Betonschade herstellen
Zelf te doen: nee · €€€€ · komt soms voor
Deze werkomschrijving gaat over het herstellen van beton waarin de wapening is gaan roesten: balkons, galerijen, betonnen buitentrappen, luifels, parkeerdekken en betonnen gevelelementen.
Het is het meest voorkomende constructieve gebrek bij naoorlogse woongebouwen, en het is het gebrek waarbij een goedkope reparatie voorspelbaar binnen enkele jaren terugkomt. Het verschil zit in wat er met het staal gebeurt, en dat is bij oplevering niet te zien.
Voor uitkragende galerij- en balkonvloeren in woongebouwen uit de periode 1950 tot 1970 geldt bovendien een onderzoeksplicht naar de constructieve veiligheid.
Het gebrek: plaats, kenmerken en oorzaak
Plaats van het gebrek. Buitenshuis - Balkon, galerij, trap of parkeerdek - Betonconstructie.
Kenmerken
- afgebrokkelde randen en neuzen, met zichtbaar wapeningsstaal
- roestbruine strepen die uit het beton lopen
- hol geluid bij afkloppen: de deklaag laat los van de wapening
- scheuren die de lijn van de wapening volgen
- afgesprongen betonschollen op de grond eronder
- bij een parkeerdek: plasvorming, doorslaand vocht naar de kelder eronder
Oorzaak
- carbonatatie: kooldioxide uit de lucht dringt in het beton en verlaagt de zuurgraad, waardoor het staal zijn beschermende laag verliest en gaat roesten
- chloriden uit dooizout, dat op parkeerdekken en trappen wordt gestrooid en het staal rechtstreeks aantast
- te weinig dekking op de wapening; in de bouwperiode 1950 tot 1970 is twintig millimeter of minder geen uitzondering
- roestend staal zet uit tot ongeveer zeven keer zijn volume en drukt de deklaag eraf
- water dat op het dek blijft staan door onvoldoende afschot of een verstopte afvoer
- eerdere reparatie waarbij alleen is aangevuld zonder het staal te behandelen
Uitgangspunten en aannames
Uitgangspunt is dat er een betononderzoek ligt: carbonatatiediepte, chloridegehalte, dekkingsmeting en een beoordeling van de reststerkte. Zonder dat onderzoek is niet te bepalen of het om cosmetisch herstel gaat of om een constructief probleem.
Bij uitkragende galerij- en balkonvloeren uit de periode 1950 tot 1970 wordt aangenomen dat het onderzoek volgens de daarvoor bestaande beoordelingsmethode is uitgevoerd, en dat de uitkomst bekend is bij de eigenaar.
Aangenomen wordt dat het herstel wordt uitgevoerd volgens een systeem waarin de behandeling van het staal, de reparatiemortel en de eindafwerking op elkaar zijn afgestemd en onder één garantie vallen.
Aangenomen wordt dat het afschot en de afwatering in dezelfde beurt worden hersteld; zonder dat komt de schade terug.
De werkzaamheden, stap voor stap
- 1Betononderzoek: dekkingsmeting, carbonatatiediepte, chloridebepaling, en zo nodig een constructieve beoordeling.
- 2Opstellen van een herstelplan met de systeemkeuze en de te behandelen vlakken.
- 3Plaatsen van steiger of hoogwerker en afscherming van de ruimte eronder; bij een galerij een tijdelijke looproute.
- 4Afkloppen van het volledige vlak en markeren van alle holklinkende delen; die zijn groter dan wat je ziet.
- 5Verwijderen van het losse en aangetaste beton, tot achter de wapening zodat het staal rondom vrij ligt.
- 6Ontroesten van de wapening tot op blank metaal, met stralen of borstelen.
- 7Beoordelen van het staalverlies; bij meer dan de toegestane afname wapening bijleggen volgens constructief advies.
- 8Aanbrengen van de corrosiewerende coating op het staal, in de voorgeschreven laagdikte en binnen de opgegeven tijd na het ontroesten.
- 9Aanbrengen van de hechtlaag op het beton.
- 10Aanbrengen van de reparatiemortel in lagen, met de voorgeschreven dikte per laag, en nabehandelen tegen te snel uitdrogen.
