Houtsoorten kiezen voor binnen: vloeren, trappen, meubels en afwerking

Welke soorten zijn er?

Inlandse en Europese loofhoutsoorten: eiken, essen, beuken, esdoorn, kersen, iepen, noten. Hard tot zeer hard, geschikt voor vloeren, trappen en meubels. Eiken is het werkpaard met een grove tekening en een gelige tot bruine kleur die met de tijd donkerder wordt; essen is lichter van kleur en veerkrachtiger; beuken is fijn en licht maar beweegt veel; noten is donker en duur; kersen kleurt van roze naar roodbruin.

Europese naaldhoutsoorten: grenen, vuren, lariks, Douglas. Zacht tot middelhard, licht, goedkoop, met een uitgesproken tekening van jaarringen en noesten. Grenen en vuren voor vloeren in slaapkamers, lambrisering, plinten, kastwerk dat wordt geschilderd; Douglas en lariks voor een steviger vloer of een tafelblad met karakter.

Tropisch hardhout voor binnen: meranti, merbau, teak, wengé en verwanten. Hard, stabiel, vaak donker; voor trappen, vloeren en vochtige ruimten. Alleen met een keurmerk voor herkomst, en in de praktijk steeds vaker vervangen door thermisch gemodificeerd Europees hout.

Bamboe: geen hout maar een gras, verwerkt tot geperste planken die hard en stabiel zijn; voor vloeren en werkbladen, licht van kleur of gecarameliseerd.

Gelamineerd en gefineerd: massieve stroken verlijmd tot een blad of een balk (rustiger dan een massieve plank), of een dunne laag echt hout op een drager van multiplex, spaanplaat of MDF (de gebruikelijke vorm voor kasten, deuren en werkbladen). Een meerlaags parket is een vloer van hout op een drager: de toplaag bepaalt hoe vaak hij kan worden geschuurd.

Thermisch en anders gemodificeerd hout: door hitte of impregnering stabieler en donkerder gemaakt; binnen vooral voor badkamers en keukens waar vocht een rol speelt.

Wat past bij welk gebruik?

Een vloer in de woonkamer en de hal: eiken of essen, massief of meerlaags met een toplaag van minstens vier millimeter, in een sortering met wat leven; geolied of in hardwax zodat je krassen plaatselijk kunt bijwerken. Grenen in een slaapkamer of een kinderkamer, als je deuken accepteert.

Een trap: eiken of beuken, gelamineerde treden van minstens veertig millimeter, antislip in de neus of een strook; een geschilderde trap kan in vuren met een eiken trede als opstap.

Een tafelblad of een werkblad: gelamineerd eiken, essen of noten van veertig millimeter, geolied; massief alleen kwartiers en met de mogelijkheid om te bewegen. Beuken is klassiek voor een werkblad en vraagt onderhoud met olie.

Kasten en een keuken: fineer op plaat of massief-look, met massieve randen en fronten waar de handen komen; massief hout voor een kast is duur en beweegt, en is vooral zinvol bij een zichtbaar meubel.

Vensterbanken: eiken of een gelamineerde plank, aan alle zijden afgewerkt en met speling gemonteerd; grenen vergeelt en deukt.

Lambrisering en plinten: grenen of vuren die je schildert; eiken of essen als het hout zichtbaar blijft.

Badkamer en toilet: thermisch gemodificeerd hout, bamboe, teak of merbau met keurmerk, alleen buiten de spatzone en met een goede afwerking; een houten badkamervloer vraagt ventilatie en discipline.

Een deur: massief hout voor een buitenachtige uitstraling, of een plaatdeur met fineer voor stabiliteit en geluid; een massieve deur werkt en kan gaan klemmen.

Regels en regelgeving

Voor hout binnen gelden geen technische eisen uit het Besluit bouwwerken leefomgeving aan de soort, wel aan de vloer en de trap als constructie en aan brandgedrag: een trap heeft eisen aan breedte, optrede, aantrede en leuning, en wandbekleding in een vluchtroute moet aan een brandklasse voldoen. De Europese houtverordening en de opvolger, de ontbossingsverordening, verbieden het op de markt brengen van illegaal gekapt hout en vragen van de handelaar een herkomstverklaring; als koper mag je daarom vragen. Keurmerken voor duurzaam bosbeheer (FSC, PEFC) zijn vrijwillig. Formaldehyde-emissie van plaatmateriaal is aan een Europese klasse gebonden; voor binnen kies je de laagste emissieklasse. Bij vloerverwarming stelt de leverancier van de verwarming eisen aan de warmteweerstand en de dikte van de vloer; controleer ze vóór de keuze. Regels veranderen; controleer de actuele stand bij twijfel.