Ik bouw of verbouw zelf
Je bent opdrachtgever én uitvoerder, en die twee rollen stellen andere vragen. Wat mag zonder vergunning, wat vraagt een constructeur, en waar houdt zelf doen op.
Wat hier voor je staat
121–160 van 269 documenten
- Begrip
Muurplaat
Een muurplaat is de horizontale balk bovenop de gevel of de dragende wand, waarop de sporen, kepers of spanten van het dak rusten. Hij verdeelt de puntlasten van het dak over het metselwerk en hij verankert he…
- Begrip
Muurschoen
Een muurschoen is een metalen of kunststof schoen die de kop van een houten balk in het metselwerk draagt en hem tegelijk vrij houdt van dat metselwerk. Daarmee wordt het probleem opgelost dat balkkoppen in ee…
- Begrip
Naaldhout
Naaldhout is het hout van naaldbomen — vuren, grenen, douglas, lariks, ceder — en het is het meest gebruikte constructie- en timmerhout in Nederland. De reden is eenvoudig: het groeit snel, het is licht in ver…
- Begrip
Natuurlei
Een natuurlei is een dunne plaat gespleten leisteen die als dakbedekking op een dak of een gevel wordt bevestigd. Zij gaat honderd jaar of langer mee en zij is de duurste dakbedekking in aanschaf en in arbeid.
- Begrip
Natuursteen
Natuursteen is uit de aardkorst gewonnen gesteente dat in de bouw wordt toegepast: als vloer, wandbekleding, dorpel, werkblad of bestrating. De eigenschappen verschillen sterk per soort. Graniet is hard en zuu…
- Begrip
Mastgoot
Een mastgoot is een houten goot met een geprofileerde voorzijde, gedragen door de muurplaat of door klossen, die het regenwater langs de dakvoet opvangt en afvoert. Het is het gootsysteem van vrijwel elke Nede…
- Begrip
Meerjarenonderhoudsplan
Een meerjarenonderhoudsplan is een overzicht van het onderhoud aan een gebouw over een reeks jaren, met de kosten erbij. Het wordt gemaakt om te weten wat er aankomt, en het rendeert op iets anders. De winst z…
- Begrip
Meetgereedschap
Meetgereedschap is gereedschap waarmee maten, hoeken en niveaus worden bepaald en afgetekend. De fout ontstaat zelden bij het meten. Meten is nauwkeurig; overbrengen is dat niet — en de fout zit vrijwel altijd…
- Begrip
Meranti
Meranti is een verzamelnaam voor tropisch loofhout uit Zuidoost-Azië. Het is decennialang de standaard geweest voor Nederlandse buitenkozijnen, vanwege de goede bewerkbaarheid en de redelijke duurzaamheid. De …
- Begrip
Metselaar
Een metselaar bouwt met stenen en mortel: gevels, binnenwanden, schoorstenen en tuinmuren. Het is een vak waarin het resultaat honderd jaar zichtbaar blijft. Het verschil tussen goed en middelmatig metselwerk …
- Begrip
Metselmortel
Metselmortel is het bindmiddel tussen stenen: een mengsel van zand, een bindmiddel en water, dat de stenen op afstand houdt, de belasting verdeelt en het metselwerk als geheel laat werken. De regel die alles b…
- Begrip
Metselverband
Het metselverband is het patroon waarin bakstenen ten opzichte van elkaar worden gemetseld. Doel is dat de stootvoegen van de ene laag niet boven die van de laag eronder komen, zodat de belasting zich over het …
- Begrip
Metselwerk
Metselwerk is het deel van een gebouw dat is opgebouwd uit stenen die met mortel aan elkaar zijn verbonden. Het is in Nederland het meest voorkomende gevelmateriaal, en de staat ervan bepaalt voor een groot dee…
- Begrip
Monument
Een monument is een gebouw of object dat vanwege zijn cultuurhistorische waarde wettelijk is beschermd. Wijzigingen zijn vergunningplichtig, en dat geldt vaak ook voor onderdelen die je van buitenaf niet ziet.
- Begrip
Lijnolie
Lijnolie is een plantaardige olie uit lijnzaad die het hout intrekt en daar door opname van zuurstof uithardt. Het is de oudste houtbescherming die we hebben, en het is ook het materiaal met het meest ondersch…
- Begrip
Lintvoeg
Een lintvoeg is de horizontale voeg tussen twee lagen metselwerk. Hij is dun, doorgaans tien tot twaalf millimeter, en hij doet meer dan hij lijkt: hij verdeelt de druk gelijkmatig over de stenen, hij houdt re…
- Begrip
Loodhoudende verf
Loodhoudende verf is oude verf waarin lood als pigment of droger is verwerkt. Zolang de laag heel is en er niets mee gebeurt, doet hij niets. Het risico ontstaat op het moment dat je hem gaat bewerken: droog s…
- Begrip
Loodslabbe
Een loodslabbe is een strook lood die de aansluiting afdicht tussen een dakvlak en opgaand werk, zoals een schoorsteen, een dakkapel of een muur. Het is een klein onderdeel met een grote betekenis: de overgrot…
- Begrip
Loofhout
Loofhout is hout van loofbomen, bomen die hun blad verliezen. Het staat tegenover naaldhout van coniferen. De meeste loofhoutsoorten zijn dichter, harder en duurzamer dan naaldhout, en daarom worden ze gebruik…
- Begrip
Luifel
Een luifel is een vast afdak boven een deur, een raam of een gevelopening. Hij oogt decoratief en hij doet iets heel praktisch. Een luifel houdt de deur en het stuk gevel eronder droog, en dat is precies de pl…
- Begrip
Markies
Een markies is een uitklapbaar zonnescherm boven een raam of deur, waarbij het doek door schuine zijarmen wordt gespannen en het scherm schuin naar beneden uitvalt. Doordat de zijkanten mee naar beneden komen,…
- Begrip
Lak
Lak is dekkende verf met een gladde, gesloten film, bedoeld als afwerklaag op hout, metaal en kunststof. De aflak bepaalt het uiterlijk en niet de levensduur; die zit in de grondlaag en in de voorbereiding.
