Werkomschrijving elektrische installatie vernieuwen

Het gebrek: plaats, kenmerken en oorzaak

Plaats van het gebrek

• Binnenshuis - Elektra - Meterkast en bedrading

Kenmerken

• Automaat slaat af bij zwaar gebruik. Gebeurt altijd bij dezelfde combinatie apparaten
• Aardlekschakelaar slaat af, soms zonder reden. Zoek door apparaten één voor één af te koppelen
• Geen aardlekschakelaar aanwezig. Meterkast met keramische stoppen of oude automaten
• Stopcontact zonder randaarde. Twee gaatjes zonder metalen contacten aan de zijkant
• Bedrading breekt als je eraan komt. Zichtbaar bij het losnemen van een schakelaar; isolatie verkleurd
• Schakelaar of stopcontact wordt warm. Voelbaar warm, soms verkleuring of geur
• Meterkast vol, geen ruimte meer. Volle kast, losse onderdelen, aftakkingen

Mogelijke oorzaken

• Brosse isolatie door ouderdom en warmte — te herkennen aan: Zichtbaar bij het losnemen van een schakelaar; isolatie verkleurd
• Slechte verbinding of overbelasting — te herkennen aan: Voelbaar warm, soms verkleuring of geur
• Installatie is over de jaren uitgebreid — te herkennen aan: Volle kast, losse onderdelen, aftakkingen
• Oude installatie, tweeaderige bedrading — te herkennen aan: Twee gaatjes zonder metalen contacten aan de zijkant
• Te weinig groepen voor het huidige verbruik — te herkennen aan: Gebeurt altijd bij dezelfde combinatie apparaten
• Lekstroom door vocht of een defect apparaat — te herkennen aan: Zoek door apparaten één voor één af te koppelen
• Installatie van voor 1975 — te herkennen aan: Meterkast met keramische stoppen of oude automaten

Herstel

• Het herstel staat volledig in hoofdstuk 4, De werkzaamheden stap voor stap. Daarop is de prijsrange in hoofdstuk 8 gebaseerd.

Preventie

• Hoe je herhaling voorkomt, staat in hoofdstuk 12.

Materiaal- en kwaliteitseisen

De verdeelinrichting en het installatiemateriaal voldoen aan de geldende productnormen en zijn voorzien van de vereiste markering.

Aardlekschakelaars voor persoonsbeveiliging hebben een aanspreekstroom van dertig milliampère. Voor een laadpunt wordt een type toegepast dat geschikt is voor gelijkstroomlekken.

De aderdoorsnede wordt bepaald op de belasting en de leidinglengte van de betreffende groep, met minimaal de gangbare maat voor licht- en wandcontactdoosgroepen.

De kleurcodering wordt consequent toegepast: bruin voor fase, blauw voor nul, geelgroen voor aarde.

Alle verbindingen worden gemaakt in bereikbare lasdozen. Verbindingen worden niet weggewerkt achter stucwerk of onder een dekvloer.

Doorvoeren door woning- of brandscheidende constructies worden brandwerend afgedicht.

Wat je opmeet

Wat

Hoe je het opgeeft

Waarom het uitmaakt

Huidig aantal groepen

Tel de automaten of stoppen

Bepaalt of het uitbreiden of vernieuwen wordt

Aardlekschakelaar aanwezig

Ja, nee, hoeveel

Geen aardlek betekent altijd een nieuwe kast

Randaarde aanwezig

Kijk in een stopcontact: metalen contacten aan de zijkant

Zonder randaarde moet er nieuw getrokken worden

Aantal fasen

Eén of drie; staat op de meter

Drie fasen geeft meer ruimte voor zware verbruikers

Woonoppervlak en aantal kamers

In m² en aantal

Bepaalt de hoeveelheid leiding en de looplengte

Aantal gewenste aansluitpunten

Per kamer, met hoogte, op een plattegrond

Dit is de grootste variabele in de hele offerte

Vloer- en wandtype

Beton, hout, gipsblok, steensmuur

Hakken in beton kost een veelvoud van hakken in gipsblok

Toekomstige verbruikers

Laadpaal, warmtepomp, inductie, zonnepanelen

Bepaalt de zwaarte van de kast en de loze leidingen

Bouwjaar

Volstaat

Voor 1994: asbestcheck. Voor 1975: reken op volledig vernieuwen

Foto van de meterkast

Eén foto, kastdeur open

Een elektricien ziet hieraan in tien seconden meer dan uit tien regels tekst

Die laatste is de goedkoopste stap in dit hele document en de nuttigste. Maak een foto van je open meterkast en stuur die mee.

Tijdsduur en complexiteit

Alleen de groepenkast vervangen: een halve tot een hele dag. Een tussenwoning volledig opnieuw bedraden: vijf tot tien werkbare dagen. Een vrijstaande woning acht tot vijftien.

De complexiteit is hoog, en anders dan bij de meeste klussen niet door het handwerk maar door de regels. Een elektrische installatie moet aantoonbaar veilig zijn, en dat aantonen gebeurt met metingen die je zelf niet kunt uitvoeren.

