Ik bouw of verbouw zelf
Je bent opdrachtgever én uitvoerder, en die twee rollen stellen andere vragen. Wat mag zonder vergunning, wat vraagt een constructeur, en waar houdt zelf doen op.
Wat hier voor je staat
161–200 van 338 documenten
- Begrip
Oplegging
De oplegging is de plek waar een ligger, balk of vloerelement rust op zijn steunpunt, en de manier waarop de belasting daar wordt overgedragen. Het is het detail waar bij verbouwingen en bij constructieve scha…
- Begrip
Opvijzelen
Opvijzelen is het met hydraulische persen omhoog brengen van een gebouw of een gebouwdeel. Het klinkt exotisch en het is regulier funderingswerk. Een gebouw kan omhoog, en de kunst zit er niet in om het op te …
- Begrip
Opzichter
Een opzichter houdt namens de opdrachtgever toezicht op de uitvoering van een bouwwerk. Zijn waarde zit in timing. Een opzichter komt kijken vóórdat iets wordt dichtgezet — de wapening vóór het storten, de dam…
- Begrip
Overspanning
De overspanning is de afstand die een balk, een vloer of een dakelement zonder tussensteunpunt overbrugt. Het is de maat die het zwaarst doorwerkt in een constructie. Verdubbel je de overspanning, dan wordt he…
- Begrip
Niet-zelfbewoningsclausule
Een niet-zelfbewoningsclausule legt vast dat de verkoper de woning zelf nooit heeft bewoond en daarom niet kan weten wat een bewoner zou weten. Zij beperkt de mededelingsplicht van de verkoper, niet de bepalin…
- Begrip
Nokgording
Een nokgording is de horizontale balk in de nok waarop de sporen of kepers van beide dakvlakken rusten. Hij is de ruggengraat van het dak: alles wat er langs de nok gebeurt, hangt aan die ene balk. Doorbuigt h…
- Begrip
Normaal gebruik
Normaal gebruik is de maatstaf waaraan een gekochte woning moet voldoen: je moet er veilig en met een redelijke mate van duurzaamheid in kunnen wonen. Het gaat over bewoonbaarheid, niet over comfort, uitstrali…
- Begrip
Nulmeting
Een nulmeting is het vastleggen van de toestand van een gebouw op een vast moment, met foto's, beschrijvingen en waar nodig metingen, zodat je later kunt aantonen wat er veranderd is. Je laat hem maken voordat …
- Begrip
Onderaannemer
Een onderaannemer is een bedrijf dat in opdracht van de hoofdaannemer een deel van het werk uitvoert. De praktische regel die je moet kennen: je hebt geen contract met de onderaannemer. Je spreekt de hoofdaann…
- Begrip
Ondergrond
De ondergrond is de bodem waarop een bouwwerk rust. In Nederland is die zeer verschillend: van zand in het oosten en zuiden tot dikke pakketten klei en veen in het westen. De ondergrond bepaalt het funderingst…
- Begrip
Onderslag
Een onderslag is een zware balk die andere balken of een vloer draagt en de last naar de muren of kolommen brengt. Het is het onderdeel dat de vrije overspanning in een woning mogelijk maakt: waar geen muur st…
- Begrip
Onderverzekering
Onderverzekering betekent dat het verzekerde bedrag lager is dan de werkelijke waarde, waardoor de verzekeraar ook een kleine schade maar gedeeltelijk vergoedt. Het pijnlijke zit in de verhouding: wie voor zev…
- Begrip
Muldenpan
Een muldenpan is een dakpan met een brede, vlakke goot in het midden en sluitranden aan de zijkanten. De brede goot geeft dit paneltype zijn voordeel en zijn beperking. De mulde voert veel water af en dat maak…
- Begrip
Muurplaat
Een muurplaat is de horizontale balk bovenop de gevel of de dragende wand, waarop de sporen, kepers of spanten van het dak rusten. Hij verdeelt de puntlasten van het dak over het metselwerk en hij verankert he…
- Begrip
Muurschoen
Een muurschoen is een metalen of kunststof schoen die de kop van een houten balk in het metselwerk draagt en hem tegelijk vrij houdt van dat metselwerk. Daarmee wordt het probleem opgelost dat balkkoppen in ee…
- Begrip
Naaldhout
Naaldhout is het hout van naaldbomen — vuren, grenen, douglas, lariks, ceder — en het is het meest gebruikte constructie- en timmerhout in Nederland. De reden is eenvoudig: het groeit snel, het is licht in ver…
- Begrip
Nabehandelen
Nabehandelen is het beschermen van vers beton of mortel tegen te snel uitdrogen, tegen wind, zon en vorst, zolang het materiaal nog sterkte opbouwt. Zonder nabehandeling verdampt het water dat de cement nodig …
- Begrip
Negatieve kleef
Negatieve kleef is de neerwaartse kracht die zakkende grond op een paal uitoefent. Het is de meest tegenintuïtieve kracht in de funderingsleer, en daardoor de meest onderschatte. Grond rond een paal hoort de p…
- Begrip
Mastgoot
Een mastgoot is een houten goot met een geprofileerde voorzijde, gedragen door de muurplaat of door klossen, die het regenwater langs de dakvoet opvangt en afvoert. Het is het gootsysteem van vrijwel elke Nede…
- Begrip
Meerjarenonderhoudsplan
