Begrippen
Wat staat hier?Bouwkundige termen in gewone taal. Wat het is staat er altijd — de uitleg erachter hoort bij een abonnement.
Sorteren:Oudste eerst
in zeven groepen — wat de kleuren betekenen
66 van 2.115 begrippen
B
- BalkPremium · ook: Ligger, moerbalk voor de zware hoofdbalk, kinderbalk voor de lichtere balken daartussen.
Een balk is een langwerpig dragend element dat belasting overbrengt naar muren of kolommen. In woningen zijn balken van hout, staal of beton. Zij bepalen hoe ver een vloer of dak kan overspannen zonder tussensteun.
- BaddingPremium · ook: Batting, bezaagd constructiehout
Een badding is een balkje bezaagd constructiehout in een standaardmaat, gebruikt voor regelwerk, spanten, onderslagen en tijdelijke constructies. Het is het werkpaard onder het bouwhout: goedkoop, overal verkrijgbaar en sterk genoeg voor het meeste.
- BestekPremium · ook: Technische omschrijving, werkomschrijving
Het bestek beschrijft precies wat er gebouwd moet worden, met welke materialen en volgens welke eisen. Het hoort bij de tekeningen en vormt samen daarmee de basis van de opdracht aan de aannemer.
- Beschermd stadsgezichtPremium · ook: Beschermd stadsgezicht, beschermd dorpsgezicht, beschermd stads- of dorpsgezicht, rijksbeschermd stadsgezicht, gemeentelijk beschermd stadsgezicht
Een beschermd stadsgezicht is een gebied waarvan het historische karakter als geheel beschermd is: de straten, de verkaveling, het profiel van de bebouwing en het aanzicht vanaf de openbare ruimte. De losse panden zijn daarmee nog geen monument, maar wat je aan de buitenkant verandert, wordt strenger getoetst.
- BeschermbuisPremium · ook: Beschermbuis, installatiebuis, mantelbuis, elektrabuis, flexbuis
Een beschermbuis is een holle buis waar een kabel of een leiding doorheen loopt, zodat die niet in aanraking komt met het omringende materiaal en later kan worden vervangen zonder te breken. Dat tweede is de reden van bestaan. Een kabel die los in beton of in een dekvloer ligt, ligt daar voorgoed. Een kabel in een buis is trekbaar: je maakt hem aan een nieuwe vast en trekt hem eruit. Wie bij een verbouwing buizen legt in plaats van kabels, koopt daarmee de mogelijkheid om over vijftien jaar iets anders te willen.
- BelastingPremium · ook: Belasting in constructieve zin, niet in fiscale zin
Belasting is alles wat een constructie moet dragen: het eigen gewicht van het bouwwerk, de mensen en spullen erin, sneeuw, wind en soms de druk van grond of water. Elke constructie is berekend op een bepaalde belasting, en die bepaalt wat je er wel en niet op mag zetten.
- Bel-etagePremium · ook: Ook geschreven als beletage
De bel-etage is de verhoogde hoofdverdieping van een pand, bereikbaar via een bordes of stoep, met daaronder een souterrain. Kenmerkend voor stadswoningen uit de zeventiende tot de negentiende eeuw.
- BekistingPremium · ook: Mal, kist, schaling
Bekisting is de tijdelijke mal waarin vers beton wordt gestort en die het beton in vorm houdt tot het voldoende is verhard. Zij bepaalt de maatvoering, de vlakheid en het uiterlijk van de betonconstructie.
- BehanglijmPremium · ook: Behanglijm, behangplaksel, plaksel, kleister
Behanglijm is het plaksel waarmee behang aan de wand wordt bevestigd, in soorten die per behangtype verschillen. De soort volgt uit het behang en de ondergrond. Papierbehang vraagt een lijm die het papier laat weken, vliesbehang een lijm die op de wand gaat, en zwaar vinyl of glasvezel een lijm met veel bindmiddel. De verkeerde lijm laat naden openstaan of blaasjes ontstaan.
