Brandveilig wonen: de vijf fouten die het vaakst worden gemaakt

De meeste woningbranden beginnen niet met een kortsluiting in de muur maar met iets dat iemand deed of liet liggen: een pan, een lader, een kachel, een kaars. Vijf fouten komen in bijna elk brandweerrapport terug, en geen ervan kost geld om te voorkomen.

Eén: de rookmelder als decoratie. Een melder zonder batterij, ouder dan tien jaar, alleen op de gang van de begane grond of afgeplakt na een vals alarm, waarschuwt niemand. Op elke verdieping en in elke slaapkamer een melder met een batterij voor tien jaar, gekoppeld zodat ze samen afgaan, elke maand getest en na tien jaar allemaal vervangen.

Twee: opladen op een zachte plek. Een telefoon onder het kussen, een powerbank op de bank, een e-bike-accu in de gang tussen de jassen: een lithium-ionaccu die warm wordt of faalt, heeft brandbaar materiaal om zich heen en staat op de vluchtroute. Laad op een harde, onbrandbare ondergrond in een ruimte met een rookmelder, met de originele lader, en haal de accu eraf als hij vol is.

Drie: de keuken even alleen laten. De pan met olie op het vuur, de frituur, de wasdroger die draait terwijl iedereen weg is: de meeste branden beginnen in de keuken en in apparaten die draaien zonder toezicht. Blijf bij de pan, gebruik een deksel bij een vlam in de pan en nooit water, maak het filter van de droger na elke beurt schoon en laat wasmachine en droger niet draaien als je slaapt of weg bent.

Vier: warmte te dicht bij spullen. Een elektrische kachel tegen het gordijn, kaarsen op een houten kast, de houtkachel met het wasrek ervoor, een halogeenlamp tegen een lampenkap van stof: alles wat warm wordt, heeft een meter vrije ruimte nodig, en kaarsen staan op een onbrandbare ondergrond en gaan uit als je de kamer verlaat.

Vijf: de deur open en de vluchtweg vol. Een slaapkamerdeur die openstaat, laat rook binnen; een dichte deur houdt rook en hitte minuten buiten en dat zijn de minuten om weg te komen. Een gang of trap vol fietsen, dozen en een kinderwagen is in het donker en de rook geen vluchtweg meer. Slaap met de deuren dicht, houd de route naar buiten vrij en spreek af waar je elkaar buiten treft.

En de fout eronder: denken dat je het wel hoort en wel weet. Rook maakt niet wakker maar juist dieper in slaap, kinderen slapen door een piep heen en in het donker en de rook vind je een sleutel niet. De melder wekt, de dichte deur geeft tijd, het geoefende vluchtplan doet de rest; wie dat één keer per jaar met het gezin doorloopt, met de sleutel op een vaste plek en een raam dat open kan, heeft de belangrijkste maatregel al genomen.