- 11Herstellen van het afschot en van de afvoeren; aanbrengen van waterhol en druiplijst aan de onderzijde van de rand.
- 12Aanbrengen van de eindafwerking: een beschermende coating of een vloerafwerking die het beton tegen carbonatatie en water beschermt.
- 13Herstellen of vervangen van de hekwerkbevestigingen, met roestvast materiaal en met een deugdelijke verankering.
- 14Opruimen, afvoeren en eindcontrole.
Materiaal- en kwaliteitseisen
- herstel volgens een samenhangend systeem van één leverancier, met de bijbehorende systeemgarantie
- beton verwijderen tot achter de wapening, zodat het staal rondom vrij ligt; alleen aan de voorzijde weghakken is de meest voorkomende en de meest kostbare fout
- ontroesten tot op blank metaal, met een aangetoonde reinheidsgraad
- corrosiewerende coating in twee lagen, met de voorgeschreven laagdikte, aangebracht binnen de opgegeven tijd na het ontroesten
- reparatiemortel met een krimpgedrag, sterkte en elasticiteitsmodulus die aansluiten op het bestaande beton; te sterke mortel geeft nieuwe scheuren
- dekking op de wapening na herstel volgens de eisen die bij de milieuklasse horen
- eindcoating die carbonatatie remt en waterdicht is, maar die waterdamp doorlaat
- afschot naar de afvoer over het volle vlak, en een waterhol met druiplijst aan de onderzijde van elke rand
- geen dooizout meer op behandelde vlakken; dat hoort in het beheerplan te staan
Wat je opmeet
- het aantal balkons, galerijen of trappen en de afmetingen per stuk
- het te herstellen oppervlak in vierkante meters, en de strekkende meters rand
- de zichtbare schade per vlak, met foto's en maatvoering
- het percentage holklinkend oppervlak na afkloppen
- het aantal hekwerkbevestigingen
Wat je opgeeft in de uitvraag
- het bouwjaar en het constructietype: uitkragend, opgelegd, of geïntegreerd
- het volledige betononderzoek met dekkings- en carbonatatiegegevens
- of er dooizout is gebruikt, en hoe lang
- of de bewoners tijdens het werk de balkons of galerij moeten kunnen gebruiken
- de bereikbaarheid en de ruimte voor steiger
Tijdsduur en complexiteit
Complexiteit: hoog. Het is constructief werk met een uitkomst die pas over tien jaar te beoordelen is, en met een uitvoering waarbij de kwaliteit onzichtbaar wordt zodra de mortel erop zit.
Doorlooptijd
- één balkon van 6 m²: drie tot vijf werkdagen
- een galerij van 60 strekkende meter: vier tot acht weken
- een complex met 24 balkons: twee tot vier maanden
- parkeerdek van 500 m²: drie tot zes maanden
Reken op wachttijden tussen de stappen: de coating op het staal moet uitharden, de reparatiemortel moet nabehandeld worden en uitharden voordat de eindafwerking erop kan.
Het werkseizoen loopt van ongeveer april tot oktober. Reparatiemortel en coating vragen temperaturen boven vijf graden en een droge ondergrond.
Reken op meerwerk. Na het afkloppen blijkt het aangetaste oppervlak vrijwel altijd groter dan bij de opname. Een prijs per vierkante meter met een stelpost is hier de enige werkbare vorm.
Wat het kost
Bedragen inclusief btw.
Onderdeel
Eenheid
Bandbreedte
Betononderzoek met dekking en carbonatatie
per gebouw
€ 1.500 – € 5.000
Constructieve beoordeling uitkragende vloeren
per gebouw
€ 2.500 – € 8.000
Herstelplan en systeemadvies
per project
€ 1.000 – € 3.000
Betonherstel, licht, tot 10 % van het vlak
per m²
€ 180 – € 350
Betonherstel, zwaar, meer dan 30 % van het vlak
per m²
€ 350 – € 700
Randherstel met waterhol en druiplijst
per strekkende meter
€ 60 – € 150
Wapening bijleggen
per strekkende meter
€ 45 – € 120
Beschermende eindcoating
per m²
€ 25 – € 60
Vloerafwerking parkeerdek, waterdicht
per m²
€ 90 – € 200
Hekwerkbevestigingen vernieuwen
per stuk
€ 60 – € 180
Afschot en afvoeren herstellen
per m²
€ 40 – € 110
Steiger
per m² gevel
€ 15 – € 35
Onvoorzien
van de aanneemsom
15 – 25 %
Voor een complex met 24 balkons van elk 6 m² kom je uit op € 45.000 tot € 110.000 inclusief steiger en onderzoek.