- BegrotingPremium · ook: Begroting, calculatie, raming, kostenraming, kostenopstelling
Een begroting is een opstelling van de verwachte kosten van een bouwwerk, opgebouwd uit onderdelen. Er is één kenmerk dat een begroting van een prijs onderscheidt, en zonder dat kenmerk kun je niets. Een begroting zonder hoeveelhedenstaat is geen begroting maar een bedrag. Zonder de aantallen — vierkante meters, strekkende meters, stuks — kun je twee offertes niet vergelijken, kun je niet zien wat er is vergeten, en kun je bij meerwerk niet nagaan of iets er al in zat. Dat is precies de reden dat de vraag "waarop is dit gebaseerd?" bij aanbieders zoveel oplevert: wie het niet kan onderbouwen, heeft geraden.
- BalkschoenPremium · ook: Balkschoen, balkdrager, balkhanger, joist hanger
Een balkschoen is een stalen beugel waarin het uiteinde van een houten balk wordt geplaatst en waarmee die balk aan een andere balk, een muurplaat of een wand wordt opgehangen. Het is een klein en goedkoop onderdeel dat een constructieve verbinding maakt, en dat is precies waarom het zo vaak misgaat. Een balkschoen zonder de voorgeschreven nagels is geen constructieve verbinding maar een stalen sierrand: het aantal en het type bevestigers bepaalt de draagkracht volledig.
- BalklaagPremium · ook: Vloerbalklaag, balkenlaag
Een balklaag is het geheel van evenwijdige balken dat een houten vloer of een plafond draagt. In woningen van voor ongeveer 1970 zijn de verdiepingsvloeren vrijwel altijd zo gemaakt. De balklaag bepaalt hoeveel de vloer mag dragen en hoe hij aanvoelt.
- BalkkopPremium · ook: Balkeinde, balkoplegging
De balkkop is het uiteinde van een vloer- of dakbalk, daar waar hij in de muur ligt. Het is het kwetsbaarste punt van een houten vloerconstructie, omdat het hout daar in contact staat met metselwerk dat vochtig kan zijn.
- BDB-indexPremium · ook: Bouwkostenindex, indexcijfer
De BDB-index is een reeks indexcijfers waarmee de ontwikkeling van bouwkosten wordt gevolgd. Zij wordt gebruikt om aanneemsommen te indexeren, om budgetten bij te stellen en om herbouwwaarden te actualiseren.
- BinnenwandPremium · ook: Binnenwand, scheidingswand, tussenwand, wand
Een binnenwand is een wand tussen ruimten binnen een gebouw. Bij het kiezen van een wand gaat het over draagvermogen en over hoe snel hij staat, en de klachten gaan later ergens anders over. Verreweg de meeste ontevredenheid over binnenwanden gaat over geluid — en geluid wordt bepaald door massa, ontkoppeling en luchtdichtheid, in die volgorde. Daaruit volgt het detail dat de meeste wanden verpest: één stopcontact recht tegenover een stopcontact aan de andere kant maakt een gat in beide beplatingen op dezelfde plek, en dan lekt het geluid door een opening van een paar centimeter alsof de wand er niet staat.
- BinnenhuisarchitectPremium · ook: Binnenhuisarchitect, interieurarchitect, interieurontwerper
Een binnenhuisarchitect ontwerpt de binnenkant van een gebouw: de indeling, het licht, de materialen en het meubilair. Hij tekent hoe de ruimten werken en hoe ze eruitzien, en begeleidt vaak de uitvoering. De titel interieurarchitect is beschermd, binnenhuisarchitect niet.
- Bijkomende kostenPremium · ook: Bijkomende kosten, bijkomende bouwkosten, nevenkosten
Bijkomende kosten zijn alle kosten van een bouwplan die niet in de aanneemsom zitten. Denk aan honoraria van adviseurs, leges, onderzoeken, aansluitkosten, verzekeringen en financieringskosten. Ze staan naast de bouwkosten en horen bij elkaar in de begroting thuis.
