Werkomschrijving stucwerk binnen

Het gebrek: plaats, kenmerken en oorzaak

Plaats van het gebrek

• Binnenshuis - Wanden en plafonds - Stucwerk

Kenmerken

• Fijne haarscheurtjes in een net. Overal een beetje, nergens breed; vaak in nieuw werk
• Rechte scheur langs een naad. Kaarsrecht, precies op de overgang
• Stucwerk klinkt hol, laat los in schollen. Klop met je knokkel: hol geluid, plaat komt los
• Bruine of gele verkleuring die doorslaat. Slaat door elke laag saus heen tot je isoleert
• Hobbelig, golvend oppervlak. Zichtbaar met strijklicht langs de wand

Mogelijke oorzaken

• Roet, nicotine of een oude lekkage — te herkennen aan: Slaat door elke laag saus heen tot je isoleert
• Oude ondergrond, of eerder werk zonder uitvlakken — te herkennen aan: Zichtbaar met strijklicht langs de wand
• Slechte hechting op de ondergrond — te herkennen aan: Klop met je knokkel: hol geluid, plaat komt los
• Krimp van de pleisterlaag of van de ondergrond — te herkennen aan: Overal een beetje, nergens breed; vaak in nieuw werk
• Naad tussen twee plaatmaterialen of bouwdelen — te herkennen aan: Kaarsrecht, precies op de overgang

Herstel

• Het herstel staat volledig in hoofdstuk 4, De werkzaamheden stap voor stap. Daarop is de prijsrange in hoofdstuk 8 gebaseerd.

Preventie

• Hoe je herhaling voorkomt, staat in hoofdstuk 12.

Materiaal- en kwaliteitseisen

Het pleistersysteem is afgestemd op de ondergrond: gips op een droge binnenwand, een kalk- of cementgebonden systeem op een vochtbelaste of buitenmuur. Gips op een vochtige ondergrond is een garantie op loslaten.

Voorstrijk, pleister en eventuele afwerklaag komen uit één systeem, met de door de fabrikant voorgeschreven wachttijden ertussen.

Hoekprofielen zijn roestvast of kunststof; verzinkt staal in een vochtige ruimte tekent zich na jaren af als een bruine lijn.

Wapeningsgaas wordt toegepast bij elke materiaalovergang, bij dichtgezette sleuven en bij naden tussen platen.

De afwerkingsgraad wordt beoordeeld op de wijze die vooraf is afgesproken. Bij glad stucwerk gebeurt dat van normale kijkafstand bij daglicht, niet met strijklicht van een bouwlamp.

De laagdikte volgt de opgave van de fabrikant. Te dik aangebracht materiaal scheurt bij het drogen; te dun dekt de ondergrond niet af.

Wat je opmeet

Wat

Hoe je het opgeeft

Waarom het uitmaakt

Wandoppervlak per ruimte

Omtrek maal hoogte, min de deuren en ramen, in m²

De rekeneenheid

Plafondoppervlak per ruimte

Lengte maal breedte, in m²

Plafond kost meer per m² dan wand: het werk is boven het hoofd

Gewenste afwerkingsgraad

Behangklaar, sausklaar of glad

Het grootste prijsverschil in dit document

Ondergrond per ruimte

Metselwerk, beton, gipsblok, gipsplaat, oud stucwerk

Bepaalt de voorstrijk en of er moet worden uitgevlakt

Vlakheid van de ondergrond

Redelijk vlak, hobbelig, of golvend — met een foto in strijklicht

Bepaalt of er een uitvlaklaag bij komt

Plafondhoogte

In cm

Boven 2,80 m komt er rolsteigerwerk bij

Aantal binnenhoeken en dagkanten

Tellen; dagkanten zijn de zijkanten van deur- en raamopeningen

Hoeken en dagkanten zijn per meter het duurste onderdeel

Aantal dichtgezette sleuven

Van elektra- of leidingwerk

Elke sleuf krijgt wapening

Zijn er scheuren

Aantal, breedte en of ze doorlopen — met foto's

Bepaalt of er eerst iets anders moet gebeuren

Is de ruimte leeg en verwarmbaar

Ja of nee

Zonder verwarming en ventilatie loopt de droogtijd op

Maak één foto per wand met een lamp die er schuin op schijnt. Dat laat de vlakheid zien, en vlakheid is de factor die de stukadoor vooraf niet kan raden en die de prijs stuurt.

Tijdsduur en complexiteit

Een kamer van vier bij vijf meter met plafond, behangklaar: één tot twee werkbare dagen. Sausklaar: twee tot drie dagen. Glad stucwerk: drie tot vier dagen. Een hele woning van honderd vierkante meter: één tot drie weken, afhankelijk van de graad.

Daar komt droogtijd bij, en die is niet in te korten. Reken op één tot twee weken voordat er behangen of geschilderd kan worden, langer bij dikke lagen of koud weer. Wie te snel schildert, sluit het vocht op en krijgt bladderende verf.

De complexiteit loopt sterk uiteen per afwerkingsgraad. Behangklaar is te leren; glad stucwerk is een vak waarin de laatste twintig procent van het resultaat negentig procent van de vaardigheid vraagt.

