Waarom mag de resthardheid van een waterontharder niet op nul?

Waarom dat zo is

Hard water bevat veel opgeloste calcium- en magnesiumzouten. Bij verwarmen slaan die neer als kalk: op het verwarmingselement van de wasmachine, in de boiler, op kranen en douchewanden. Hoe harder het water, hoe meer aanslag en hoe sneller apparaten verkalken. De hardheid verschilt per regio; het waterbedrijf geeft hem op in graden Duitse hardheid, en boven een bepaalde waarde begint een ontharder te lonen.

Een klassieke waterontharder werkt met ionenwisseling: het water stroomt door een hars die calcium en magnesium vasthoudt en er natrium voor teruggeeft. De hars raakt vol en wordt periodiek gespoeld met zout water; daarom moet je zout bijvullen. Het resultaat is water met veel minder hardheid.

Maar hardheid heeft ook een functie. Calcium in het water vormt in koperen en verzinkte leidingen een dun laagje dat het metaal beschermt. Water zonder hardheid lost dat laagje op en tast het metaal daaronder aan; er komt koper of zink in het drinkwater en de leiding wordt dunner. Bij oude verzinkte leidingen en bij loden leidingen is dat een gezondheidskwestie. Vandaar dat het drinkwaterbesluit een minimum stelt aan de hardheid van water dat als drinkwater wordt geleverd, en dat installateurs de ontharder zo instellen dat er een rest overblijft. Dat gebeurt door een deel van het water om de ontharder heen te leiden en bij te mengen.

Volledig onthard water heeft nog twee nadelen: het smaakt flauw en zeepachtig, en het bevat meer natrium, wat voor sommige mensen niet gewenst is. Een resthardheid van drie tot zes graden geeft in de praktijk het beste resultaat: de aanslag is grotendeels weg, het water is drinkbaar en de leidingen blijven heel.

Wat je nu kunt doen

Kijk op de site van je waterbedrijf wat de hardheid in jouw gebied is. Onder ongeveer acht graden loont een ontharder zelden; erboven begint het te schelen.

Vraag de installateur welke resthardheid hij instelt en hoe de bijmenging is geregeld. Vraag ook of de ontharder na de aftakking naar de buitenkraan en de drinkwaterkraan in de keuken komt, of ervoor; onthard water hoeft niet naar de tuin.

Laat de ontharder aansluiten door een installateur met een terugstroombeveiliging; dat is een eis bij aansluiting op het drinkwaternet. Reken op € 800 tot 2.000 voor een ontharder inclusief installatie, plus zout en onderhoud.

Wees terughoudend met zoutloze toestellen die beloven kalk "te veranderen" zonder het water te ontharden. De werking daarvan is niet onafhankelijk aangetoond; wat je kunt meten, is de hardheid, en die verandert niet.

Overweeg eerst de kleine maatregelen: de boiler op een lagere temperatuur, een waterkoker met een filter, kranen ontkalken. Bij matige hardheid is dat genoeg.