- BijgebouwPremium · ook: Bijgebouw, bijbehorend bouwwerk, aanbouw, uitbouw, tuinhuis, schuur, garage, berging
Een bijgebouw is een bouwwerk op hetzelfde perceel als de woning dat daar functioneel bij hoort maar er geen deel van uitmaakt: een schuur, een garage, een tuinhuis, een carport of een aanbouw. De vraag die dit onderwerp beheerst is niet hoe je het bouwt maar of het mag. In veel gevallen mag het vergunningvrij, maar de voorwaarden zijn gedetailleerd en de gevolgen van een misrekening groot: een bijgebouw dat niet had gemogen, kan worden aangeschreven en moet dan worden aangepast of afgebroken.
- BijeenkomstfunctiePremium · ook: Bijeenkomstgebouw, publieksfunctie
De bijeenkomstfunctie is de gebruiksfunctie voor gebouwen waar mensen samenkomen: cafés, restaurants, kerken, buurthuizen, theaters, sportkantines, kinderopvang en vergaderruimten. Aan die functie hangen eigen eisen voor brandveiligheid, vluchten en ventilatie.
- BezwaarschriftPremium · ook: Bezwaarschrift, bezwaar, bezwaar maken
Een bezwaarschrift is een brief waarin je de gemeente of een andere overheid vraagt een genomen besluit te heroverwegen. Je stuurt hem naar dezelfde instantie die het besluit nam, in de regel binnen zes weken na de bekendmaking.
- Bevestigen in verschillende ondergrondenPremium · ook: Bevestigen in verschillende ondergronden, boren en pluggen, iets ophangen aan de muur, de juiste plug kiezen
Bevestigen in verschillende ondergronden is het kiezen van het juiste bevestigingsmiddel op basis van waar je in boort en wat eraan komt te hangen. De volgorde is bepalend en wordt vrijwel altijd omgedraaid. Mensen kiezen een plug op basis van het gewicht van wat ze ophangen. Dat is de verkeerde vraag. De ondergrond bepaalt welke soort bevestiging werkt; het gewicht bepaalt daarna alleen nog de maat en het aantal.
- BeukmaatPremium · ook: Beukmaat, beuk, beukbreedte, traveemaat
De beukmaat is de breedte van de ruimte tussen twee dragende wanden. Het is de maat die bepaalt wat je met een woning kunt doen, en hij staat op geen enkele verkoopbrochure. De beukmaat legt de plattegrond vast, want alles wat je verandert, moet binnen de beuk gebeuren. In een rijtjeswoning of een appartement staan de dragende wanden op een vaste onderlinge afstand — vaak rond vijf tot zes meter — en die wanden zijn niet zomaar weg te halen. Wie een verbouwing bedenkt, doet er goed aan eerst die twee lijnen op de plattegrond te tekenen: daarbinnen is vrijwel alles mogelijk, daarbuiten vrijwel niets zonder constructeur, vergunning en bij een appartement de VvE.
- BetonvloerPremium · ook: Betonnen vloerconstructie
Een betonvloer is een dragende vloer van gewapend of voorgespannen beton. Hij draagt de belasting naar de muren of kolommen, scheidt bouwlagen brandwerend en akoestisch, en vormt de basis waarop de vloerafwerking komt.
- BetonstaalPremium · ook: Wapening, wapeningsstaal, betonijzer
Betonstaal is het geribde staal dat in beton wordt verwerkt om de trekkrachten op te nemen. Beton is sterk op druk en zwak op trek; het staal vult precies dat tekort aan. Samen vormen ze gewapend beton.
- BetonskeletbouwPremium · ook: Skeletbouw in beton, kolom-liggerbouw
Bij betonskeletbouw draagt een raamwerk van betonnen kolommen en liggers het gebouw. De wanden dragen niets en zijn alleen scheiding en gevel. Dat maakt de indeling vrij en later eenvoudig te wijzigen.
- BetonmolenPremium · ook: Betonmixer, cementmolen, mengmolen.
