Begrippen

O

• OSBPremium · ook: OSB, oriented strand board, grofspaanplaat

  OSB bestaat uit grote houtsnippers die in lagen gericht zijn gelegd en samengeperst met lijm. De buitenste lagen liggen in de lengterichting, de binnenste dwars. Het is goedkoper dan multiplex en bij de juiste klasse geschikt voor constructieve toepassing, en het is daarmee het standaard plaatmateriaal in houtskeletbouw geworden.

• OrnamentPremium · ook: Ornament, sierelement, stucornament, rozet, lijstwerk

  Een ornament is een decoratief element aan of in een gebouw: een stucrozet op het plafond, een sierlijst, een gevelsteen of een houten profiel. Bij vooroorlogse woningen zijn ornamenten vaak beeldbepalend en bij monumenten zijn ze beschermd. Ze zijn herstelbaar, ook als ze onder tien lagen verf zijn verdwenen.

• OpritPremium · ook: Oprit, inrit, uitrit, opritverharding, parkeerplaats op eigen terrein

  Een oprit is de verharding op eigen terrein waarover je met een voertuig naar de weg rijdt. De aanleg valt in twee stukken die niets met elkaar te maken lijken te hebben. Op eigen terrein mag je vrijwel altijd verharden zonder vergunning; de aansluiting op de openbare weg is een uitritvergunning van de gemeente. Dat tweede vergeten mensen structureel, en het is geen formaliteit: de gemeente beoordeelt verkeersveiligheid, de plaats van bomen, lantaarnpalen en parkeerplaatsen, en zij voert de verlaging van de trottoirband doorgaans zelf uit — op jouw kosten. Vraag hem aan vóór de bestrating, niet erna.

• OpdekdeurPremium · ook: Opdekdeur, deur met opdek, sponningdeur

  Een opdekdeur heeft een verdikte rand die over het kozijn heen valt, waardoor de naad tussen deur en kozijn wordt afgedekt. Het is de standaard in de Nederlandse woningbouw en de maatvoering is daardoor sterk gestandaardiseerd.

• OntlastingsboogPremium · ook: Ontlastingsboog, ontlastingsstrek, strekse boog, rollaag, segmentboog, korfboog

  Een ontlastingsboog is een gemetselde boog boven een opening die de last van de gevel eromheen leidt. Bij oudere woningen leidt dit tot een hardnekkig misverstand met echte gevolgen. Het houten balkje dat je boven je raam ziet zitten, draagt de gevel niet — dat doet de ontlastingsboog erboven. Dat balkje is doorgaans niet meer dan de afwerking van het metselwerk boven het kozijn. Wie het wegneemt in de veronderstelling dat hij de latei vervangt, of wie de boog erboven aantast, haalt de constructie weg die het werk doet.

• Ontkoppelingsmat · ook: Ontkoppelingsmat, ontkoppelingsmembraan, ontkoppelmat, scheidingsmat, noppenmat.

  Een ontkoppelingsmat is een dunne laag tussen een ondervloer en het tegelwerk erop. De mat neemt de beweging van de ondervloer op, zodat scheuren en spanningen niet doorlopen in de tegels. Zo blijft een tegelvloer heel op een ondergrond die werkt.

• OnderwaterbetonPremium · ook: Onderwaterbeton, owb, onderwaterbetonvloer

  Onderwaterbeton is beton dat onder water wordt gestort via een buis die tot in het beton reikt, zodat het beton niet door het water valt. Het wordt gebruikt om de bodem van een bouwkuip af te sluiten, zodat die daarna kan worden leeggepompt.

• OndervloerPremium · ook: Ondervloer, ondervloerplaat, onderlaag

  Een ondervloer is de tussenlaag die je onder laminaat, parket of een tegelvloer aanbrengt om oneffenheden op te vangen, contactgeluid te dempen en vocht uit de dekvloer tegen te houden. Het is de goedkoopste laag in een vloeropbouw en tegelijk de laag die het vaakst bepaalt of de vloer bevalt. Een verkeerde ondervloer laat zich niet corrigeren zonder de hele afwerkvloer eruit te halen.

• OnderpanPremium · ook: Onderpan, ondereindpan, voetpan, traufpan, eerste rij pannen

  De onderpan is de pan van de onderste rij van een dakvlak, vlak boven de goot. Het is de meest belaste pan van het hele dak. Al het water dat over het dakvlak naar beneden loopt, passeert deze rij — en juist daar is de pan het kortst ondersteund en zit hij het dichtst bij de wind die onder het dakvlak trekt. Losse, gescheurde of niet-vastgezette onderpannen zijn de meest voorkomende oorzaak van stormschade aan een pannendak, en het is de rij waar bij inspectie als eerste naar gekeken hoort te worden.

• OnderdorpelPremium · ook: Dorpel, onderdorpel, raamdorpel

  De onderdorpel is het onderste horizontale deel van een kozijn, waarop het raam of de deur sluit en waarlangs het regenwater naar buiten wordt afgevoerd. Het is het zwaarst belaste onderdeel van elk houten kozijn: daar komt het water samen, daar staat het stil, en daar begint houtrot.

• OkouméPremium · ook: Okoumé, okoume, gaboen

  Okoumé is een licht Afrikaans hardhout dat vrijwel uitsluitend als multiplex wordt verhandeld. Het is licht, goed te bewerken en niet duurzaam; de lijmklasse bepaalt of een plaat buiten mag.