Waarom kit, lijm en schuim geen onderling vervangbare producten zijn

Kit is er om te bewegen. Een kitnaad zit tussen twee delen die ten opzichte van elkaar bewegen — door temperatuur, door vocht, door zetting. De kit moet die beweging opnemen en tegelijk waterdicht blijven. Hij is dus elastisch en hij is niet bedoeld om iets vast te houden.

Lijm is er om vast te zetten. Een lijmverbinding moet sterk zijn en zo min mogelijk bewegen. Elasticiteit is daar een nadeel.

Schuim is er om te vullen en te isoleren. Het vult een ruimte, het zet daarbij uit, en het geeft na uitharding enige sterkte — maar het is geen constructief materiaal en het is niet waterdicht in de zin waarin kit dat is.

Dat zijn drie verschillende opdrachten, en een product dat de ene goed doet, doet de andere per definitie minder goed.

Binnen kit zit nog een tweedeling die er echt toe doet:

Siliconenkit is blijvend elastisch, waterbestendig en schimmelwerend in de sanitaire uitvoering. Hij is geschikt voor natte ruimten, rond douchebakken, wastafels en tegelaansluitingen. Maar: je kunt er niet overheen schilderen, en verf hecht er niet op. Wie een siliconennaad langs een kozijn zet en daarna wil schilderen, moet die naad er weer uit halen.

Acrylaatkit is overschilderbaar en is bedoeld voor binnen, voor naden met weinig beweging: langs plinten, bij kozijnaansluitingen binnen, bij scheurtjes in stucwerk. Hij is niet waterbestendig en hoort niet in een douche.

Daarnaast zijn er hybride en polyurethaankitten voor buitentoepassingen en voor naden met veel beweging, en die zijn vaak wél overschilderbaar. Lees op de koker waar het product voor bedoeld is; dat staat er en het wordt zelden gelezen.

Waar het in de praktijk misgaat:

Siliconenkit langs een te schilderen kozijn. Onherstelbaar zonder de naad te vervangen.

Acrylaat in de badkamer. Verkleurt, schimmelt en laat los.

Montagelijm gebruikt als kit in een naad die beweegt: hij scheurt.

Kit gebruikt als lijm om iets vast te zetten: het houdt tijdelijk en laat los.

Schuim gebruikt om een kozijn te stellen zonder mechanische bevestiging: het schuim zet uit, drukt het kozijn krom, en draagt daarna niets.

En schuim laten zitten waar het zichtbaar blijft. Uitgehard schuim is niet UV-bestendig, verkleurt, verbrokkelt en neemt water op. Buiten hoort het altijd te worden afgedekt of afgewerkt.

De vier regels die de meeste fouten voorkomen:

Bepaal eerst of er beweging is. Beweging betekent kit; geen beweging betekent lijm.

Bepaal of het nat wordt en of het geschilderd moet. Die twee samen bepalen welke kit.

Zorg voor een schone, droge, vetvrije en stofvrije ondergrond, en gebruik een primer als de fabrikant die voorschrijft. Hechting is bij al deze producten het punt waarop het misgaat.

En geef de naad de juiste vorm. Een kitnaad moet kunnen rekken, en dat kan alleen als hij op twee vlakken hecht en niet op drie. Bij een diepe naad hoort daarom een rugvulling — een rondje schuimband — achter de kit. Dat is de stap die vrijwel iedereen overslaat en die bepaalt of de naad vijf jaar of vijftien jaar meegaat.

Beeld en bijschriften

Aanbevolen: kit, lijm en schuim naast elkaar met hun opdracht, en de plek waar elk faalt.

Aanvullend beeld: een kitnaad met en zonder rugvulling, met de hechting op twee en op drie vlakken.

Een kozijn dat met schuim is gesteld zonder mechanische bevestiging, krom gedrukt door het uitzetten.

Uitgehard schuim in de buitenlucht, verkleurd en verbrokkeld.

Veelgestelde vragen

Wat doet kit? Die neemt beweging tussen twee delen op en blijft daarbij waterdicht.

Waarin verschilt lijm daarvan? Een lijmverbinding moet sterk zijn en zo min mogelijk bewegen; elasticiteit is daar een nadeel.

Waarvoor is schuim bedoeld? Om te vullen en te isoleren; het is geen constructief materiaal.

Wanneer gebruik ik siliconenkit? In natte ruimten, maar niet waar je overheen wilt schilderen.

Wanneer acrylaatkit? Binnen, bij naden met weinig beweging, en niet in een douche.

Wat is de eerste vraag bij elke naad? Of er beweging is: beweging betekent kit, geen beweging betekent lijm.

Wat is een rugvulling? Een rondje schuimband achter de kit, zodat de naad op twee vlakken hecht en kan rekken.