Begrippen

Z

• ZaagbladPremium · ook: Zaagblad, cirkelzaagblad, zaaglint, zaagketting

  Een zaagblad is het verwisselbare snijgereedschap van een zaagmachine. Het blad bepaalt het resultaat meer dan de machine. Een dure zaag met het verkeerde blad zaagt slecht; een eenvoudige zaag met het juiste blad zaagt netjes. Dat is de enige zin die je van dit onderwerp hoeft te onthouden, en hij wordt structureel genegeerd.

• ZaagsnedePremium · ook: Zaagsnede, snijvoeg, kerf, zaagvoeg, snedebreedte

  Een zaagsnede is de gleuf die het zaagblad in het materiaal achterlaat. Er verdwijnt materiaal, en dat is precies wat bij maatvoering wordt vergeten. De snede heeft breedte, dus de lijn waarop je zaagt gaat verloren — zaag je op de lijn, dan is je werkstuk een halve snedebreedte te kort. Bij één zaagsnede merk je dat nauwelijks; bij tien planken achter elkaar uit één balk telt het op tot een fout die je van een meter afstand ziet. De regel is kort: teken de lijn, en zaag ernaast, aan de afvalkant.

• ZelfontbrandingstemperatuurPremium · ook: Zelfontbrandingstemperatuur, zelfontbrandingspunt, ontstekingstemperatuur, autoignitietemperatuur

  De zelfontbrandingstemperatuur is de temperatuur waarbij een stof ontbrandt zonder dat er een vonk of vlam aan te pas komt. In een woning is het opvallendste geval er een waarbij die temperatuur helemaal niet wordt gehaald door de omgeving. Doeken met olie, alkydverf of houtolie warmen zichzelf op: de droging is een chemische reactie die warmte afgeeft, en in een opgepropte doek kan die warmte niet weg. De temperatuur loopt dan langzaam op tot het punt van ontbranding — in een prullenbak, een emmer of een afvalzak, uren nadat er is opgeruimd.

• ZeskantboutPremium · ook: Zeskantbout, zeskantschroef, machinebout

  Een zeskantbout is een bevestigingsmiddel met een zeskantige kop en metrisch schroefdraad, dat met een moer of in een tapgat wordt aangedraaid. De sterkte staat op de kop gestempeld als een sterkteklasse, bijvoorbeeld 8.8 of 10.9. Die twee cijfers bepalen wat de bout aankan, en ze zijn belangrijker dan de dikte: een dunne bout van hoge klasse draagt meer dan een dikke van lage.

• ZijkniptangPremium · ook: Zijkniptang, zijsnijtang, zijsnijder, kniptang, diagonaaltang

  Een zijkniptang is een tang die uitsluitend knipt, met twee geharde snijkanten die schuin op de greep staan zodat je vlak langs een oppervlak kunt afknippen. Dat schuine vlak is de bedoeling van het gereedschap. Een combinatietang knipt achter het scharnier en houdt daardoor afstand; een zijkniptang knipt aan het uiteinde en komt tot vlak tegen de plaat, de printplaat of de klemmenstrook. Het verschil is een paar millimeter en dat is precies waar het om gaat.

• Zwaaihaak · ook: Zwaaihaak, zweihaak, stelhaak, verstelbare haak

  Een zwaaihaak is een haak met een verstelbaar blad dat je op elke hoek kunt vastzetten. Je legt hem in een bestaande hoek, draait hem vast en neemt die hoek daarmee mee naar je werkstuk. De haak meet dus geen graden maar kopieert een hoek precies zoals hij is.

• ZwaluwstaartPremium · ook: Zwaluwstaart, zwaluwstaartverbinding, zwaluwstaartlas

  Een zwaluwstaart is een houtverbinding met taps toelopende pennen die in bijpassende gaten grijpen, zodat de delen niet uit elkaar kunnen worden getrokken in één richting. Het is de sterkste traditionele hoekverbinding in hout en zij is mechanisch zelfsluitend: hoe harder je trekt, hoe steviger zij vastzit. Het principe komt ook terug in staalplaatvloeren.