Waarom je elektrisch koken niet zomaar aansluit

Een gewoon stopcontact hangt aan een groep van zestien ampère en levert daarmee ongeveer 3,5 kilowatt. Een vrijstaande inductiekookplaat met vier zones kan op vol vermogen zeven kilowatt of meer vragen. Dat past niet, en daarom hoort een inductieplaat op een eigen aansluiting.

Er zijn twee routes. De eerste is een perilex- of krachtstroomaansluiting op drie fasen, waarbij de kookplaat het vermogen over meerdere fasen verdeelt. Dat is de gebruikelijke oplossing en het vraagt een woning met een driefasenaansluiting. De tweede is een plaat met vermogensbegrenzing die op één zwaardere groep werkt; die bestaat, hij kookt prima, en de begrenzing merk je alleen als je alle zones tegelijk op vol vermogen zet.

Wat dat betekent voor jouw woning, hangt af van de aansluiting. Bij een woning met één maal vijfendertig ampère — nog steeds gebruikelijk bij oudere woningen — is er in totaal ongeveer acht kilowatt beschikbaar voor de hele woning. Een kookplaat die daar zeven van vraagt, laat weinig over, en dan is de vraag niet of het past maar of het samenvalt met de warmtepomp of de laadpaal.

Daaruit volgt de vraag die je vóór de keukenbestelling stelt, en niet erna: hoeveel fasen heb ik, hoeveel ampère, en is er ruimte in de groepenkast? Dat kost vijf minuten en het bepaalt welke platen er voor jou überhaupt in aanmerking komen.

De volgorde die daarna geldt, is de omgekeerde van wat er meestal gebeurt. Kies eerst wat de installatie aankan, dan de plaat, dan het keukenblad. Wie eerst een plaat kiest en dan hoort dat er verzwaard moet worden, zit met een aanvraag bij de netbeheerder waarvan de doorlooptijd sinds 1 juli 2026 in congestiegebieden onzeker is.

Er is een tussenweg die de moeite waard is en die zelden wordt aangeboden: lastbeheer. Een systeem dat het totale verbruik meet en de laadpaal terugregelt zodra er wordt gekookt, voorkomt dat je hoofdzekering het begeeft en maakt verzwaring vaak overbodig. Dat is dezelfde oplossing als bij laadpunten in een garage, alleen op woningschaal.

Wat er verder bij hoort en wat mensen verrast:

De aansluiting moet worden gemaakt door iemand die weet wat hij doet, en de kabel van meterkast naar keuken moet zwaar genoeg zijn. Bij een bestaande keuken loopt daar vaak alleen een gewone groep, en dan moet er een nieuwe kabel getrokken worden — door een muur, over een plafond, of onder de vloer. Dat is het deel van de klus dat het meeste kost en dat in de keukenofferte niet staat.

Het gasfornuis eruit betekent dat er een gasleiding wordt afgedopt, en dat is werk voor een installateur. Wie helemaal van het gas af gaat, kan de aansluiting laten verwijderen en bespaart daarmee het vastrecht — maar dat is een onomkeerbare stap, dus doe hem pas als ook de verwarming en het warme water elektrisch zijn.

En de afzuiging verandert. Bij inductie komt er minder verbrandingsvocht vrij dan bij gas, maar het kookvocht blijft, en een recirculatiekap laat dat in de woning. Bij inductie is de verleiding groot om voor recirculatie te kiezen omdat er geen gevelrooster meer nodig lijkt; dat is precies het moment waarop een vochtprobleem ontstaat.

Tot slot iets praktisch over de pannen: niet alle pannen werken op inductie, en het testen kost een magneet. Blijft die niet plakken aan de bodem, dan werkt de pan niet. Dat is een kleine post die bij een verhuizing of een keukenvernieuwing zomaar bij de begroting hoort.

Beeld en bijschriften

Aanbevolen: het vermogen van een stopcontact naast dat van een inductieplaat op vol vermogen.

Aanvullend beeld: een woning met één maal vijfendertig ampère, met wat er overblijft naast de kookplaat.

Lastbeheer op woningschaal, dat de laadpaal terugregelt zodra er wordt gekookt.

Een magneettest op een pannenbodem.

Veelgestelde vragen

Waarom past een inductieplaat niet op een stopcontact? Die levert ongeveer 3,5 kilowatt en de plaat kan zeven of meer vragen.

Welke routes zijn er? Een krachtstroomaansluiting op drie fasen, of een plaat met vermogensbegrenzing.

Wat vraag ik vóór de keukenbestelling? Hoeveel fasen en ampère je hebt, en of er ruimte is in de groepenkast.

Wat is de juiste volgorde? Eerst de installatie, dan de plaat, dan het keukenblad.

Wat is de tussenweg? Lastbeheer, dat de laadpaal terugregelt en verzwaring vaak overbodig maakt.

Welke post staat niet in de keukenofferte? De nieuwe kabel van meterkast naar keuken.

Wanneer laat ik de gasaansluiting verwijderen? Pas als ook verwarming en warm water elektrisch zijn, want het is onomkeerbaar.