Wat de doorlooptijd oprekt: een ondergrond die eerst moet drogen, en scheurherstel dat eerst moet uitharden.

Zelf doen of uitbesteden

Dit is een van de klussen waar de grens niet bij het gereedschap ligt maar bij het gewenste resultaat.

Wat je goed zelf kunt: het voorwerk. Behang eraf, lijmresten weg, los materiaal eraf, sleuven dichtzetten, en de ruimte leegruimen en afdekken. Dat is een aanzienlijk deel van de uren en het is puur werk zonder vakmanschap.

Wat je met oefening zelf kunt: behangklaar stucwerk op een redelijk vlakke wand. De pleister is vergevingsgezind en je afwerkt met schuurpapier; wat je mist, verdwijnt onder het behang. Begin in een kast of een berging, niet in de woonkamer.

Waar je stopt: glad stucwerk, en plafonds. Glad stucwerk vraagt dat je de laag uitstrijkt en polijst voordat hij aantrekt, en dat is een kwestie van tempo en gevoel die je niet in één kamer leert. Plafonds zijn fysiek zwaar en de pleister valt naar beneden; het is de plek waar zelfdoeners het vaakst afhaken.

En één ding dat je niet moet doen: over losliggend stucwerk heen werken omdat het eraf halen zoveel rommel geeft. De nieuwe laag komt mee met de oude, en dan heb je het twee keer betaald.

Een verdeling die vaak uitkomt: jij doet het slopen en voorbereiden, de stukadoor doet het stucwerk. Dat scheelt een kwart tot een derde van de rekening.

Offerte uitvragen

Stuur deze werkomschrijving mee met de oppervlakten per ruimte, foto's in strijklicht en de gegevens uit hoofdstuk 6.

De bij Builddocs aangesloten stukadoor kan het werk uitvoeren voor de prijsrange die in hoofdstuk 8 staat, mits je de juiste werkomschrijving hebt gekozen en het juiste aantal en de juiste inmeetgegevens hebt opgegeven. Klopt de opgave niet, dan vervalt die bandbreedte.

Vraag altijd om: de afwerkingsgraad in woorden vastgelegd, een prijs per m² per ruimte, of voorstrijk en uitvlakken in de prijs zitten, hoe hij de scheuren behandelt, hoe hij beoordeelt of de ondergrond droog is, en hoeveel droogtijd hij aanhoudt voordat er geschilderd kan worden.

De afwerkingsgraad is waar de meeste ruzies over gaan. Laat opschrijven wát je krijgt en op welke manier dat wordt beoordeeld — van normale kijkafstand bij daglicht, niet met een bouwlamp erlangs. Zonder die afspraak is elk oordeel achteraf een kwestie van smaak.

Vraag ook wat er gebeurt als de ondergrond bij het aftrekken slechter blijkt dan gedacht. Een offerte zonder stelpost daarvoor is bij oud werk niet realistisch.

Oplevering en controle

Beoordeling vindt plaats van normale kijkafstand bij daglicht, per wand en per plafond, en niet met strijklicht van een bouwlamp tenzij dat vooraf zo is afgesproken.

Gecontroleerd wordt op: vlakheid en de afgesproken afwerkingsgraad, rechte en strakke hoeken en dagkanten, aansluiting op kozijnen, plafonds en plinten, afwezigheid van holklinkende plekken, en een schone ruimte zonder spatten op vloer en kozijnen.

Haarscheurtjes die na droging ontstaan, worden hersteld binnen de garantietermijn. Leg vast wat daarover is afgesproken; dit is een bekend en normaal verschijnsel bij nieuw stucwerk en het hoort te worden opgelost.

Afwijkingen worden vastgelegd op een opleverlijst met per punt een hersteltermijn.

De aannemer levert op: productbladen van voorstrijk en pleistersysteem, de opgave van de aangehouden droogtijd voordat er geschilderd of behangen kan worden, en de garantieverklaring.

Hoe je herhaling voorkomt

• Laat nieuw stucwerk rustig drogen: ventileren, niet te snel en te hard stoken. De meeste haarscheuren in nieuw stucwerk ontstaan in de eerste weken.
• Herstel haarscheuren zodra je ze ziet, maar pas nadat je hebt vastgesteld dat ze niet meer bewegen.
• Houd de luchtvochtigheid binnen redelijke grenzen; stucwerk werkt mee met het binnenklimaat.
• Bij terugkerende scheuren op dezelfde plek is het probleem niet het stucwerk maar de ondergrond. Zie de gebrekpagina over scheuren in de binnenmuur.

Bijlagen

Plattegrond of overzicht met de oppervlakten per ruimte, wanden en plafonds gescheiden.

Ingevuld inmeetformulier met de gegevens uit hoofdstuk 6.

Foto's per wand, in strijklicht, van de bestaande ondergrond.

Foto's van eventuele scheuren met een maatstok erbij.

Schriftelijke vastlegging van de afgesproken afwerkingsgraad per ruimte.