Een betonmolen mengt kleine hoeveelheden beton of metselspecie in een draaiende trommel. Voor alles boven een halve kubieke meter is bestellen bij een betoncentrale meestal goedkoper, sneller en constanter van kwaliteit.
- BetongaasPremium · ook: Wapeningsnet, bouwstaalmat, betonnet
Betongaas is een fabrieksmatig gelast net van betonstaal, gebruikt als wapening in vloeren, dekvloeren en druklagen. Het verdeelt krimpspanning en belasting over het vlak en beperkt daarmee scheurvorming.
- BetondekkingPremium · ook: Dekking, wapeningsdekking
De betondekking is de laag beton tussen het wapeningsstaal en het buitenoppervlak. Zij beschermt het staal tegen roest en tegen brand. Enkele millimeters te weinig kost tientallen jaren levensduur.
- BetonbedPremium · ook: Werkvloer, schoonwerkvloer, stelbed
Een betonbed is een dunne laag beton die als vlakke, schone ondergrond dient voor werk dat erop komt. Het draagt niet zelf, maar het maakt nauwkeurig werken mogelijk en houdt wapening en constructie vrij van de grond.
- BetonPremium · ook: Betonspecie is het verse, nog vloeibare mengsel; beton is het verharde resultaat
Beton is een mengsel van cement, zand, grind en water dat na verharding steenhard wordt. Het is sterk op druk en zwak op trek; daarom zit er staal in. Beton is het meest gebruikte bouwmateriaal ter wereld en het draagt vrijwel elk Nederlands gebouw.
- BIMPremium · ook: Voluit Building Information Modelling, in het Nederlands bouwwerkinformatiemodel
BIM is een driedimensionaal model van een bouwwerk waarin elk onderdeel informatie draagt: materiaal, afmeting, prestatie en levensduur. Het is geen tekenprogramma maar een informatiemodel waaruit tekeningen, staten en berekeningen worden afgeleid.
- BouwfoutPremium · ook: Bouwgebrek, uitvoeringsfout, ontwerpfout
Een bouwfout is een afwijking van wat er had moeten worden gemaakt: een ontwerpfout, een uitvoeringsfout of een materiaalfout. Het merendeel van de bouwfouten in Nederlandse woningen zit niet in het zicht maar in aansluitingen en doorvoeren.
- BouwdepotPremium · ook: Verbouwingsdepot, bouwrekening
Een bouwdepot is een geblokkeerd deel van de hypotheek waaruit de kosten van een verbouwing of van nieuwbouw worden betaald. De geldverstrekker keert uit op basis van facturen. Het is de standaardconstructie wanneer een woning met achterstallig onderhoud wordt gekocht of wanneer er direct wordt verbouwd of verduurzaamd.
- BouwbegeleidingPremium · ook: Bouwbegeleiding, directievoering, bouwtoezicht namens de opdrachtgever, projectbegeleiding
Bouwbegeleiding is het namens de opdrachtgever bewaken van de uitvoering van een bouwproject. Er lopen drie soorten toezicht door elkaar en ze doen alle drie iets anders. De gemeente toetst of het mag, de kwaliteitsborger of het aan de regels voldoet, en de bouwbegeleider of je krijgt wat je hebt afgesproken. Dat derde is de enige die naar jouw contract kijkt. Een gebouw kan volledig aan de regels voldoen en toch afwijken van het bestek, van de offerte en van wat er is getekend — en niemand van de eerste twee zal daar iets over zeggen.
- BouwafvalPremium · ook: Bouwafval, bouw- en sloopafval, bsa
Bouwafval is alles wat er bij bouwen, verbouwen of slopen aan materiaal overblijft: puin, hout, gips, isolatie, verpakkingen en resten van installaties. Wat je ermee mag doen, hangt af van de soort. Gescheiden aanleveren is bijna altijd goedkoper dan gemengd.
- Bossche SchoolPremium · ook: Genoemd naar de cursus in 's-Hertogenbosch
De Bossche School is een Nederlandse bouwstroming van ongeveer 1945 tot 1975, herkenbaar aan sobere baksteenarchitectuur met een streng maatsysteem. De verhoudingen zijn niet gekozen maar berekend.
