Thema's
Gevel
527 documenten · 401–450 hieronder
- Begrip
Koperen dak
Een koperen dak bestaat uit koperen banen die met een staande naad of met roeven zijn verbonden, net als bij zink. Het gaat honderd jaar of langer mee, en het afstromende water vernielt elk zink en aluminium e…
- Begrip
Koppenlaag
Een koppenlaag is een laag metselwerk waarin de bakstenen met hun korte zijde in het zicht liggen, zodat ze dwars door de muur steken. Dat dwars doorsteken is geen esthetische keuze maar een constructieve: een…
- Begrip
Koppenverband
Koppenverband is een metselverband waarin uitsluitend koppen zichtbaar zijn: elke steen ligt met de korte zijde naar buiten. Elke laag verspringt een halve kop ten opzichte van de vorige. Het is het sterkste v…
- Begrip
Kozijn
Het kozijn is het vaste raamwerk dat in een muuropening zit en waarin een raam, een deur of vast glas wordt geplaatst. Het draagt niets van het gebouw maar het bepaalt de waterdichtheid, de luchtdichtheid en ee…
- Begrip
Kozijnanker
Een kozijnanker is de metalen verbinding waarmee een kozijn aan het metselwerk of de constructie wordt bevestigd. Er is één misverstand dat structureel tot problemen leidt bij zelf geplaatste kozijnen. Purschu…
- Begrip
Kroonlijst
Een kroonlijst is de geprofileerde, uitkragende lijst die boven aan een gevel het dak van de gevel scheidt. Hij is het gezicht van de bovenkant van een huis — en tegelijk de plek waar in een oud pand het vaaks…
- Begrip
Kruisverband
Kruisverband is een metselverband waarin lagen met alleen strekken en lagen met alleen koppen elkaar afwisselen, waarbij de koppen van elke koppenlaag een halve steen verspringen ten opzichte van de vorige kopp…
- Begrip
Kunststof gevelbekleding
Kunststof gevelbekleding bestaat uit geëxtrudeerde pvc- of composietprofielen die op een regelwerk voor de gevel worden gehangen. Zij vraagt vrijwel geen onderhoud, zet sterk uit en moet daarom met speling wor…
- Begrip
Kunststof kozijn
Een kunststof kozijn bestaat uit geëxtrudeerde pvc-profielen met meerdere luchtkamers en een stalen versterking in de kern. Het vraagt geen schilderwerk en het is niet te repareren; bij schade wordt het comple…
- Begrip
KVT-kozijn
Een KVT-kozijn is een houten gevelelement dat is gemaakt volgens de Nederlandse kwaliteitsstandaard voor timmerwerk. Die standaard legt vast welk hout mag, hoe droog het moet zijn, hoe de verbindingen en de afw…
- Begrip
Laagdikte
Laagdikte is de dikte van een aangebrachte laag verf, lak, coating of pleister, gemeten in micrometers of millimeters. Bij verf is het verschil tussen de natte laag direct na het aanbrengen en de droge laag na …
- Begrip
Klamplaag
Een klamplaag is een dunne laag metselwerk die tegen een bestaande wand wordt aangebracht, bestaande uit stenen op hun smalle kant of uit dunne strips. Het doel is een baksteenbeeld te geven aan een wand die n…
- Begrip
Klemmend raam
Een klemmend raam is een raam dat bij het openen of sluiten langs het kozijn schuurt of vastloopt. De reflex is de schaaf, en dat is precies de verkeerde volgorde. Klemt het raam alleen in natte of koude perio…
- Begrip
Klezoor
Een klezoor is een in de lengte doorgezaagde baksteen ter breedte van een kwart steen. Hij wordt gebruikt om een metselverband aan het begin van een laag te laten uitkomen zonder dat de stootvoegen boven elkaar…
- Begrip
Klinker
Een klinker is een sterk doorgebakken baksteen voor bestrating of metselwerk. Bij de keuze tussen klinker en betonklinker gaat het meestal over de aanschafprijs, en daar zit de vergissing. De kleur van een geb…
- Begrip
Kloostermop
Een kloostermop is een grote, zware handgevormde baksteen uit de middeleeuwen. De steen is fors dikker en langer dan de latere baksteenformaten, en je herkent hem aan zijn ruwe vorm en zijn rode tot paarsbruine…
- Begrip
Iroko
Iroko is een Afrikaans hardhout met een goede natuurlijke duurzaamheid en een opvallende maatvastheid, dat bij blootstelling van geel naar donkerbruin verkleurt. Het is een gangbare keuze voor buitenkozijnen, …
- Begrip
Kalf
Een kalf is de horizontale scheiding binnen een kozijn tussen een deur of raam en het bovenlicht erboven. Het is een klein onderdeel met een grote rol bij oude en monumentale gevels: de hoogte waarop het kalf …
- Begrip
Kalk
Kalk is een bindmiddel voor mortel, pleisterwerk en verf, gemaakt door kalksteen te branden en daarna te blussen. Het bindt zachter en langzamer dan cement, en het laat vocht en damp veel gemakkelijker door.
