Wat kost een schutting of erfafscheiding?

Deze prijsgids gaat over het plaatsen van een erfafscheiding bij een woning: houten schuttingen op houten of betonnen palen, betonplaten, composiet, gaas met een haag en gemetselde muurtjes, met de poorten en het verwijderen van de bestaande afscheiding erbij. De eenheid is de strekkende meter.

De gids is bedoeld voor wie een offerte van een hovenier of een schuttingbouwer krijgt en wil weten of het bedrag klopt, en voor wie overweegt het zelf te doen. Bij dit werk is dat een reële keuze: de materiaalprijs is transparant en de arbeid is dertig tot veertig procent.

Wat je hier vindt zijn bandbreedtes, geen offertes. De prijzen per strekkende meter gaan uit van een recht tracé op een bereikbare, schone ondergrond. Puin, oude funderingsresten en boomwortels in het tracé zijn de vaakst voorkomende reden dat een schuttingklus uitloopt, en die staan apart in de tabel met bijkomende kosten.

Belangrijk vooraf: de duurzaamheid van een schutting wordt bepaald bij de grondlijn. Daar is het hout afwisselend nat en droog, en daar rot het. Alles wat je erboven kiest, houtsoort, dikte en behandeling, doet er minder toe dan de vraag of het hout de grond raakt.

Wat er niet in zit: hekwerk voor bedrijfsterreinen, geluidsschermen langs wegen, keerwanden en beschoeiing langs water. Tuinaanleg en bestrating hebben een eigen prijsgids; hier komt alleen het terugleggen van bestrating langs het tracé aan de orde.

De paalfundering is de grootste, en tegelijk de post die het minst in offertes staat. Een houten paal los in de grond gaat acht tot twaalf jaar mee; dezelfde paal in een betonpoer met de kop boven het maaiveld vijftien tot twintig; een betonpaal dertig jaar of meer. De meerprijs is € 25 - € 35 per strekkende meter en de winst is de helft van een tweede schutting.

Het materiaal is de tweede en de zichtbaarste. Grenen, betonplaten, hardhout en composiet liggen tussen € 70 - € 130 en € 170 - € 320 per strekkende meter, en een gemetseld muurtje ligt daar met € 250 - € 600 nog boven. Binnen elke soort scheelt de kwaliteit nog eens de helft.

De ondergrond bepaalt de uren. Een schone zandbodem laat een grondboor toe; puin, een oude terrasfundering of wortels van een naburige boom betekenen handwerk tegen € 45 - € 90 per uur, of een minigraver van € 250 - € 600 per dag die er lang niet altijd bij kan.

De hoogte werkt op twee manieren door. Boven twee meter is de afscheiding doorgaans vergunningplichtig, en hij vraagt zwaardere palen en diepere poeren omdat de windbelasting met de hoogte sterk toeneemt. Van 180 naar 200 centimeter is klein; van 200 naar 220 is een andere constructie.

Het aantal hoeken, poorten en aansluitingen bepaalt de prijs per meter meer dan de totale lengte. Elke hoek is een extra paal en een pasmaat; elke poort is € 350 - € 1.800 met zwaardere palen eromheen. Een recht tracé van twintig meter is goedkoper per meter dan een tracé van vijftien meter met drie hoeken en een poort.

Het verwijderen en afvoeren van de bestaande afscheiding is € 12 - € 35 per strekkende meter en loopt op als de oude palen in beton staan. Bij geïmpregneerd hout van voor 2004 komt daar een container van € 200 - € 500 bij.

De behandeling verschuift de kosten in de tijd. Fabrieksmatig behandeld of gewolmaniseerd hout kost eenmalig meer; onbehandeld hout kost om de twee tot vier jaar € 8 - € 22 per vierkante meter. Over twintig jaar is dat vijf tot acht beurten, en dan is composiet of beton opeens de goedkoopste keuze.

De bereikbaarheid van de tuin telt bij een achtertuin zonder achterom. Alles wat door de woning of over het dak van een berging moet, kost uren, en betonplaten van vijftig kilo per stuk gaan zo niet. Dat is een reden om bij een besloten achtertuin voor lichte materialen te kiezen.

Vraag hoe de palen worden gefundeerd: los in de grond, in een betonpoer, of betonpalen. Dat is het verschil tussen tien jaar en dertig jaar, en het staat in de meeste offertes niet. Vraag ook de diepte van de poeren en het aantal zakken beton per paal.

