Wat zegt het energielabel over mijn toekomstige stookkosten?
Gesteld in september 2026 · beantwoord door de redactie · gecontroleerd op 6 september 2026
De vraag
Ik ben aan het bezichtigen en zie woningen met label B, D en G door elkaar. De makelaar zegt dat die G-woning me honderden euro's per maand meer gaat kosten dan de B-woning verderop in de straat. Klopt dat? En hoeveel kan ik uit zo'n letter afleiden over wat ik straks kwijt ben aan gas en stroom?
Het korte antwoord
Weinig over jouw rekening, veel over het gebouw. Het label is berekend met een standaardgezin, een standaardtemperatuur en een gemiddeld weerjaar, en zegt hoeveel energie de woning onder die aannames nodig heeft. Jouw verbruik hangt daarnaast af van hoe je stookt, met hoeveel mensen je bent en hoe de installatie erbij staat. Gebruik het label om vergelijkbare woningen naast elkaar te leggen, niet om een bedrag te voorspellen.
Waarom dat zo is
Het energielabel komt uit een berekening volgens een vaste methode. Een gecertificeerde adviseur neemt de woning op, legt vast wat hij ziet aan isolatie, glas, verwarming en ventilatie, en rekent daarmee uit hoeveel primaire fossiele energie de woning per vierkante meter per jaar nodig heeft. Die uitkomst valt in een klasse van A tot en met G. In de berekening zit een vast bewonersprofiel: een standaardtemperatuur in de woonkamer, een vaste gebruiksduur, een standaardhoeveelheid warm water en een gemiddeld Nederlands weerjaar. Het label beschrijft dus de woning en niet de bewoner.
Daardoor valt de werkelijke rekening bijna altijd anders uit. Een gezin met vier douchende tieners gebruikt meer warm water dan de methode aanneemt. Wie thuiswerkt, stookt overdag door. Wie de thermostaat op 18 graden zet en de slaapkamerdeuren dicht houdt, komt lager uit dan het label suggereert. Dat verschil is niet willekeurig maar systematisch. In slecht geïsoleerde woningen wordt vaak minder gestookt dan berekend, omdat stoken duur is en bewoners zich aanpassen. In goed geïsoleerde woningen wordt juist meer gestookt, omdat het comfortabel en betaalbaar is en de deuren openstaan. Een sprong van G naar B levert in de praktijk daarom minder op dan het verschil tussen de twee berekeningen doet vermoeden.
Er zit ook onzekerheid in het label zelf. De adviseur mag alleen meenemen wat hij kan zien of met bewijs kan onderbouwen. Is er geen foto, factuur of bouwtekening van de spouwisolatie, dan rekent hij met een standaardwaarde die bij het bouwjaar hoort. Een woning die beter is dan haar papieren, krijgt dan een te laag label. Andersom kan isolatie op papier aanwezig zijn en in werkelijkheid zijn ingeklonken, nat of onderbroken bij de dakvoet. Kijk daarom in het opnameformulier achter het label en niet alleen naar de letter op de brochure.
De staat van de installatie telt nauwelijks mee. Een cv-ketel van vijftien jaar oud met een vervuilde warmtewisselaar en radiatoren die op 80 graden draaien, staat in de berekening als hetzelfde toestel als een pas onderhouden exemplaar van dezelfde soort. Hetzelfde geldt voor een warmtepomp die verkeerd is ingeregeld en een ventilatiesysteem dat al jaren op de hoogste stand loopt. In de praktijk scheelt dat tientallen procenten, en aan het label zie je er niets van.
Wat je er wel uit haalt, is de vergelijking en de werklijst. Bij hetzelfde woningtype, dezelfde grootte en hetzelfde huishouden gebruikt een woning met label B duidelijk minder dan een woning met label F. Het opnameformulier vertelt bovendien welke maatregelen al genomen zijn en welke nog openstaan, en dat is precies de lijst die je nodig hebt om een verbouwbegroting te maken. De labelklasse zegt daarnaast iets over comfort: koude vloeren, tocht langs de kozijnen en een slaapkamer die niet warm wordt, horen bij de onderkant van de schaal.
Let ten slotte op de datum. Een label is tien jaar geldig. Is het afgegeven vlak voor een verbouwing, dan staat de nieuwe isolatie er niet in en is de woning beter dan de letter.
Wat je nu kunt doen
Vraag de verkoper om het werkelijke verbruik van de laatste twee of drie jaar, in kubieke meters gas en kilowattuur. Vraag er meteen bij met hoeveel mensen er is gewoond en op welke temperatuur. Dat cijfer zegt meer over de woning dan de letter.
Reken daarna je eigen bandbreedte uit. Neem het verbruik van de verkoper, corrigeer naar boven of beneden voor jouw huishouden en vermenigvuldig met een prijs binnen een band. Met € 1,20 - € 1,80 per kubieke meter gas en € 0,25 - € 0,40 per kilowattuur kom je op een ordegrootte. Meer dan een ordegrootte is het niet, en dat is genoeg om woningen te vergelijken.
Lees het opnameformulier bij het label. Kijk of de isolatie is aangetoond of forfaitair is aangenomen, welk glas is geregistreerd, welk type verwarming erin staat en hoe oud dat toestel is.
Kijk zelf tijdens de bezichtiging. Tel de ruiten met dubbel glas en die met enkel glas, voel of de vloer koud is, kijk in het kruipluik of er een bodemafsluiting ligt en zoek op zolder naar isolatie tussen of onder de dakplaten. Het bouwjaar van de ketel staat op de sticker op het toestel.
Laat bij twijfel een warmtebeeldopname maken in het stookseizoen. Reken op € 250 tot € 600 voor een woning en op € 400 tot € 900 als er een luchtdichtheidsmeting bij zit. Buiten het stookseizoen heeft zo'n opname weinig zin, omdat het temperatuurverschil ontbreekt.
Zet de openstaande maatregelen in je som. Een woning met een laag label is niet slecht, hij is onaf. Wat het kost om hem af te maken, is te begroten.
Wanneer dit antwoord niet opgaat
Bij een appartement met blokverwarming of stadsverwarming reken je niet in kubieke meters gas. Je betaalt een aandeel in het complex, vaak deels vast, en je eigen zuinigheid werkt maar beperkt door in je rekening.
Bij nieuwbouw met een uitdrukkelijke prestatieafspraak, bijvoorbeeld een gegarandeerd maximaal verbruik, is er wel een toezegging over een bedrag. Dan geldt wat er in het contract staat en niet wat het label zegt.
Bij een monument of een woning die van de labelplicht is vrijgesteld, is er soms helemaal geen label. Dan blijft de opname van het gebouw zelf over: glas, isolatie, kierdichting en installatie.
Is er na de labelopname flink verbouwd of geïsoleerd, dan is het label achterhaald.
Zie voor meer informatie
- Het energielabel: wat het zegt en wat nietKennisbank
- Waarom het energielabel weinig zegt over de aanpakArtikel
- Energielabel en maatregelen nalopenChecklist
- Waar je begint met isolerenKennisbank
- Waarom loopt achterstallig onderhoud zo snel op?Vraag en antwoord
We slaan alleen je antwoord op, en je toelichting als je die geeft. Geen naam, geen e-mailadres.