Thema's
Klimaatadaptatie

111 documenten · 51–100 hieronder
- Kennisbank
Oververhitting en buitenzonwering
Zonwarmte die eenmaal binnen is, krijg je er niet makkelijk uit. Alles wat werkt, houdt haar buiten de ruit. Buitenzonwering weert het grootste deel van de zonnewarmte; binnenzonwering laat haar eerst door het…
- Kennisbank
Regenwater hergebruiken: van regenton tot een tweede leidingnet
Elke millimeter neerslag op een vierkante meter dak levert ongeveer één liter, dus een dakvlak van vijftig vierkante meter geeft bij zo'n achthonderdvijftig millimeter per jaar ruwweg veertigduizend liter, minu…
- Kennisbank
Riolering vervangen of herstellen
Het antwoord hangt af van iets wat je niet kunt zien, en daarom is een camera-inspectie van een paar honderd euro het verschil tussen gericht ingrijpen en gokken. Zij bepaalt ook wie betaalt: tot de erfgrens of…
- Kennisbank
Nachtventilatie: koelte binnenhalen zonder je huis open te zetten
Nachtventilatie is het binnenlaten van koele buitenlucht in de uren dat het buiten kouder is dan binnen. Je koelt daarmee niet de lucht, maar de vloeren, wanden en het meubilair. Die massa houdt de volgende dag…
- Kennisbank
Natuurinclusief bouwen - dieren en planten in de schil meenemen
Gierzwaluwen nestelen onder dakpannen en achter boeiboorden, huismussen in kolonies aan de zonzijde, vleermuizen in spouwmuren en achter gevelbekleding — en de ingrepen die hen raken zijn precies de meest voork…
- Kennisbank
Vleermuizen, gierzwaluwen en isolatie: wat je vooraf moet regelen
Het is de plek die bescherming geniet, niet alleen het dier: een spouw of een nestruimte onder de pannen is wettelijk beschermd, ook als er op het moment van het werk niets in zit. Daarom valt een gewone verduu…
- Kennisbank
Grondwater onder je woning: wat het doet en wie erover gaat
De grondwaterstand beweegt met het seizoen, de neerslag en wat er in de omgeving gebeurt. Een te hoge stand geeft natte kruipruimten, water in kelders en drassige tuinen; een te lage geeft paalrot bij houten fu…
- Kennisbank
Hemelwater afkoppelen: regenwater van het riool af
Een dak van honderd vierkante meter vangt bij twintig millimeter neerslag ongeveer tweeduizend liter op, in een paar tientallen minuten. Bij een gemengd stelsel gaat dat rechtstreeks het riool in en stroomt het…
- Kennisbank
Hitte tegengaan: wat werkt en wat niet
Warmte tegenhouden vóór hij binnen is, werkt vele malen beter dan warmte afvoeren als hij binnen is. Bijna alle teleurstelling rond hitte komt door het omdraaien van die volgorde: eerst een airco, dan pas zonwe…
- Kennisbank
Hitte in huis: waarom het warm wordt en wat er werkt
Warmte komt op drie manieren binnen: straling door het glas — verreweg de grootste post — geleiding via dak, gevel en glas, en ventilatie met warme buitenlucht. Daarbovenop komt interne warmte van mensen, appar…
- Kennisbank
De patio: de binnenplaats als buitenruimte, afwatering, privacy en onderhoud
Een patio is een buitenruimte die aan alle of bijna alle kanten door bebouwing is omsloten: de binnenplaats van een patiowoning, de lichthof van een stadswoning, de omsloten tuin van een hofje. Hij geeft licht …
- Kennisbank
Droogte: wat een lange zomer met je fundering doet
Droogte werkt op twee manieren door. Houten palen, toegepast tot ongeveer 1970 in het westen en noorden, blijven onbeperkt goed zolang ze volledig onder water staan; valt de paalkop droog, dan komt er zuurstof …
- Kennisbank
Bomen bij een woning: wortels, wateronttrekking en schade
Een boom kan op twee manieren schade geven. Wortels drukken verharding op en groeien via een naad of breuk een rioolbuis in; ze zoeken geen fundering op maar volgen de gunstigste route, vaak langs een lekkende …
- Begrip
Zonnescherm
Een zonnescherm is een buitenzonwering die de zon tegenhoudt voordat die het glas raakt. Dat is het hele punt: zonwering aan de buitenzijde houdt de warmte buiten, terwijl binnenzonwering de warmte pas tegenho…
- Begrip
Zonwerend glas
Zonwerend glas is beglazing met een coating die een deel van de zonnewarmte tegenhoudt. Het wordt gekozen tegen oververhitting in de zomer, en de keerzijde staat in geen enkele folder. Een coating werkt het he…
- Begrip
Zinkput
Een zinkput is een put met een open bodem of doorlatende wanden waarin water in de grond wegzakt. Vroeger werd hij gebruikt voor afvalwater, tegenwoordig alleen nog voor regenwater.