- Begrip
Kalkmortel
Kalkmortel is metsel- en voegmortel met kalk als bindmiddel in plaats van cement. Zij is zachter dan de steen, laat vocht door en herstelt kleine scheurtjes zelf — eigenschappen die bij historisch metselwerk no…
- Begrip
Kalksteen
Kalksteen is een natuursteen die grotendeels uit calciumcarbonaat bestaat, gevormd uit afzettingen van schelp- en skeletmateriaal. Uit die samenstelling volgt de belangrijkste praktische regel, en het is er ee…
- Begrip
Kalkuitbloei
Kalkuitbloei is een witte, harde aanslag van calciumcarbonaat op metselwerk, beton of voegwerk. Zij ontstaat wanneer kalk uit de mortel oplost, naar het oppervlak wordt gevoerd en daar met kooldioxide uit de lu…
- Begrip
Kalkuitslag
Kalkuitslag is een witte, harde sluier op metselwerk, stucwerk of beton. Hij ontstaat doordat kalk uit de mortel met water naar het oppervlak komt en daar met de lucht reageert tot een onoplosbare laag. Het is…
- Begrip
Kaphamer
Een kaphamer is een metselaarshamer met aan de ene zijde een slagvlak en aan de andere een scherpe of beitelvormige kant om steen te kappen. De kunst zit niet in de kracht maar in de volgorde, en dat is precie…
- Begrip
Hydrofoberen
Hydrofoberen is het waterafstotend maken van gevelmetselwerk met een middel dat in de steen trekt en de poriewanden bekleedt, zonder de gevel af te sluiten. Het werkt tegen doorslag door poreus materiaal, en h…
- Begrip
Inboeten
Inboeten is het uitkappen en vervangen van afzonderlijke beschadigde stenen in bestaand metselwerk. De klus wordt gezocht in het uitkappen en de uitkomst wordt bepaald in de zoektocht ernaartoe. De steen die p…
- Begrip
Inbraakwerend glas
Inbraakwerend glas is gelaagd glas dat een inbreker tegenhoudt of zoveel vertraging oplevert dat hij afhaakt. Tussen de glasbladen zit taaie folie die het glas bij elkaar houdt als het breekt, zodat er geen ope…
- Begrip
Hijsbalk
Een hijsbalk is de uitstekende balk in de top van een gevel waaraan een takel wordt gehangen om goederen naar boven te hijsen. Hij ziet eruit als een voorziening die klaarstaat voor gebruik, en dat is precies …
- Begrip
Hoekwoning
Een hoekwoning is de laatste woning van een rij, met aan één zijde een buurwoning en aan de andere zijde een vrije zijgevel. Die ene extra gevel bepaalt bijna alles wat de hoekwoning onderscheidt. Bij dezelfde…
- Begrip
Hogedrukreiniger
Een hogedrukreiniger is een machine die leidingwater met een pomp onder hoge druk brengt en door een smalle nozzle spuit. De straal maakt vuil los dat met een borstel niet weggaat. Je gebruikt hem vooral buiten…
- Begrip
Hogedrukspuit
Een hogedrukspuit reinigt door water onder hoge druk op een oppervlak te spuiten. De druk op de doos is niet het getal dat telt, en dat verklaart zowel teleurstellende resultaten als aangerichte schade. De spr…
- Begrip
Hout-aluminium kozijn
Een hout-aluminium kozijn heeft een dragend houten kozijn met aan de buitenzijde een geclipste aluminium schaal. Het combineert een houten binnenzijde met een buitenzijde die geen schilderwerk vraagt, en het i…
- Begrip
Houtbeits
Houtbeits is een dunne, doordringende afwerking die in het hout trekt in plaats van er als een filmlaag op te liggen, en die de houtstructuur zichtbaar laat. Dat is het verschil met lak. Beits bladdert niet af…
- Begrip
Houten gevelbekleding
Houten gevelbekleding bestaat uit delen die op een regelwerk voor de gevel worden bevestigd, met een geventileerde spouw ertussen. Die spouw bepaalt de levensduur meer dan de houtsoort en meer dan de afwerking…
- Begrip
Houten kozijn
