Waarom zit er een vuile band onder mijn raam?
Gesteld in september 2026 · beantwoord door de redactie · gecontroleerd op 4 september 2026
De vraag
Onder elk raam aan de voorgevel zit een donkere, vuile baan op het metselwerk, van de dorpel naar beneden uitlopend. Bij de buren, hetzelfde bouwjaar, is de gevel schoon. Waar komt dat vandaan?
Gesteld in september 2026.
Het korte antwoord
Van water dat van de raamdorpel over de gevel loopt in plaats van ervan af te druppelen. Een raamdorpel hoort het water van het raam op te vangen en vrij van de gevel af te werpen; daarvoor heeft hij een overstek en aan de onderkant een groef, het waterhol. Ontbreekt die groef, is hij dichtgesmeerd of steekt de dorpel te weinig uit, dan loopt het water langs de onderkant terug naar de gevel en zoekt het zijn weg naar beneden.
Elke bui neemt vuil van het raam en de dorpel mee en zet het af op die baan. Dat is wat je ziet, en het is bij de buren anders omdat hun dorpels het wel doen.
Het is cosmetisch tot het niet meer cosmetisch is: een gevel die op die baan altijd nat is, krijgt daar vorstschade en algen.
Waarom dat zo is
Een raamdorpel — de waterslag — sluit de onderkant van een kozijn af en voert het regenwater dat langs het glas en het kozijn loopt naar buiten. Dat werkt door twee dingen. De dorpel heeft afschot en steekt buiten de gevel uit, zodat het water van de voorrand druppelt en niet tegen de gevel. En aan de onderkant van dat overstek zit een groef, het waterhol: water dat langs de onderkant terug naar de gevel wil kruipen — en dat wil het, door oppervlaktespanning — komt bij de groef en valt daar af.
Ontbreekt een van beide, dan werkt het niet. Een dorpel die maar een centimeter uitsteekt, laat de wind het water tegen de gevel drukken. Een waterhol dat is dichtgesmeerd bij een voegbeurt of een schilderbeurt, of dat er nooit is geweest bij een goedkope dorpel, laat het water langs de onderkant naar de gevel lopen. Daar zakt het langs het metselwerk naar beneden, in een baan die zich verbreedt.
Het water neemt alles mee wat op het raam en de dorpel ligt: stof, roet, algen, uitgeloogd materiaal van de dorpel zelf. Bij betonnen en natuurstenen dorpels kan ook kalk uitlogen en een witte of grijze sluier geven. Op de plek waar de gevel altijd nat is, groeien algen en mos, en in de winter bevriest het water in de steen. Na jaren is dat de baan waar de voegen als eerste loskomen en de stenen afschilferen.
De buren met dezelfde woning hebben dorpels met een werkend waterhol, een groter overstek, of ze hebben bij een gevelbeurt de dorpels laten aanpassen. Het verschil zit in millimeters.
Wat je nu kunt doen
Kijk onder de dorpel: is er een groef, en is hij open over de volle lengte. Voel of de dorpel afschot heeft naar buiten en hoeveel hij uitsteekt.
Is het waterhol dichtgesmeerd: laat het uitfrezen of uitslijpen; dat is een klus van een uur per dorpel voor een gevelbedrijf.
Ontbreekt het overstek: laat een aluminium of stalen dorpelafdekking plaatsen die verder uitsteekt en een eigen druiprand heeft. Reken op € 40 tot 90 per strekkende meter geplaatst. Bij een gevelrenovatie kunnen de dorpels worden vervangen.
Reinig de baan met water en een zachte borstel; geen hogedruk op oud metselwerk, en geen zuur op een gevel met kalkhoudende steen.
Controleer of de kitvoeg tussen dorpel en kozijn dicht is. Water dat daar binnenkomt, loopt achter de dorpel om en komt onder de dorpel uit; dat geeft dezelfde baan met een andere oorzaak.
Wanneer dit antwoord niet opgaat
Bij een baan die begint bij een hemelwaterafvoer of een lekkende goot boven het raam. Dan is het de goot, niet de dorpel.
Bij vuile banen onder alle horizontale randen van de gevel, ook onder rollagen en muurafdekkers. Dan is het een algemeen probleem van de gevel: geen enkele rand werpt water af.
Bij een witte baan in plaats van een donkere. Dat is uitloging of zoutuitbloei uit de dorpel of het metselwerk, en dat vraagt om een andere beoordeling.
Bij houten kozijnen waar de onderdorpel zelf zacht is. Dan is het water al in het hout en is de dorpel niet het probleem maar het slachtoffer.
Bij een gevel met een gepleisterde afwerking. Daar zijn de banen sneller zichtbaar en tasten ze het stucwerk aan; herstel is dringender.
Zie voor meer informatie
- WaterslagBegrip
- WaterholBegrip
- RaamdorpelsteenBegrip
- Doorslaand vocht: als de gevel water doorlaatKennisbank
- Metselwerk herstellen: inboeten, vervangen of accepterenArtikel
We slaan alleen je antwoord op, en je toelichting als je die geeft. Geen naam, geen e-mailadres.