Wat een inbreker ziet als hij langs je huis loopt

Het begint bij de straat. Een straat waar mensen wonen, langslopen en parkeren, heeft de hele dag ogen. Een straat met blinde gevels, een parkeerdek en een pad dat achter de tuinen loopt, heeft die niet. Dat is geen kwestie van de buurt maar van het ontwerp, en het is vastgelegd toen de wijk werd getekend.

Vervolgens de woning zelf. Wat opvalt is niet het merk van het slot maar of er iemand thuis lijkt. Post in de brievenbus, gordijnen die drie dagen dicht zijn, geen licht dat 's avonds aangaat, een kliko die op zondag nog aan de weg staat. Bij elkaar is dat een patroon, en een patroon is bruikbaar.

Dan de route naar achteren. Kan iemand langs de zijkant zonder een poort te openen die piept of klemt? Is het pad verlicht? Ligt er iets waarmee je omhoog kunt: een kliko, een stapel tegels, een ton, een ladder die tegen de schuur staat. Een aanbouw of een schuurdak verandert een raam op de eerste verdieping van onbereikbaar in bereikbaar, en dat raam heeft meestal het lichtste beslag van het hele huis.

Daarna de dekking. Een schutting van twee meter houdt niemand tegen; hij zorgt ervoor dat niemand ziet wat erachter gebeurt. Hetzelfde geldt voor een heg voor het keukenraam en voor een boom die niet is opgesnoeid. Wat jij prettig vindt aan je tuin, is precies wat het werk onzichtbaar maakt.

Pas dan komt de techniek in beeld, en dan gaat het nog steeds niet over het merk van het slot. Het gaat over de vraag of de deur netjes in het slot valt, of er een sluitkom in het kozijn zit die bij dat slot hoort, en of het hout van de onderdorpel nog gezond is. Een cilinder van honderd euro in een kozijn dat je met een priem kunt indrukken, is een dure vorm van niets.

En dan het licht. Niet de schijnwerper met bewegingsmelder waar iedereen aan denkt: die verblindt, gaat na dertig seconden uit en laat de plek donkerder achter dan hij was. Buren wennen eraan en kijken niet meer op. Wat wel werkt is gelijkmatig, warm licht van beperkte sterkte dat de hele avond brandt en naar beneden schijnt, zodat je kunt zien wat er gebeurt in plaats van dat je wordt verblind.

Wie dit rijtje afloopt, komt bijna altijd op dezelfde conclusie uit. Het duurste dat je kunt doen — alle sloten vervangen — staat niet bovenaan. Bovenaan staan drie dingen die samen een paar honderd euro kosten: de begroeiing bij deuren en ramen terugbrengen tot onder ooghoogte, een lamp met een schemerschakelaar bij de achterdeur, en de klimhulpmiddelen opruimen die je zelf hebt neergezet.

Daarna volgt de achterzijde: het beslag op de tuindeur en op de bereikbare ramen, met de bevestiging en de sluitkom erbij. En daarna pas de voordeur, waar iedereen begint.

Er is één ding dat je niet alleen kunt, en dat is precies het ding met het meeste effect: het zicht op de gedeelde ruimte. Een achterpad dat aan één kant verlicht is, is nog steeds een donker pad. In een appartementengebouw is de entree van de vereniging en niet van jou. Dat maakt het een gesprek met buren of met een vergadering, en dat is trager dan een slot kopen — maar het is de maatregel die het verschil maakt.

Beeld en bijschriften

Een foto vanaf de stoep richting een voordeur, met daarnaast dezelfde woning waarbij een doorgeschoten heg het zicht wegneemt. Bijschrift: dezelfde woning, twee jaar snoeien verschil.

Een detailfoto van een sluitkom met te korte schroeven naast een correct bevestigde sluitkom. Bijschrift: van buiten zie je het verschil niet.

Veelgestelde vragen

Is dit geen handleiding voor inbrekers? Nee. Alles wat hier staat, is wat een inbreker binnen een halve minuut zelf ziet. Wat hij niet weet, is wat jij eraan gaat doen.

Wat kost het meeste effect? Snoeien, een lamp met schemerschakelaar en het opruimen van klimhulpmiddelen. Samen vaak onder de tweehonderd euro.

Helpt een camera? Bij opsporing soms, bij afschrikking beperkt. En er gelden regels voor het filmen van openbaar gebied.

Waar begin ik als ik één ding doe? Achter. Bij de tuindeur of de achterdeur, en bij het licht dat daar hoort te branden.