Vraag naar de houtsoort én de duurzaamheidsklasse, niet alleen naar de naam. Grenen en hardhout zijn verzamelbegrippen; er zit een factor twee in levensduur tussen twee schermen die allebei hardhout heten. Vraag ook of het hout een keurmerk voor herkomst heeft.

Vraag of het verwijderen en het afvoeren van de oude afscheiding is inbegrepen, en wat er gebeurt als het oude hout geïmpregneerd blijkt. Dat is een container van € 200 - € 500 die zelden in een eerste offerte staat.

Vraag of de schutting op de grens komt of geheel op eigen terrein, en laat dat in de offerte vastleggen. Op de grens betekent gezamenlijk eigendom en gezamenlijk onderhoud; tien centimeter binnen je eigen terrein betekent dat hij van jou is.

Vraag wat er is aangenomen over de ondergrond. Vrijwel elke offerte gaat uit van een schone, bereikbare bodem. Laat opnemen wat er gebeurt bij puin of wortels: een uurtarief van € 45 - € 90 met een schatting, of een stelpost met een plafond.

Vraag naar de garantie op de constructie en op het hout, met de termijn en met wat eronder valt. Kromtrekken en scheuren van hout vallen er vrijwel nooit onder; scheefstand door een te ondiepe poer hoort er wel onder te vallen.

Vraag bij composiet naar het gedrag bij warmte en naar de kleurvastheid, en vraag om een referentie van vijf jaar oud die je mag bekijken. Verkleuring in het eerste jaar is normaal; blijvend uitbleken op de zonzijde is dat niet.

Vraag of de aannemer terugkomt om de poort bij te stellen na de zetting van de palen, en of dat in de prijs zit. Bij een poort van € 350 - € 1.800 is dat de afspraak die het verschil maakt tussen een poort die sluit en een poort die sleept.

Een erfafscheiding tot twee meter in het achtererfgebied is doorgaans vergunningvrij; in het voorerfgebied geldt vaak één meter. De maten en de uitzonderingen staan in het Besluit bouwwerken leefomgeving en in het omgevingsplan van de gemeente. Sinds de Omgevingswet op 1 januari 2024 in werking trad, doe je de vergunningcheck en de aanvraag via het Omgevingsloket, en kan het omgevingsplan per gebied afwijkende hoogtes voorschrijven.

Op grond van artikel 5:49 van het Burgerlijk Wetboek kan een eigenaar van zijn buurman verlangen mee te werken aan een scheidsmuur van twee meter op de grens, waarbij beiden de kosten dragen. Het omgevingsplan kan een andere hoogte voorschrijven, en dan geldt die hoogte.

Een erfafscheiding die op de grens staat, is mandelig op grond van artikel 5:62 van het Burgerlijk Wetboek. Onderhoud en kosten zijn dan gezamenlijk, en geen van beide eigenaren mag hem alleen verwijderen of vervangen. Leg daarom vooraf schriftelijk vast wie wat betaalt en wie het onderhoud doet.

Voor beplanting als erfafscheiding gelden de afstanden uit artikel 5:42 van het Burgerlijk Wetboek: bomen op twee meter van de grens en heesters en hagen op vijftig centimeter, tenzij het omgevingsplan of een plaatselijke gewoonte iets anders bepaalt. Een haag pal op de grens vraagt dus overeenstemming met de buren.

Bij een rijks- of gemeentelijk monument en in een beschermd stads- of dorpsgezicht gelden de vergunningvrije mogelijkheden niet zonder meer. Daar kan ook een lage afscheiding vergunningplichtig zijn, en kan het materiaal zijn voorgeschreven.

Geïmpregneerd hout met chroom en arseen is voor consumenten sinds 2004 niet meer verkrijgbaar. Oud tuinhout uit die periode geldt als gevaarlijk afval, mag niet worden verbrand en hoort gescheiden naar de milieustraat of in een aparte container.

Bij een appartementencomplex met een gemeenschappelijke tuin is een erfafscheiding een besluit van de vergadering, ook wanneer jij het exclusieve gebruiksrecht van dat tuindeel hebt. Bij een huurwoning vraagt het plaatsen van een schutting toestemming van de verhuurder, en bij vertrek is de vraag wie hem houdt.