- BordestrapPremium · ook: Bordestrap, trap met bordes, kwartslagtrap met bordes, halfslagtrap, podesttrap
Een bordestrap is een trap met een vlak tussenstuk waar de trap van richting verandert of onderbroken wordt. Het bordes wordt gekozen om de trap in een krappe hal te laten passen, en het doet daarnaast iets dat zwaarder weegt. Een bordes onderbreekt de valhoogte: wie op een bordestrap valt, valt tot het bordes en niet tot beneden. Bij een steektrap over een volle verdieping is dat verschil groot, en het is precies waarom een bordes bij ouderen en bij jonge kinderen als veiliger geldt — ook al kost het meer vloeroppervlak.
- BoordieptePremium · ook: Boordiepte, gatdiepte, indringdiepte
De boordiepte is hoe diep een boorgat in het materiaal gaat. Twee dingen gaan hier stelselmatig mis, en het tweede kost het meeste. Het gat moet dieper zijn dan de plug, want het boorstof valt naar beneden en gaat onderin liggen — boor je precies op pluglengte, dan komt de plug niet tot de bodem en zit hij half in het gat. En andersom: te diep boren is de fout die je niet terugdraait, want achter de wand of de vloer zit leidingwerk, kabelwerk of, bij een kanaalplaatvloer, een holle ruimte. De dieptestop op de machine kost tien seconden instellen.
- BovenbouwPremium · ook: Bovenbouw, opgaand werk, opgaande constructie
De bovenbouw is alles wat boven de fundering staat: de wanden, de vloeren, de kolommen, de kap en het dak. De onderbouw draagt en de bovenbouw wordt gedragen. Alle belasting uit de bovenbouw komt uiteindelijk via de fundering in de grond terecht.
- BouwwerkPremium · ook: Bouwwerk, bouwsel, constructie, opstal
Een bouwwerk is een constructie van enige omvang die op zijn plaats met de grond is verbonden of daarop steun vindt, en die bedoeld is om daar te blijven staan en te functioneren. Zodra iets een bouwwerk is, gelden er regels: over de plek, de maten, de veiligheid en soms een vergunning.
- BouwvolumePremium · ook: Bouwvolume, bouwmassa, inhoud, bruto-inhoud
Bouwvolume is de inhoud van een bouwwerk in kubieke meters, gemeten aan de buitenkant. Het is de maat waarmee gemeenten begrenzen hoeveel je op een perceel mag bouwen, waarmee verzekeraars een herbouwwaarde bepalen en waarmee je in een vroeg stadium bouwkosten raamt.
- BouwvergunningPremium
Een bouwvergunning is de toestemming van de gemeente om te bouwen of te verbouwen. Sinds de Omgevingswet is die toestemming gesplitst in twee delen: een technische toets aan het Bbl en een ruimtelijke toets aan het omgevingsplan. Je kunt er één nodig hebben, allebei, of geen van beide.
- BouwvergaderingPremium · ook: Bouwvergadering, werkvergadering, bouwoverleg, werkbespreking, coördinatievergadering
Een bouwvergadering is het periodieke overleg tussen opdrachtgever, aannemer en betrokken partijen over voortgang, knelpunten en besluiten tijdens de uitvoering. De waarde zit niet in het gesprek maar in het verslag. Wat in het bouwverslag staat en niet binnen de reactietermijn is weersproken, geldt als vastgesteld — inclusief de meerwerkposten en de planningsverschuivingen die erin zijn opgenomen. Wie het verslag niet leest, tekent daarmee stilzwijgend voor wat erin staat.
- BouwvakPremium · ook: Bouwvakantie, bouwvakvakantie
De bouwvak is de collectieve vakantieperiode in de bouwsector, per regio vastgesteld. Voor een opdrachtgever is het vooral een planningsgegeven: drie weken waarin er niet wordt gewerkt en waarin ook leveranciers en fabrieken stilliggen.