Een houten kozijn is een buitenkozijn van hardhout, gemodificeerd hout of verduurzaamd naaldhout, met een geschilderd verfsysteem als bescherming. Het gaat veertig tot zestig jaar mee mits de schildercyclus wo…
- Begrip
HPL
HPL bestaat uit papierlagen die met kunsthars zijn geïmpregneerd en onder hoge druk en temperatuur zijn samengeperst. Het resultaat is een harde, dichte plaat die slijtvast is en die niet vochtgevoelig is. Dun…
- Begrip
HR-glas
HR-glas is isolatieglas met een onzichtbare metaalcoating op een van de glasbladen en een edelgasvulling in de spouw ertussen. Die coating is het hele verschil. Hij laat daglicht door maar kaatst warmtestralin…
- Begrip
Grondverf
Grondverf is de eerste verflaag op een kale of ontvette ondergrond, bedoeld om hechting te geven, de zuiging te sluiten en de aflak een gelijkmatige basis te bieden. Op kaal hout en op metaal is hij niet optio…
- Begrip
Halfsteensmuur
Een halfsteensmuur is een muur van één steen dik, gemeten over de breedte van de steen. Bij waalformaat is dat ongeveer honderd millimeter. Het is de standaarddikte van het buitenblad van een spouwmuur en van …
- Begrip
Halfsteensverband
Halfsteensverband is het verband waarin elke laag uitsluitend uit strekken bestaat en elke volgende laag een halve steen verspringt. Het is het eenvoudigste en meest gebruikte verband in de moderne Nederlandse …
- Begrip
Handvormsteen
Een handvormsteen wordt gemaakt door klei in een met zand bestrooide vorm te werpen, waardoor een onregelmatig oppervlak en een levendige kleur ontstaan. Hij is duurder en onregelmatiger dan een strengpersstee…
- Begrip
Hardhout
Hardhout is hout van loofbomen. In de bouw wordt het woord vooral gebruikt voor zware, dichte soorten die van nature lang meegaan buiten, zoals meranti, eiken en azobe. Je vindt het in kozijnen, gevelbekleding,…
- Begrip
Hardsteen
Hardsteen is een dichte, blauwgrijze kalksteen met zichtbare fossielresten, veel gebruikt voor dorpels, plinten, treden, vensterbanken en gevelbekleding. Het is de natuursteen van de Nederlandse en Belgische b…
- Begrip
Hefschuifdeur
Een hefschuifdeur is een grote schuifdeur die bij het openen eerst enkele millimeters omhoog wordt getild en daarna over een rail rolt. Dat heffen is het hele idee. In gesloten stand zakt het paneel op de dich…
- Begrip
Gevelsteen
Een gevelsteen is óf een gebeeldhouwde of beschilderde steen met een voorstelling in een gevel, óf de baksteen waarmee het zichtbare buitenblad van een gevel is gemetseld. De eerste is cultuurhistorie: hij ver…
- Begrip
Glas
Glas in een woning zit in ramen, deuren en soms in wanden. Het bepaalt hoeveel daglicht binnenkomt en hoeveel warmte er verloren gaat. Bij isolatieglas zitten twee of drie ruiten met een gasgevulde spouw ertuss…
- Begrip
Glaszetter
Een glaszetter plaatst glas in kozijnen en zorgt dat het waterdicht en spanningsvrij blijft zitten. Het vak zit in iets wat je na afloop niet ziet. Glas hoort nooit rechtstreeks op het kozijn te rusten: het st…
- Begrip
Glazen bouwsteen
Een glazen bouwsteen is een hol blok van twee aan elkaar gesmolten glashelften. Het laat licht door maar geen zicht. Je stapelt de stenen als metselwerk tot een niet-dragend vlak in een binnenwand of een gevel…
- Begrip
Gootklos
Een gootklos is een kort houten of stenen blok dat uit de gevel of van de muurplaat uitkraagt en waarop de goot rust. Het is een klein onderdeel met een grote taak: hij draagt het volle gewicht van de goot inc…
- Begrip
Groene gevel
Een groene gevel is een gevel die geheel of gedeeltelijk met planten is begroeid, hetzij met klimplanten vanuit de grond, hetzij met een systeem waarin planten in de gevel zelf wortelen. Het verlaagt de gevelt…