Wat kost een natuurstenen terras, stoep of oprit?

Deze prijsgids gaat over het aanleggen of herleggen van een terras, een stoep, een tuinpad, een bordes met treden of een oprit van natuurstenen platen of tegels bij een woning: de steen per soort en dikte, de fundering, het legbed, de voegen, de kantopsluiting, het afschot en de afwatering, de treden, en het onderhoud en de levensduur. Het gaat over de vraag wat natuursteen buiten kost ten opzichte van keramiek, beton en gebakken materiaal, en waarom de goedkoopste steen buiten vaak de duurste is.

Wat je hier vindt zijn bandbreedtes per onderdeel en per project, geen offertes. De spreiding komt uit de steensoort en de dikte, de ondergrond, de belasting, de bereikbaarheid en de vraag of bestaande platen worden hergebruikt.

Wat er niet in zit: dakterrassen en balkons, vlonders van hout of composiet en de tuinaanleg rondom; daarvoor bestaan eigen pagina's en de algemene prijsgidsen voor tuinaanleg en bestrating, die hier worden genoemd.

De steensoort. Zandsteen en leisteen zijn goedkoop in aanschaf en duur in levensduur; graniet, basalt en een goede hardsteen kosten meer per vierkante meter en liggen er dertig jaar.

De dikte. Drie centimeter voor een terras, vier voor een stoep met zware belasting, vijf tot zes voor een oprit; elke centimeter is prijs en gewicht.

De fundering. Een terras op vijftien centimeter puin is de helft van een oprit op veertig centimeter; wie de fundering weglaat, betaalt binnen drie winters opnieuw.

De ondergrond. Zand draagt en draineert; klei en veen vragen een dikkere fundering, een drainage of geotextiel, en soms een berekening.

De maat en de vorm. Een rechthoek in grote platen is snel; een terras met bochten, hoeken en veel zaagwerk kost uren en zaagverlies van tien tot vijftien procent.

De bereikbaarheid. Een voortuin aan de straat met een kraan is goedkoop; een achtertuin zonder achterom waar alles door het huis of over de schutting moet, kost € 200 tot € 800 extra.

Hergebruik. Eigen platen die gezond en vorstbestendig zijn, besparen € 40 tot € 120 per vierkante meter aan steen; het herleggen op een nieuwe fundering kost € 60 tot € 120 per vierkante meter.

Het legbed. Split en een drainerende voeg zijn de norm; leggen in cementmortel met een cementvoeg is goedkoper in materiaal en de oorzaak van vorstschade.

Treden en randen. Een bordes met drie treden in natuursteen kost € 450 tot € 1.200 en is het maatwerk van een steenhouwer.

Vraag de steen bij naam: soort, herkomst, dikte, afwerking en de opgegeven wateropname en vorstbestendigheid; een offerte met alleen "hardsteen" zegt niets.

Vraag de opbouw met dikten: ontgraven tot welke diepte, fundering van welk materiaal en hoe dik, legbed van welk materiaal, en de verdichting per laag.

Vraag het afschot in centimeters per meter en waar het water heen gaat.

Vraag de voeg: materiaal en werkwijze, en de bevestiging dat het geen cementvoeg is.

Vraag de kantopsluiting en de strook langs de gevel als aparte regels.

Vraag of opnemen, afvoeren, container en machines in de prijs zitten en wat de bereikbaarheid doet.

Vraag bij een oprit de fundering voor de autobelasting en de afspraak met de gemeente over de inrit.

Vraag de garantie op vlakheid, afschot en de vorstbestendigheid van de steen, en wat er gebeurt als platen na de eerste winter schilferen.

Het Besluit bouwwerken leefomgeving stelt geen eisen aan een terras of pad op eigen terrein; voor een bordes en treden bij een woningentree gelden eisen aan gelijkmatige treden, stroefheid en veiligheid. Een terras, stoep of oprit op eigen terrein is vergunningvrij; een inrit over de openbare stoep vraagt een vergunning of melding bij de gemeente, die de inritband aanlegt of laat aanleggen tegen betaling. Het omgevingsplan kan een maximum stellen aan de verharding van een tuin en eisen dat regenwater op eigen terrein wordt verwerkt; sommige gemeenten stellen eisen aan de afwatering van een oprit naar de straat.

De normen voor natuursteen buiten stellen eisen aan wateropname, vorstbestendigheid, buigsterkte en slijtvastheid per toepassing en de leverancier geeft die op; de richtlijnen voor bestrating beschrijven de fundering, het legbed, het afschot en de kantopsluiting per belasting. Voor het lozen van hemelwater op het riool gelden de gemeentelijke regels; afkoppelen wordt vaak gestimuleerd. Bij een appartementengebouw zijn entreetrappen, bordessen en gemeenschappelijke paden gemeenschappelijk; bij een huurwoning is de tuinbestrating vaak van de huurder, tenzij het contract anders zegt. Regels veranderen; controleer bij twijfel de actuele tekst of vraag het aan de gemeente.