Kan mijn tv aan een gipsplaatwand?

Waarom dat zo is

Een gipsplaatwand bestaat uit een frame van houten of metalen stijlen, meestal zestig centimeter uit elkaar, met aan beide zijden een plaat van twaalf en een halve millimeter gips tussen twee lagen karton. De plaat is stijf maar niet sterk: hij verdraagt druk over een groot vlak, maar geen kracht op één punt, en hij verdraagt vooral geen kracht die van de wand af trekt.

Een plug in gipsplaat werkt door zich achter de plaat te spreiden — een hollewandplug — of door zich in de plaat te schroeven met een grove draad, de gipsplaatplug. Beide dragen de last over op de plaat zelf. De opgegeven waarde, twintig kilo of meer, geldt voor een last die recht naar beneden hangt, verdeeld over meerdere pluggen, in een onbeschadigde plaat. Een schilderij, een plankje, een gordijnrail: dat werkt.

Een tv op een zwenkarm is anders. Het gewicht hangt dertig tot zestig centimeter van de wand; de arm werkt als hefboom, en de bovenste bevestigingen worden met een veelvoud van het gewicht van de wand af getrokken terwijl de onderste erin worden gedrukt. Bij een tv van twintig kilo op een arm van vijftig centimeter is die trekkracht al snel meer dan vijftig kilo op de bovenste pluggen. Gipsplaat scheurt dan rond de plug, en de plug trekt eruit met een stuk plaat eraan. Het gebeurt niet meteen; het gebeurt na maanden, als de plaat rond de plug is verzwakt door het herhaald zwenken.

Vandaar de stijlen. Een houten stijl van vijftig bij zeventig millimeter houdt een schroef van zes millimeter met tientallen kilo's trekkracht; een metalen stijl vraagt een schroef of een plug die voor dun staal is bedoeld. Zitten de stijlen niet waar de beugel zijn gaten heeft — en dat is bijna altijd zo — dan komt er een plaat van multiplex van achttien millimeter op de wand die in minstens twee stijlen wordt geschroefd, en de beugel gaat op die plaat. Dat ziet er minder mooi uit, maar het houdt.

Wat je nu kunt doen

Zoek de stijlen: kloppen, een magneet voor de schroeven in metalen stijlen, of een leidingzoeker met stijlfunctie. Markeer ze; ze staan op vaste afstanden.

Kies een beugel waarvan de bevestigingsgaten op de stijlafstand passen, of gebruik een multiplexplaat als tussenplaat.

Schroef in hout met houtschroeven van minstens zes millimeter en zestig millimeter lang; in metalen stijlen met hollewandpluggen voor staal of met zelfborende schroeven, volgens de opgave van de beugelfabrikant.

Gebruik voor een platte, vaste beugel hollewandpluggen van metaal in een plaat van twaalf en een halve millimeter of dikker, minstens vier stuks, en controleer of de plaat niet dubbel of beschadigd is.

Vraag bij twijfel de plaatser van de wand of een timmerman; een tv die valt, is duurder dan een uur werk. Reken op € 80 tot 150 voor het aanbrengen van een verstevigingsplaat en het ophangen.