Een meerjarenonderhoudsplan is een overzicht van het onderhoud aan een gebouw over een reeks jaren, met de kosten erbij. Het wordt gemaakt om te weten wat er aankomt, en het rendeert op iets anders. De winst z…
- Begrip
Meetgereedschap
Meetgereedschap is gereedschap waarmee maten, hoeken en niveaus worden bepaald en afgetekend. De fout ontstaat zelden bij het meten. Meten is nauwkeurig; overbrengen is dat niet — en de fout zit vrijwel altijd…
- Begrip
Metseldraad
Metseldraad is het strak gespannen koord waarlangs een metselaar een laag recht en waterpas houdt. Er bestaat een vakregel voor die één woord lang is en die het verschil maakt tussen een rechte en een bollende…
- Begrip
Moker
Een moker is een zware hamer met een massieve kop van twee tot tien kilo, waarmee je door massa en zwaai kracht overbrengt op steen, beton, metaal of een breekijzer. De kracht komt uit de massa maal de snelhei…
- Begrip
Monolietbeton
Monolietbeton is beton dat op de bouwplaats in bekisting wordt gestort, zodat wanden en vloeren één samenhangend geheel vormen. Het casco is daardoor stijf en zwaar. Dragende dwarswanden en vloeren horen bij e…
- Begrip
Liftschacht
Een liftschacht is de verticale koker waarin de liftcabine op en neer beweegt, met daaronder de schachtput en daarboven de schachtkop. De schacht is bouwkundig een eigen onderdeel van het gebouw: hij draagt me…
- Begrip
Ligger
Een ligger is een horizontaal dragend element dat belasting overspant tussen twee of meer steunpunten. Zij werkt op buiging. Bij verbouwingen is de ligger het element dat de belasting opvangt van een weggehaal…
- Begrip
Lijmmortel
Lijmmortel is een fijne mortel die in een laag van twee tot vier millimeter wordt aangebracht, in plaats van de tien tot vijftien millimeter van een metselmortel. Zij wordt gebruikt voor maatvaste blokken zoal…
- Begrip
Lintzaag
Een lintzaag is een machine met een doorlopende, verticaal lopende zaagband over twee of drie wielen. Er is één getal dat bepaalt wat je met de machine kunt zagen, en dat staat niet op de machine maar op de ba…
- Begrip
Liplas
Een liplas is een verbinding waarbij twee stukken hout in de lengte aan elkaar worden gezet, met een overlap waarin van elk deel een stuk van de dikte is weggenomen. Bij herstelwerk is het de methode waarmee j…
- Begrip
Losmaakbaarheid
Losmaakbaarheid is de mate waarin bouwdelen en materialen aan het einde van hun gebruiksduur zonder schade uit elkaar te halen zijn. Het is de voorwaarde voor werkelijk hergebruik: wat je niet los krijgt, kun …
- Begrip
Luifel
Een luifel is een vast afdak boven een deur, een raam of een gevelopening. Hij oogt decoratief en hij doet iets heel praktisch. Een luifel houdt de deur en het stuk gevel eronder droog, en dat is precies de pl…
- Begrip
Maquette
Een maquette is een driedimensionaal schaalmodel van een gebouw of van een gebied. In een tijd van 3D-modellen en virtuele rondgangen lijkt hij overbodig, maar dat is hij niet: een fysiek model laat verhouding…
- Begrip
Massief hout
Massief hout is hout uit één stuk, tegenover fineer, plaatmateriaal of hout met een toplaag. Het onderscheid dat het meest kost, ligt niet tussen massief en niet-massief maar tussen massief en stabiel. Massief…
- Begrip
Leibedekking
Leibedekking is een dakbedekking van dunne stenen platen, die overlappend op een houten ondergrond worden bevestigd. De prijs van een leiendak wordt afgeschreven op de lei, en de lei is niet wat het eerst opge…
- Begrip
Leidekker
Een leidekker legt en herstelt daken en gevels met natuurleien of vezelcementleien. Het vak kent een gegeven dat het onderhoud volledig stuurt en dat weinig eigenaren kennen. Een natuurlei gaat langer mee dan …
- Begrip
Lift
Een lift is een installatie die personen of goederen verticaal vervoert tussen bouwlagen. Bij het plaatsen in een bestaand gebouw stuit het plan zelden op de techniek. Het stuit op de schacht en op de vergader…
- Begrip
Koppenlaag
Een koppenlaag is een laag metselwerk waarin de bakstenen met hun korte zijde in het zicht liggen, zodat ze dwars door de muur steken. Dat dwars doorsteken is geen esthetische keuze maar een constructieve: een…
- Begrip
Kopshout
Kopshout is het vlak dat ontstaat wanneer hout dwars op de vezelrichting wordt doorgezaagd. Het gedraagt zich volstrekt anders dan de rest van het hout, en dat verklaart een reeks praktijkregels die anders wil…
- Begrip
Korbeel
Een korbeel is een korte schuine stut die de hoek tussen een staander en een ligger verstijft. Het is het antwoord op één meetkundig gegeven dat de hele stabiliteit van een raamwerk bepaalt. Een rechthoek van …
- Begrip
Krimpscheur
Een krimpscheur is een scheur die ontstaat doordat een materiaal bij het uitharden of drogen kleiner wordt. De vraag die achter elke gemelde scheur zit, is niet hoe je hem wegwerkt maar wat hij betekent — en d…