| Onderdeel | Eenheid | Bandbreedte |
|---|---|---|
| Betononderzoek met dekking en carbonatatie | per gebouw | € 1.500 – € 5.000 |
| Constructieve beoordeling uitkragende vloeren | per gebouw | € 2.500 – € 8.000 |
| Herstelplan en systeemadvies | per project | € 1.000 – € 3.000 |
| Betonherstel, licht, tot 10 % van het vlak | per m² | € 180 – € 350 |
| Betonherstel, zwaar, meer dan 30 % van het vlak | per m² | € 350 – € 700 |
| Randherstel met waterhol en druiplijst | per m¹ | € 60 – € 150 |
| Wapening bijleggen | per m¹ | € 45 – € 120 |
| Beschermende eindcoating | per m² | € 25 – € 60 |
| Vloerafwerking parkeerdek, waterdicht | per m² | € 90 – € 200 |
| Hekwerkbevestigingen vernieuwen | per stuk | € 60 – € 180 |
| Afschot en afvoeren herstellen | per m² | € 40 – € 110 |
| Steiger | per m² gevel | € 15 – € 35 |
| Onvoorzien | van de aanneemsom | 15 – 25 % |
Je eigen maten
Vul in hoe groot het bij jou is. De prijstabel hieronder rekent meteen mee, en je maten reizen mee naar de prijsgidsen en stappenplannen.
Wand, vloer, dak of gevel — waar het werk over gaat.
Naden, plinten, goten, dakranden.
Ramen, deuren, radiatoren, punten.
Je maten blijven in deze browser staan en gaan niet naar ons toe.
Wat kost dit bij jou
Vink aan wat bij jou van toepassing is. Je maten van hierboven staan al ingevuld en zijn per regel te overschrijven. Er wordt gerekend in je eigen browser; er gaat niets naar ons toe.
| Onderdeel | Bandbreedte | Jouw hoeveelheid | Bedrag |
|---|---|---|---|
| € 1.000 – € 3.000 per project | project | — | |
| € 180 – € 350 per m² | m² | — | |
| € 350 – € 700 per m² | m² | — | |
| € 60 – € 150 per m¹ | m¹ | — | |
| € 45 – € 120 per m¹ | m¹ | — | |
| € 25 – € 60 per m² | m² | — | |
| € 90 – € 200 per m² | m² | — | |
| € 60 – € 180 per stuk | stuks | — | |
| € 40 – € 110 per m² | m² | — | |
| € 15 – € 35 per m² gevel | m² | — |
Nog niets aangevinkt
Vink aan wat van toepassing is om een bedrag te zien.
Dit is een optelling van de bandbreedtes hierboven en geen offerte. Wat een aannemer rekent hangt af van de staat van je woning, de bereikbaarheid en het jaargetijde. 2 regels tellen niet mee: daar staat geen bedrag met een eenheid.
Zelf doen of uitbesteden
Volledig uitbesteden. Dit is de duidelijkste van alle werkomschrijvingen op dit punt.
De reden is niet het gereedschap maar de volgorde: wie het staal niet ontroest en niet coat, verplaatst het probleem naar de rand van de reparatie. Het roestproces gaat dan verder direct naast het herstelde vlak, en over drie tot vijf jaar sta je er weer — met een reparatie eromheen die opnieuw moet worden weggehaald.
Reparatiemortel uit de bouwmarkt over een roestende wapening smeren is de meest voorkomende doe-het-zelfactie bij dit gebrek, en zij maakt het probleem duurder.
