storten betekent dit vooral: zeg bij de aanvraag waar de specie naartoe moet en wat er in de weg staat. De keuze tussen goot, kubel en pomp, en de lengte die de giek moet halen, volgt daaruit — en die keuze bepaalt mede welke specie er wordt besteld.