- BouwtoezichtPremium · ook: Bouwtoezicht, bouw- en woningtoezicht, BWT, gemeentelijk toezicht
Bouwtoezicht is het toezicht op de naleving van de bouwregels tijdens het bouwen. Er is de afgelopen jaren iets veranderd dat structureel verkeerd wordt begrepen. Bij eenvoudige bouwwerken toetst de gemeente niet meer vooraf op de bouwtechnische regels: dat doet een private kwaliteitsborger, en de aannemer draagt zwaardere aansprakelijkheid voor gebreken. De zin "de gemeente heeft het goedgekeurd" bestaat op dat punt niet meer. De gemeente toetst nog wel het ruimtelijke deel — past het in het omgevingsplan, mag het hier staan, hoe ziet het eruit — en zij houdt handhavingsbevoegdheid, maar het bouwtechnische oordeel is verplaatst.
- BouwtekeningPremium · ook: Bouwkundige tekening, werktekening
Een bouwtekening is de technische weergave van een bouwwerk op schaal, in plattegronden, doorsneden en aanzichten. Zij is tegelijk het communicatiemiddel tussen alle partijen en het juridische document waaraan wordt getoetst en opgeleverd.
- BouwteamPremium · ook: Bouwteamovereenkomst, samenwerkingsmodel
Bij een bouwteam werken opdrachtgever, ontwerper en aannemer al tijdens het ontwerp samen. De aannemer denkt mee over uitvoerbaarheid en kosten, en krijgt bij een goed resultaat het werk gegund. Het staat tussen traditioneel aanbesteden en ontwerp-en-bouw in.
- BouwstroomPremium · ook: Bouwaansluiting, tijdelijke aansluiting, werkkast
Bouwstroom is de tijdelijke elektriciteitsaansluiting op een bouwplaats, met een eigen meter en een verdeelkast. Zij levert de stroom voor gereedschap, verlichting, drogers en materieel tot de definitieve aansluiting er is.
- BouwstopPremium · ook: Stillegging, stilleggingsbevel
Een bouwstop is een bevel van de gemeente of van de Arbeidsinspectie om het werk onmiddellijk te staken. Het volgt op bouwen zonder vergunning, op bouwen in strijd met de vergunning, of op een onveilige situatie op de bouwplaats.
- BouwrijpPremium · ook: Bouwrijp maken, bouwrijpe grond
Bouwrijp maken is het geschikt maken van een terrein om erop te kunnen bouwen: slopen, opruimen, ophogen, ontwateren, een bouwweg aanleggen en de nutsvoorzieningen tot aan de perceelgrens brengen. Wat er precies onder valt, verschilt per verkoper.
- BouwprocesPremium · ook: Bouwtraject, bouwfasering
Het bouwproces is de reeks fasen van eerste idee tot oplevering en nazorg: initiatief, ontwerp, vergunning, aanbesteding, uitvoering en oplevering. Wie de volgorde kent, weet wanneer een keuze nog gratis is en wanneer zij geld kost.
- BouwplaatsvoorzieningPremium · ook: Bouwplaatsvoorziening, bouwplaatsinrichting, terreininrichting, bouwplaatskosten, algemene bouwplaatskosten
Bouwplaatsvoorzieningen zijn de tijdelijke voorzieningen die nodig zijn om een bouwwerk te kunnen uitvoeren. Ze staan zelden in het gesprek over het ontwerp en ze bepalen wel of het werk soepel loopt. Wat er aan voorzieningen ontbreekt, kost geen materiaal maar uren, en uren zijn in een verbouwing de grootste post. Geen stroom op de derde verdieping, geen plek voor de container, geen ruimte om platen op maat te leggen, geen toilet: elk van die dingen levert loopwerk op dat niemand heeft begroot. En bij een verbouwing thuis komt daar de vraag bovenop wie ze levert, dat staat lang niet altijd in de offerte.
