Mag ik mijn balansventilatie uitzetten?
Gesteld in september 2026 · beantwoord door de redactie · gecontroleerd op 4 september 2026
De vraag
Onze balansventilatie maakt geluid en de lucht voelt droog. Kan ik hem 's nachts of in de winter gewoon uitzetten?
Gesteld in september 2026.
Het korte antwoord
Uitzetten kan technisch, maar het is geen goed idee en in een goed geïsoleerde woning is het schadelijk.
Een balansventilatiesysteem is de enige luchtverversing in een woning die luchtdicht is gebouwd. Zet je hem uit, dan stapelt vocht zich op, en vocht in een luchtdichte woning gaat naar de koudste plek en wordt daar schimmel.
Wat je wel kunt doen: het probleem oplossen dat je ertoe brengt hem uit te willen zetten. Geluid en droge lucht hebben allebei een oorzaak die is aan te pakken.
Waarom dat zo is
Een woning produceert vocht: koken, douchen, wassen, planten en ademen samen ruwweg tien tot vijftien liter per etmaal bij een gezin. Dat vocht moet eruit.
In een oude, tochtige woning gaat dat vanzelf via kieren. In een woning met een luchtdichte schil gaat het alleen via het ventilatiesysteem. Zet je dat uit, dan blijft het vocht binnen, stijgt de luchtvochtigheid, en slaat het neer op de koudste oppervlakken — een koudebrug, een noordelijke buitenmuur, achter een kast.
De klachten over droge lucht in de winter komen doorgaans niet doordat het systeem te veel ventileert, maar doordat buitenlucht in de winter weinig vocht bevat. Opwarmen van koude buitenlucht verlaagt de relatieve luchtvochtigheid. Dat gebeurt bij elke vorm van ventileren.
Geluid is bijna altijd op te lossen. De drie meest voorkomende oorzaken: vervuilde filters waardoor de ventilator harder moet werken, een te hoog ingestelde stand, en trillingen die via de kanalen worden doorgegeven omdat er geen flexibele aansluiting zit.
Wat je nu kunt doen
Vervang de filters. Om de drie tot zes maanden; dat is de maatregel met het grootste effect op zowel geluid als luchtkwaliteit. Reken op € 20 tot 60 per set.
Laat het systeem inregelen. Bij inregelen wordt per ventiel de luchthoeveelheid gemeten en afgesteld. Een systeem dat nooit is ingeregeld, blaast te veel in de ene kamer en te weinig in de andere, en draait daardoor onnodig hard.
Zet hem op de laagste stand in plaats van uit. Er hoort altijd een basisdebiet te blijven lopen.
Meet de luchtvochtigheid met een eenvoudige hygrometer. Tussen 40 en 60 procent is comfortabel; onder de 30 in de winter is een reëel signaal.
Zet hem niet uit in een woning met een luchtdichte schil, ook niet 's nachts. Kom je er niet uit met filters en inregelen, laat dan een installateur kijken; dat is de uitweg.
Wanneer dit antwoord niet opgaat
Bij een oude woning met natuurlijke ventilatieroosters ernaast. Dan is de afhankelijkheid van het systeem kleiner.
Bij een storing waarbij het systeem koude lucht inblaast. Dan is er iets mis met de warmteterugwinning en is uitzetten tijdelijk verdedigbaar tot de monteur er is.
Bij bouwvocht in een nieuwe woning. Dan is meer ventileren nodig, niet minder.
Bij een systeem met een CO2- of vochtsensor. Dat regelt zichzelf, en handmatig ingrijpen verstoort dat.
Bij een appartement met een collectief systeem. Dan beïnvloedt jouw stand die van anderen, en gaat de vereniging erover.
Zie voor meer informatie
- Balansventilatie onderhouden en inregelenStappenplan
- Balansventilatie krijgt onterecht de schuldArtikel
- Moet mechanische ventilatie worden onderhoudenVraag en antwoord
We slaan alleen je antwoord op, en je toelichting als je die geeft. Geen naam, geen e-mailadres.