Politiekeurmerk Veilig Wonen: wat het keurmerk werkelijk eist

Dit artikel gaat over wat het Politiekeurmerk Veilig Wonen vraagt van een woning, voor bestaande bouw en voor nieuwbouw, en over de route voor appartementen.

Het gaat niet over het aanvragen zelf en niet over de vraag of een verzekeraar korting geeft; daar is een aparte vraagpagina voor.

Wat er wel in zit: welke bouwdelen worden beoordeeld, waarom bevestiging zwaarder weegt dan het slot, en welk deel over de omgeving gaat.

Wat er niet in zit: de exacte eisen per element. Die staan in de beveiligingsrichtlijn zelf, die per versie verandert; dit artikel beschrijft wat er wordt gevraagd en niet welk product op welke plek hoort.

Het keurmerk werkt met twee sporen die elkaar nodig hebben.

Het eerste spoor is weerstand: hoe lang houdt een gevelelement iemand tegen. Dat wordt uitgedrukt in weerstandsklassen en vertaald naar eisen aan beslag, sluitwerk, bevestiging en de ondergrond waarin dat beslag zit.

Het tweede spoor is sociale veiligheid: kan iemand van buiten zien wat er gebeurt. Dat gaat over verlichting bij deuren, over zicht vanaf de straat op de entree en het pad, en over begroeiing die dat zicht niet mag wegnemen.

Die twee sporen zijn niet uitwisselbaar. Een goed beveiligde deur in een onoverzichtelijke situatie is de helft van de maatregel, en omgekeerd.

Bij een bestaande woning wordt gekeken naar de bereikbare openingen: voordeur, achterdeur, tuindeur, ramen op de begane grond, ramen die via een aanbouw of schuurdak te bereiken zijn, en de berging.

Bij nieuwbouw komt daar het plan omheen bij: de inrichting van straten en paden, de verlichting, waar geparkeerd wordt en of achterpaden afsluitbaar zijn. Dat deel wordt in de tekening bepaald en is achteraf nauwelijks te repareren.

Een offerte die op de richtlijn is gebaseerd, benoemt per deur en per raam welke klasse, welke bevestiging en welke bijbehorende sluitkom of sluitkast. Staat er alleen "nieuw beslag", dan is hij niet toetsbaar.

Aan een woning zie je het aan de details: sluitkommen die passen bij het slot, schroeven van de voorgeschreven lengte in een deugdelijke ondergrond, en verlichting bij de deuren die vanzelf brandt als het donker wordt.

Aan een wijk zie je het aan de zichtlijnen: paden die ergens heen gaan, geen blinde gevels langs looproutes, en verlichting die gelijkmatig brandt in plaats van bij beweging.

Zelf doen: verlichting met een schemerschakelaar ophangen, begroeiing terugsnoeien tot onder ooghoogte en bomen opsnoeien tot erboven, en de zichtlijnen vanaf de stoep beoordelen.

Zelf doen: raambeveiliging monteren op een gezond kozijn, mits je de voorgeschreven bevestiging aanhoudt.

Niet zelf doen: beslag monteren op een kozijn waarvan je de staat niet kunt beoordelen. Prik met een priem in de onderdorpel voordat je iets bestelt.

Niet zelf doen: keuren. Voor een certificaat is een erkend bedrijf nodig.

Stop en haal er iemand bij als het kozijn zacht is, als de deur klemt of scheef hangt, of als het slot alleen met kracht sluit. Dan is beslag vervangen het verkeerde antwoord op de verkeerde vraag.

Het keurmerk is geen wet. Bij nieuwbouw geldt wel een wettelijke eis aan de inbraakwerendheid van bereikbare gevelelementen; het keurmerk gaat daaroverheen en voegt de omgeving toe.

Bij een huurwoning is het hang- en sluitwerk van de verhuurder. Een huurder kan erom vragen en meldt gebreken schriftelijk, maar voert de maatregel niet zelf uit.

Bij een appartement loopt de gemeenschappelijke toegang via de vereniging. Losse deuren certificeren levert geen keurmerk voor het complex op.

Let bij sloten op de vluchtroute: een slot dat van binnen alleen met een sleutel opent, kan bij brand een uitgang blokkeren.