- Begrip
Waterberging
Waterberging is het tijdelijk vasthouden van regenwater op of bij een perceel, zodat het niet direct naar de riolering of het oppervlaktewater stroomt. Gemeenten stellen steeds vaker een bergingseis bij nieuwb…
- Begrip
Waterdichte kelder
Een waterdichte kelder is een kelder die bestand is tegen grondwaterdruk en die droog blijft, ook wanneer de grondwaterstand boven de keldervloer staat. In grote delen van Nederland staat het grondwater hoog, …
- Begrip
Wadi
Een wadi is een ondiepe, begroeide verlaging in het maaiveld waarin regenwater tijdelijk wordt vastgehouden en langzaam in de bodem zakt. Het is de eenvoudigste vorm van waterberging in de openbare ruimte en i…
- Begrip
Verhardingsgraad
De verhardingsgraad is het aandeel van een perceel, tuin of gebied dat is bedekt met een ondoorlatende laag: bestrating, beton, asfalt, bebouwing. Een hoge verhardingsgraad betekent dat regenwater niet kan inf…
- Begrip
Terugslagklep
Een terugslagklep is een klep in een leiding die vloeistof of lucht maar een kant op laat stromen. Zodra de stroming omkeert, valt de klep dicht. In woningen zit hij vooral in de riolering om rioolwater buiten …
- Begrip
Talud
Een talud is een hellend grondvlak waarmee een hoogteverschil in het terrein wordt overbrugd. Het is de goedkoopste grondkering die er bestaat, en wel omdat het er geen is. Een hoogteverschil dat flauw genoeg …
- Begrip
Steenslag
Steenslag is gebroken steen die als funderings- of drainagelaag onder verharding en constructies wordt aangebracht. De belangrijkste eigenschap zit niet in de steen maar in de vorm ervan. Gebroken steenslag ha…
- Begrip
Steenzetter
Een steenzetter zet steen zonder mortel, zodat de stenen elkaar klemmen. Het vak draait om een principe dat haaks staat op wat metselen doet. De stabiliteit komt niet uit een bindmiddel maar uit de klemming tu…
- Begrip
Stoep
De stoep is het verharde voetpad langs een weg, en van oudsher ook de verhoging voor een huis. Bij schade wordt naar de gemeente gekeken, en dat gaat lang niet altijd op. De stoep is openbaar terrein en dus va…
- Begrip
Stormschade
Stormschade is schade aan een gebouw door harde wind: losgewaaide dakpannen, afgerukte dakbedekking, omgevallen bomen en beschadigde schuttingen. Voor de opstalverzekering geldt doorgaans een ondergrens in win…
- Begrip
Regenton
Een regenton vangt water uit de regenpijp op voor hergebruik in de tuin. Het is de eenvoudigste vorm van hemelwaterhergebruik en de meest toegankelijke klimaatadaptatiemaatregel voor een woning. De berging is …
- Begrip
Regenwaterinfiltratie
Bij regenwaterinfiltratie laat je het water van je dak in je eigen tuin de bodem in zakken in plaats van het op het riool te lozen. Dat ontlast het riool bij hoosbuien en vult het grondwater aan.