Wat de doorlooptijd oprekt: hakwerk in beton, het herstellen van sleuven en het stucwerk dat daarna moet drogen. En als de netaansluiting moet worden verzwaard: dat is de netbeheerder, en die planning loopt in weken tot maanden. Vraag dat als eerste aan, niet als laatste.

Reken erop dat je tijdens het werk delen van de dag zonder stroom zit. Bij volledig vernieuwen wordt wonen in de woning ongemakkelijk; veel mensen plannen dit samen met een verbouwing.

Zelf doen of uitbesteden

Hier is de grens scherper dan bij welke andere klus dan ook, en het is geen kwestie van handigheid.

Wat je zelf mag en kunt: een schakelaar of stopcontact vervangen door hetzelfde type, een lamp ophangen, een bestaand aansluitpunt verplaatsen binnen dezelfde groep. Voorwaarde is dat je de groep uitschakelt én met een tweepolige spanningstester controleert dat er geen spanning meer staat. Een fasetester alleen is niet genoeg.

Waar je stopt: de groepenkast, de aarding, alles in de meterkast, alles in een badkamer, en het trekken van nieuwe groepen. Drie redenen. Een installatie moet na wijziging aantoonbaar veilig zijn en dat vraagt metingen met apparatuur die je niet hebt. Je opstalverzekering kan bij brand vragen wie het werk heeft gedaan. En de fout die je maakt, merk je niet: een aarding die niet doorverbonden is, werkt jarenlang prima tot het moment waarop hij je had moeten redden.

Bij een appartement komt er nog iets bij: de aarding en de hoofdleiding zijn vaak gemeenschappelijk. Wat je in je eigen meterkast doet, kan de installatie van je buren raken. Overleg met de VvE.

Wil je kosten drukken: doe het sloop- en herstelwerk zelf. Sleuven hakken, dichtzetten, stucen en schilderen mag je wel, en dat is een aanzienlijk deel van de arbeid.

Offerte uitvragen

Stuur deze werkomschrijving mee met een plattegrond waarop de gewenste aansluitpunten staan, en met een foto van je meterkast.

De bij Builddocs aangesloten installateur kan het werk uitvoeren voor de prijsrange die in hoofdstuk 8 staat, mits je de juiste werkomschrijving hebt gekozen en het juiste aantal en de juiste inmeetgegevens hebt opgegeven. Klopt de opgave niet, dan vervalt die bandbreedte.

Vraag altijd om: een prijs per aansluitpunt, het aantal groepen en aardlekschakelaars in de nieuwe kast, of het installatieverslag met metingen is inbegrepen, of het dichten en afwerken van sleuven erbij zit, en of hij de loze leidingen meeneemt.

Het installatieverslag is het punt waar offertes het meest uiteenlopen. Zonder dat verslag heb je geen bewijs dat de installatie veilig is opgeleverd, en dat is precies wat je bij verkoop of bij schade nodig hebt. Staat het er niet in, vraag het er dan bij.

Oplevering en controle

De installatie wordt na afronding geïnspecteerd en gemeten. De aannemer voert ten minste uit: controle van de doorverbinding van de aarding, meting van de isolatieweerstand, controle van de aanspreektijd van elke aardlekschakelaar, en controle van de juiste fase-nul-aardevolgorde per wandcontactdoos.

De resultaten worden vastgelegd in een installatieverslag dat bij oplevering wordt overhandigd. Zonder dat verslag wordt het werk niet als opgeleverd beschouwd.

Bij oplevering wordt daarnaast gecontroleerd op: werking van alle schakelaars en wandcontactdozen, correcte groepsindeling met een leesbare groepenverklaring in de meterkast, afwerking van sleuven en sparingen, en de aanwezigheid van de overeengekomen loze leidingen.

Afwijkingen worden vastgelegd op een opleverlijst met per punt een hersteltermijn.

De aannemer levert op: het installatieverslag met meetresultaten, een schema of overzicht van de groepsindeling, de groepenverklaring in de meterkast, en documentatie van het toegepaste materiaal.

Hoe je herhaling voorkomt

• Test de aardlekschakelaar twee keer per jaar met de testknop. Dat duurt tien seconden en het is de enige controle die je zelf kunt doen.
• Laat de installatie bij een woning ouder dan dertig jaar periodiek inspecteren, en altijd bij aankoop.
• Leg de groepenindeling vast op de binnenkant van de meterkastdeur en houd die actueel bij wijzigingen.
• Sluit geen zware verbruikers aan op verlengsnoeren of oude groepen; dat is de meest voorkomende oorzaak van oververhitting.

Bijlagen

Plattegrond met gewenste aansluitpunten, schakelaars en lichtpunten, met hoogtes.

Ingevuld inmeetformulier met de gegevens uit hoofdstuk 6.

Foto's van de bestaande meterkast en van de huidige groepenkast.

Opgave van voorziene toekomstige verbruikers: laadpunt, warmtepomp, inductiekookplaat, zonnepanelen.

Bij een appartement: het relevante deel van de splitsingsakte en het besluit van de vergadering bij werk aan gemeenschappelijke delen.