- BouwplaatsPremium · ook: Bouwplaats, bouwterrein en werk
De bouwplaats is het terrein waar een bouwwerk tot stand komt, samen met alles wat er tijdelijk voor nodig is: hekken, opslag, keet, container, aansluitingen en werkruimte. Bij een verbouwing aan huis is de bouwplaats meestal je eigen erf en soms een stuk van de stoep.
- BouwperceelPremium · ook: Bouwperceel, bouwpercelen (meervoud), bouwkavel, kavel, bouwgrond, bouwterrein
Een bouwperceel is een aaneengesloten stuk grond waarop volgens het omgevingsplan bij elkaar behorende bebouwing is toegestaan, bijvoorbeeld een woning met bijgebouwen. Het is de eenheid waarop de gemeente rekent als ze zegt hoeveel je mag bebouwen, hoe hoog en hoe dicht bij de grens.
- BouwmeldingPremium · ook: Bouwmelding, melding bouwactiviteit
Een bouwmelding is de melding die een initiatiefnemer bij de gemeente doet voordat hij begint met bouwen, in plaats van een vergunningaanvraag voor het bouwtechnische deel. Bij de melding hoort een risicobeoordeling en een borgingsplan van de kwaliteitsborger. De gemeente toetst niet inhoudelijk maar controleert of de melding compleet is.
- BouwlaagPremium · ook: Verdieping, laag, etage, woonlaag, niveau
Een bouwlaag is een verzameling ruimten op dezelfde hoogte in een gebouw. De begane grond is de eerste bouwlaag; wat daarboven ligt zijn de tweede, derde en volgende. Het aantal bouwlagen bepaalt welke eisen aan een gebouw worden gesteld.
- BouwkostenPremium · ook: Bouwsom, aanneemsom, stichtingskosten
Bouwkosten zijn de kosten van het bouwen zelf: materiaal, arbeid, materieel en de opslagen van de aannemer. Ze zijn iets anders dan de stichtingskosten, waarin ook grond, advies, leges, aansluitingen en financiering zitten.
- Bouwkeet · ook: Bouwkeet, in het meervoud bouwketen
Een bouwkeet is de tijdelijke ruimte op of bij een bouwplaats waar gewerkt, geschaft en overlegd wordt en waar spullen droog staan. Bij een verbouwing aan huis is het vaak een enkele unit op straat of in de tuin.
- BouwhoogtePremium · ook: Bouwhoogte, hoogte van het bouwwerk
De bouwhoogte is de hoogte van een bouwwerk, gemeten volgens de meetregels van het omgevingsplan. De maat lijkt objectief en dat is hij niet zonder het vertrekpunt. De bouwhoogte wordt niet gemeten vanaf de vloer of vanaf het maaiveld naast het gebouw, maar vanaf het peil zoals het omgevingsplan dat definieert — vaak de kruin van de weg, soms het gemiddelde maaiveld, soms de bovenkant van de afgewerkte begane grondvloer. Op een hellend terrein of bij een woning die hoger ligt dan de straat scheelt dat zomaar een halve meter, en een halve meter is precies het verschil tussen een plan dat past en een plan dat een afwijkingsprocedure vraagt. Zoek dus eerst de peildefinitie op, en meet daarna pas.
- Bouwhistorisch onderzoekPremium · ook: Bouwhistorisch onderzoek, bouwhistorische verkenning, bouwhistorische opname, bouwhistorische ontleding
Bouwhistorisch onderzoek is het onderzoeken van een gebouw zelf als bron, om vast te stellen uit welke bouwfasen het bestaat en welke onderdelen historisch waardevol zijn. Het gebouw is daarbij het archief. Een dichtgezette deuropening, een balk met oude pengaten, een verfkleur onder vier latere lagen, een kapconstructie met telmerken: dat zijn de gegevens. Het onderzoek vertaalt die naar een waardestelling, en die waardestelling bepaalt wat er bij een verbouwing behouden moet blijven en waar de ruimte zit.