- Begrip
Latei
Een latei is de balk boven een raam- of deuropening die het metselwerk erboven draagt en de last naar de muurdelen ernaast overbrengt. Zonder latei zakt het metselwerk boven een opening in.
- Begrip
Latexverf
Latexverf is watergedragen muurverf waarin kunststofdeeltjes zijn gedispergeerd, die na verdamping van het water samenvloeien tot een aaneengesloten laag. De hele bruikbaarheid zit in dat samenvloeien. Het wat…
- Begrip
Leibedekking
Leibedekking is een dakbedekking van dunne stenen platen, die overlappend op een houten ondergrond worden bevestigd. De prijs van een leiendak wordt afgeschreven op de lei, en de lei is niet wat het eerst opge…
- Begrip
Leidekker
Een leidekker legt en herstelt daken en gevels met natuurleien of vezelcementleien. Het vak kent een gegeven dat het onderhoud volledig stuurt en dat weinig eigenaren kennen. Een natuurlei gaat langer mee dan …
- Begrip
Leihaak
Een leihaak is een gebogen metalen haak waarmee een natuursteen- of vezelcementlei op het dak wordt vastgezet. Hij grijpt om de onderrand van de lei en houdt hem tegen opwaartse wind. De haak is klein, hij is …
- Begrip
Leisteen
Leisteen is een metamorf gesteente dat zich in dunne platen laat splijten. Die splijtbaarheid maakt het uitermate geschikt als dakbedekking en als vloertegel. Het is dicht, vorstbestendig en vrijwel onderhouds…
- Begrip
Lekdorpel
Een lekdorpel is een profiel dat onder een kozijn of onder een gevelopening wordt aangebracht om water af te voeren, met een naar buiten stekende rand die het water laat afdruipen. Het onderscheid met de water…
- Begrip
Lekkage
Een lekkage is water dat op een ongewenste plaats binnenkomt of vrijkomt: via het dak, de gevel, een leiding, een afvoer of een aansluiting. Het onderscheidt zich van optrekkend en doorslaand vocht doordat er …
- Begrip
Levensduur
De levensduur van een bouwdeel is de periode waarin het zijn functie vervult, en die is geen eigenschap van het materiaal maar de uitkomst van materiaal, uitvoering, belasting en onderhoud. Er zijn drie soorte…
- Begrip
Koperen dak
Een koperen dak bestaat uit koperen banen die met een staande naad of met roeven zijn verbonden, net als bij zink. Het gaat honderd jaar of langer mee, en het afstromende water vernielt elk zink en aluminium e…
- Begrip
Koppenlaag
Een koppenlaag is een laag metselwerk waarin de bakstenen met hun korte zijde in het zicht liggen, zodat ze dwars door de muur steken. Dat dwars doorsteken is geen esthetische keuze maar een constructieve: een…
- Begrip
Kopse kant
De kopse kant is het uiteinde van een stuk hout, waar de vezels dwars zijn doorgesneden en de houtcellen als open buisjes aan de oppervlakte liggen. Daar neemt hout vocht tot tien à twintig keer sneller op dan…
- Begrip
Kopshout
Kopshout is het vlak dat ontstaat wanneer hout dwars op de vezelrichting wordt doorgezaagd. Het gedraagt zich volstrekt anders dan de rest van het hout, en dat verklaart een reeks praktijkregels die anders wil…
- Begrip
Kozijn
Het kozijn is het vaste raamwerk dat in een muuropening zit en waarin een raam, een deur of vast glas wordt geplaatst. Het draagt niets van het gebouw maar het bepaalt de waterdichtheid, de luchtdichtheid en ee…
- Begrip
Kozijnanker
Een kozijnanker is de metalen verbinding waarmee een kozijn aan het metselwerk of de constructie wordt bevestigd. Er is één misverstand dat structureel tot problemen leidt bij zelf geplaatste kozijnen. Purschu…
- Begrip
Krimpscheur
Een krimpscheur is een scheur die ontstaat doordat een materiaal bij het uitharden of drogen kleiner wordt. De vraag die achter elke gemelde scheur zit, is niet hoe je hem wegwerkt maar wat hij betekent — en d…
- Begrip
Kroonlijst
Een kroonlijst is de geprofileerde, uitkragende lijst die boven aan een gevel het dak van de gevel scheidt. Hij is het gezicht van de bovenkant van een huis — en tegelijk de plek waar in een oud pand het vaaks…
- Begrip
Kruisverband
Kruisverband is een metselverband waarin lagen met alleen strekken en lagen met alleen koppen elkaar afwisselen, waarbij de koppen van elke koppenlaag een halve steen verspringen ten opzichte van de vorige kopp…