Welke ramen beveilig ik eerst tegen inbraak?
Gesteld in september 2026 · beantwoord door de redactie · gecontroleerd op 4 september 2026
De vraag
Bij ons in de straat is twee keer ingebroken via een raam. Ons huis uit 1985 heeft nog het oorspronkelijke beslag. Ik wil de ramen beveiligen, maar niet alles tegelijk. Welke ramen pak ik eerst aan, en wat zijn die paddenstoelpennen waar de slotenmaker het over heeft?
Gesteld in september 2026.
Het korte antwoord
Eerst de ramen die een inbreker kan bereiken zonder gezien te worden en zonder te klimmen: de achtergevel op de begane grond, de zijgevel, en alles wat vanaf een plat dak, een schuur of een schutting bereikbaar is. Daarna de ramen aan de voorkant op de begane grond, en pas als laatste de verdieping zonder opstap.
Paddenstoelpennen zijn de sluitnokken van modern raambeslag: pennen met een verbrede kop die bij het sluiten achter een stalen sluitplaat in het kozijn haken. Een raam met paddenstoelpennen laat zich niet openwrikken met een schroevendraaier of koevoet; een raam met gewone rolnokken of een oude sluiting wel, in een paar seconden. Dat is de ingreep die het meest oplevert, samen met een afsluitbare raamkruk.
Bij een huis uit 1985 is het beslag vervangen door inbraakwerend beslag meestal mogelijk zonder de kozijnen te vervangen.
Waarom dat zo is
Een inbreker zoekt de weg van de minste weerstand en het minste zicht. Onderzoek naar inbraken laat steeds hetzelfde beeld zien: de meeste inbraken lopen via de achterkant en de zijkant van de woning, via een raam of een deur die uit het zicht ligt, en ze duren kort. Wie na een halve minuut niet binnen is, geeft op. De methode is bij ramen vrijwel altijd wrikken: een schroevendraaier of koevoet tussen raam en kozijn, en het beslag bezwijkt of de sluiting springt uit het kozijn. Glas breken gebeurt minder, want het maakt geluid.
Het beslag bepaalt dus of wrikken lukt. Oud draaikiepbeslag heeft rolnokken: ronde nokken die bij het sluiten in een sluitplaat draaien, bedoeld om het raam dicht te trekken, niet om het vast te houden. Wrikken drukt het raam een paar millimeter van het kozijn en de nok schiet uit de plaat. Paddenstoelpennen hebben een kop die breder is dan de steel, en de sluitplaat is een stalen plaat met een gleuf die om die steel valt. Wrik je het raam van het kozijn, dan haakt de kop achter de plaat, en hoe harder je wrikt, hoe vaster het zit. Met voldoende pennen rondom het raam en stevig bevestigde sluitplaten houdt dat een koevoet minuten tegen, en dat is langer dan een inbreker wil.
De tweede zwakke plek is de kruk. Een raam waarvan de kruk van buiten te bereiken is, via een gebroken ruitje of een kier, wordt gewoon opengedraaid. Een afsluitbare kruk, of een kruk met een drukknop die alleen van binnen werkt, voorkomt dat. Bij deuren komt daar het cilinderslot bij, met kerntrekbeveiliging.
Daarom de volgorde. De achterkant en de zijkant op de begane grond, omdat daar de meeste inbraken lopen. Ramen die bereikbaar zijn via een opstap, zoals een plat dak van een uitbouw, een schuur, een regenpijp of een schutting, omdat inbrekers klimmen als het gemakkelijk kan. Dan de voorkant, waar zicht van de straat al iets beschermt. En dan de verdieping zonder opstap, die alleen met een ladder bereikbaar is.
Het beslag heeft onderhoud nodig om te blijven werken: pennen en sluitplaten moeten schoon zijn en licht gesmeerd, en het raam moet goed in het kozijn hangen zodat alle pennen daadwerkelijk achter de platen vallen. Een raam dat is gaan hangen, sluit op één pen in plaats van vier.
Het keurmerk voor veilig wonen bundelt dit tot een eisenpakket voor de hele woning: beslag, cilinders, verlichting en zicht. Wie het hele pakket laat aanbrengen, krijgt bij veel verzekeraars korting op de premie; ook zonder certificaat is het pakket een goede checklist.
Wat je nu kunt doen
Loop rond het huis als een inbreker: waar sta ik uit het zicht, waar kan ik op klimmen, welk raam ziet er het zwakst uit. Maak daarvan de volgorde.
Laat een slotenmaker of beslagspecialist per raam beoordelen of het bestaande beslag te vervangen is door inbraakwerend beslag met paddenstoelpennen en afsluitbare krukken. Reken op € 150 tot 350 per draaikiepraam inclusief montage.
Vervang bij deuren de cilinders door cilinders met kerntrekbeveiliging en een veiligheidsrozet, en controleer de sluitkom en de scharnieren.
Verwijder de opstapjes: een regenpijp met een klimbeveiliging, een kliko en een ladder achter slot, een schutting die niet als trap dient.
Laat het beslag jaarlijks nakijken en smeren en het raam bijstellen als het gaat hangen; zonder dat verliest de beveiliging haar waarde.
Wanneer dit antwoord niet opgaat
Bij een appartement boven de begane grond zonder galerij of balkon dat bereikbaar is. Daar is de voordeur het onderwerp, niet de ramen.
Bij kunststof of aluminium kozijnen van na 2000. Die hebben vaak al inbraakwerend beslag; controleer of de pennen paddenstoelvormig zijn en of er een afsluitbare kruk zit.
Bij enkel glas in een oud kozijn. Dan is het glas de zwakke plek en is gelaagd glas of vervanging van de beglazing de eerste stap.
Bij een monument met oorspronkelijk beslag. Daar zijn opzetbeveiligingen en bijzetsloten de weg, in overleg met de monumentenzorg.
Bij een huurwoning. Daar doet de verhuurder het beslag; vraag ernaar, want veel verhuurders hebben een programma voor inbraakwerendheid.
Zie voor meer informatie
- RaambeveiligingBegrip
- Wat maakt een raam inbraakwerend?Vraag en antwoord
- Hang- en sluitwerk verbeterenStappenplan
- Inbraakwerendheid zit in het beslag, niet in het glasArtikel
- Inbraakpreventie: waar een inbreker echt op afgaatKennisbank
- Politiekeurmerk Veilig WonenBegrip
We slaan alleen je antwoord op, en je toelichting als je die geeft. Geen naam, geen e-mailadres.