- BouwheerPremium · ook: Bouwheer, opdrachtgever, principaal, aanbesteder
De bouwheer is de partij in wiens opdracht en voor wiens rekening een bouwwerk tot stand komt. De rol wordt gezien als de kant die betaalt en beslist, en er hangt meer aan. Een opdrachtgever draagt eigen verplichtingen: informatie verstrekken, tijdig beslissen, en bij grotere werken zorgen voor coördinatie van veiligheid en gezondheid. Wie informatie achterhoudt die de aannemer nodig had — een oude tekening, een bekende lekkage, asbest in een plafond — verschuift daarmee ook de aansprakelijkheid. En wie te laat beslist, betaalt stilstand. De aannemer heeft een waarschuwingsplicht; de opdrachtgever heeft de plicht om daarop te reageren.
- BuitengevelisolatiePremium · ook: Gevelisolatie aan de buitenzijde, buitenschilisolatie, inpakken
Buitengevelisolatie is het aanbrengen van isolatie op de buitenzijde van een bestaande gevel, met daaroverheen een nieuwe afwerking van pleisterwerk, gevelbekleding of steenstrips. De constructie komt daarmee binnen de isolatie te liggen.
- BtwPremium · ook: Btw, omzetbelasting, belasting over de toegevoegde waarde
Btw is de belasting over de toegevoegde waarde, die op vrijwel alle goederen en diensten wordt geheven. Bij bouwen en verbouwen is het onderscheid tussen het hoge en het lage tarief relevant, en het verschil tussen een offerte exclusief en inclusief btw is bij een verbouwing van tienduizenden euro's een bedrag dat je niet wilt missen.
- BronbemalingPremium · ook: Bemaling, grondwaterverlaging, droogzetten
Bronbemaling is het tijdelijk verlagen van de grondwaterstand tijdens bouwwerkzaamheden, zodat er droog kan worden gewerkt in een bouwput. Het water wordt via filters onttrokken en elders geloosd of teruggebracht.
- BreekijzerPremium · ook: Breekijzer, sloopijzer, wrikijzer, breekstaaf, koebreekijzer
Een breekijzer is een zware, rechte stalen staaf met een beitel-, punt- of platte kop, bedoeld om met hefboomkracht materiaal los te breken en te verplaatsen. Het is sloopgereedschap. Waar een koevoet demonteert, breekt een breekijzer: hij is dikker, zwaarder en minder gevoelig, en hij is gemaakt om kracht over te brengen op een plek waar geen mens bij kan.
- BrandscheidingPremium · ook: Brandscheiding, brandwerende scheiding, compartimenteringswand, brandmuur
Een brandscheiding is een constructie die een brand gedurende een bepaalde tijd tegenhoudt, zodat mensen kunnen vluchten en de brandweer kan optreden. Het gaat om tijd en niet om onbrandbaarheid. Een scheiding van dertig of zestig minuten betekent dat de brand die periode aan één zijde blijft. Wat die tijd ondermijnt, is nooit de wand zelf: het is de deur die openstaat, het gat waar een kabel doorheen is getrokken en de doorvoer die met purschuim is dichtgezet.
Wat staat hier?
- Wat staat er in een begrip?
- Wat het is, waar je het tegenkomt en hoe je het herkent — altijd vrij te lezen. De hoofdstukken daarachter, over kosten, regelgeving, onderhoud en veelgemaakte fouten, horen bij een abonnement.
- Wat betekent het label Premium?
- Dat er achter de korte omschrijving meer staat. De term zelf en wat hij betekent zijn nooit afgeschermd; een woordenboek dat je de betekenis onthoudt is geen woordenboek.
- Waarom staan er synoniemen bij?
- Omdat het vak twee of drie woorden voor hetzelfde heeft en een offerte zelden het woord gebruikt dat jij kent. De zoekbalk hierboven zoekt ook in die synoniemen.
Verder kijken
Kennisbank
Naslag met hoofdstukken, om in te zoeken
477 artikelen
Gebreken
Zoek op wat je ziet
226 gebreken
Vraag en antwoord
Vragen zoals ze gesteld worden
456 vragen