- Begrip
Riool
Het riool is het buizenstelsel dat afvalwater en vaak ook hemelwater afvoert van de woning naar de gemeentelijke leiding en van daar naar de zuivering. Het is een systeem dat op zwaartekracht werkt en dus op a…
- Begrip
Oververhitting
Oververhitting is de situatie waarin een woning in de zomer zo veel warmte binnenkrijgt en vasthoudt dat de binnentemperatuur dagen achtereen te hoog blijft, ook 's nachts. Het is een ontwerpprobleem van het ge…
- Begrip
Pergola
Een pergola is een open constructie van staanders en dwarsliggers, zonder dichte dakbedekking, bedoeld om schaduw te geven of om klimplanten te dragen. Het onderscheid met een veranda is dat een pergola niet w…
- Begrip
Perkoenpaal
Een perkoenpaal is een ronde, aangepunte houten paal, doorgaans van naaldhout, die in de grond wordt geslagen. Hij wordt gebruikt voor beschoeiingen langs slootkanten en vijvers, voor grondkering in tuinen en …
- Begrip
Ontwatering
Ontwatering is het afvoeren van overtollig water uit de bodem, zodat de grondwaterstand onder een gewenst niveau blijft. Het gebeurt met drains, sloten, greppels of een pomp. Bij een woning bepaalt het of de k…
- Begrip
Oprit
Een oprit is de verharding op eigen terrein waarover je met een voertuig naar de weg rijdt. De aanleg valt in twee stukken die niets met elkaar te maken lijken te hebben. Op eigen terrein mag je vrijwel altijd…
- Begrip
Nachtventilatie
Nachtventilatie is het gericht doorspoelen van een woning met koele buitenlucht in de nacht en vroege ochtend, om de warmte die overdag in vloeren, wanden en meubels is opgeslagen af te voeren. Het is de goedko…
- Begrip
NAP
NAP is het nulpunt waaraan in Nederland alle hoogten worden gemeten. Ligt iets op plus twee meter NAP, dan ligt het twee meter boven dat vlak. Het nulpunt ligt dicht bij het gemiddelde zeeniveau, en daardoor ze…
- Begrip
Maaiveld
Het maaiveld is het niveau van het grondoppervlak rond een gebouw. Het klinkt als een neutraal gegeven en het is een van de meest bepalende maten die er zijn: de hoogte van je maaiveld ten opzichte van je vloe…
- Begrip
Klimaatadaptatie
Klimaatadaptatie is het aanpassen van gebouwen en terreinen aan een veranderend klimaat: heftiger buien, langere droogte, meer hitte en een stijgende zeespiegel. Bij een woning gaat het concreet om water, hitte…
- Begrip
Klinker
Een klinker is een sterk doorgebakken baksteen voor bestrating of metselwerk. Bij de keuze tussen klinker en betonklinker gaat het meestal over de aanschafprijs, en daar zit de vergissing. De kleur van een geb…
- Begrip
Keermuur
Een keermuur is een muur die een hoogteverschil in het terrein opvangt en de grond erachter tegenhoudt. Het is het onderdeel in een tuin dat er het eenvoudigst uitziet en het meest wordt onderschat. Wat een ke…
- Begrip
Infiltratiekrat
Een infiltratiekrat is een kunststof element met een zeer hoge holle ruimte, dat onder de grond wordt geplaatst om regenwater te bergen en langzaam in de bodem te laten zakken. Een krat heeft ongeveer vijfenne…
- Begrip
Inspectieput
Een inspectieput is een toegankelijk punt in de buitenriolering waar je de leiding kunt bekijken, reinigen en ontstoppen. Het is het onderdeel dat bij een verstopping de belangrijkste vraag beantwoordt: staat …
- Begrip
Hittestress
Hittestress is de belasting die aanhoudende hitte legt op mensen en op gebouwen. In steden loopt de temperatuur op door verharding, door het ontbreken van groen en door warmte uit gebouwen en verkeer. Voor won…
- Begrip
Grondwaterstand
De grondwaterstand is het niveau waarop de bodem verzadigd is met water. Zij schommelt met het seizoen en met de neerslag, en zij bepaalt bij Nederlandse woningen of houten funderingspalen houdbaar blijven en o…
- Begrip
Hanggoot
Een hanggoot is een halfronde of rechthoekige goot die met beugels aan de dakrand of aan het boeideel wordt gehangen. Het is de eenvoudigste, goedkoopste en meest gebruikte goot van na de oorlog. Waar een mast…
- Begrip
Hemelwater
Hemelwater is de neerslag die op een gebouw en een perceel valt en die ergens naartoe moet. Afkoppelen wordt aangeraden en gesubsidieerd, en dan gaat het bij de uitvoering mis op één punt. Water dat je afkoppe…
- Begrip
Hemelwaterafvoer
De hemelwaterafvoer voert regenwater van het dak naar het riool of naar de tuin. Raakt hij verstopt of lekt hij, dan loopt water langs de gevel en ontstaat vochtschade die van binnen pas veel later zichtbaar wo…
- Begrip
Grijswater
Grijswater is licht verontreinigd afvalwater van douche, bad, wastafel en soms wasmachine. Het bevat zeepresten en huidschilfers maar geen fecaliën. Na behandeling kan het opnieuw worden gebruikt voor toiletsp…
- Begrip
Grindkoffer
Een grindkoffer is een uitgegraven sleuf of put in de tuin, gevuld met grof grind en omwikkeld met doek, waarin regenwater van het dak tijdelijk wordt geborgen en vandaaruit in de bodem zakt. Het is de eenvoud…
- Begrip
Groendak
Een groendak is een plat of licht hellend dak met een begroeiingslaag: substraat met beplanting op een wortelwerende en waterafvoerende opbouw. Het houdt regenwater vast, dempt de temperatuur en verlengt de lev…