Waarom heb ik een thermostatisch mengventiel nodig?

Waarom dat zo is

Een boiler die door zonnepanelen, een zonneboiler of een warmtepomp wordt geladen, wordt vaak hoger opgewarmd dan de zestig graden van een gewone boiler. Dat heeft twee redenen. Een hetere voorraad bevat meer warmte in dezelfde tank, zodat de zon of het overschot van de panelen zoveel mogelijk kan worden opgeslagen. En een temperatuur boven de zestig graden doodt legionellabacteriën, die in een lauwwarme boiler kunnen groeien.

Het gevolg is water dat te heet is om te gebruiken. Bij zestig graden geeft water binnen enkele seconden een tweedegraads brandwond; bij tachtig graden is dat vrijwel direct. Een kind, een oudere of iemand die de keukenkraan met zijn hand opent, heeft die seconden niet.

Een thermostatisch mengventiel zit direct na de boiler en mengt het hete boilerwater met koud water tot een vaste, instelbare temperatuur, voordat het de woning ingaat. Alles wat daarna komt — leidingen, kranen, de wasmachine-aansluiting — krijgt water van hoogstens die temperatuur. Het ventiel doet dat mechanisch, met een element dat uitzet en krimpt met de temperatuur, en het reageert binnen een seconde op veranderingen in de aanvoer.

De thermostatische douchekraan doet hetzelfde, maar alleen voor die ene kraan. Een gewone mengkraan in de keuken of aan de wastafel doet het niet; die mengt op stand, en als het hete water heter is dan waar de gebruiker op rekent, is de menging verkeerd.

Terugvalbeveiliging is de eigenschap dat het ventiel dichtgaat als de koudwatertoevoer wegvalt. Zonder koud water kan het niet mengen, en dan zou het hete water rechtstreeks doorstromen; een goed ventiel sluit dan de warme kant af. Dat is de reden dat het ventiel niet zomaar een mengkraan is.

Het schommelen van de douchetemperatuur, dat mensen soms melden na het plaatsen van een boiler, heeft er ook mee te maken: een douchekraan die water van tachtig graden binnenkrijgt, moet veel harder bijregelen en doet dat trager. Met een mengventiel op zestig graden werkt hij zoals hij is ontworpen.

Wat je nu kunt doen

Laat het mengventiel direct na de boiler plaatsen, op de warmwaterleiding, met een terugslagklep in de koudwatertoevoer zodat er geen warm water de koude leiding in kan.

Laat het instellen op vijfenvijftig tot zestig graden. Lager geeft minder voorraad en meer legionellarisico in de leidingen; hoger geeft het brandwondrisico terug.

Houd de boiler zelf op zestig graden of hoger, of laat hem periodiek naar zestig gaan als de warmtepomp lager werkt. Dat is de legionellabeveiliging.

Vraag om een ventiel met terugvalbeveiliging en laat het jaarlijks controleren; kalk kan het element laten vastzitten. Reken op € 100 tot 250 voor een thermostatisch mengventiel inclusief montage.

Controleer na het plaatsen de temperatuur aan een kraan met een thermometer; wat eruit komt, hoort niet boven de ingestelde waarde te liggen.