Vraag om een betononderzoeksbureau voor het onderzoek en om een gespecialiseerd betonreparatiebedrijf voor de uitvoering, werkend onder een systeemgarantie. Laat de partij die het onderzoek doet niet dezelfde zijn als die het herstel verkoopt.
Bij een VvE: laat een onafhankelijke directievoerder het werk begeleiden. Bij een project van deze omvang verdient dat zich terug.
Wie voert dit uit
Hierop selecteren wij de bedrijven die je een offerte kunnen geven. De keuze is aan jou; het filter staat hier zodat je het kunt nakijken.
- Bouwkundig aannemer voert dit meestal uit
Nodig vóór de uitvoering: Constructeur. Deze partij offreert niet mee op het werk zelf.
Offerte uitvragen
- het systeem: merk, type, en de bijbehorende systeemgarantie
- de wijze van verwijderen: tot achter de wapening, en met welk gereedschap
- de reinheidsgraad waarnaar het staal wordt ontroest
- de corrosiewerende coating: type, aantal lagen, laagdikte, en de maximale tijd tussen ontroesten en coaten
- de reparatiemortel: type, sterkte, en de wijze van nabehandelen
- de dekking op de wapening na herstel
- de prijs per m² bij meerwerk, want dat komt er vrijwel zeker
- of het randherstel met waterhol en druiplijst is inbegrepen
- of het afschot en de afvoeren worden hersteld
- de eindcoating: type en verwachte standtijd
- steiger als aparte regel
- garantie op systeem en op uitvoering, apart benoemd
Oplevering en controle
- laat het afkloppen na de sloopfase bijwonen of laten fotograferen; dat bepaalt de omvang van het werk en dus de prijs
- laat foto's maken van de ontroeste en gecoate wapening vóór het aanbrengen van de mortel; dit is het bewijs dat het goed is gedaan en het is daarna onzichtbaar
- laat de laagdikte van de coating meten en vastleggen
- controleer de dekking op de wapening na herstel met een dekkingsmeter, steekproefsgewijs
- klop het herstelde vlak af; hol geluid betekent onthechting
- controleer of het waterhol en de druiplijst aan de onderzijde van de rand zijn aangebracht
- controleer het afschot met water: blijft er ergens water staan
- laat het geheel opleveren met een onderhoudsvoorschrift en een inspectieafspraak na vijf jaar
- neem onderzoek, herstelplan, foto's en garanties op in het gebouwdossier
Hoe je herhaling voorkomt
- strooi geen dooizout op behandelde betonvlakken; gebruik zand of een zoutvrij middel en leg dat vast in het beheerplan
- houd het afschot en de afvoeren vrij, zodat er nergens water blijft staan
- houd de eindcoating in stand; laat hem elke tien tot vijftien jaar beoordelen en zo nodig vernieuwen
- laat betonconstructies elke vijf jaar visueel inspecteren en om de tien jaar met dekkingsmeting
- boor niet in behandelde vlakken zonder de dekking te kennen; een boorgat door de coating opent het proces opnieuw
- neem betonherstel op in het meerjarenonderhoudsplan met een eigen cyclus; het is bij naoorlogse complexen de grootste onvoorziene post
Bijlagen
- betononderzoek met dekkingsmeting, carbonatatiediepte en chloridebepaling
- constructieve beoordeling bij uitkragende vloeren
- herstelplan met de systeemkeuze
- fotolijst per vlak, met de holklinkende delen gemarkeerd
- productbladen en systeemgarantie van de leverancier
Zie voor meer informatie
- Betonschade aan balkon of galerijGebrek
- Schade aan een buitentrap of bordesGebrek
- Schade aan een parkeerdek of parkeerkelderGebrek
- Hoe krijg ik mijn VvE in beweging voor groot onderhoudVraag en antwoord
- Hoeveel moet een VvE reserverenRekenhulp
- Wat kost balkonrenovatie in een wooncomplex?Prijsgids
- Roestvlekken en aftekeningen in zichtbetonGebrek
- Schade aan een betonnen gevelelementGebrek
- Scheuren in de betonvloer of dekvloerGebrek
- Steile, gladde of verzakte hellingbaan van een parkeergarageGebrek
Ervaringen van anderen
We slaan alleen je antwoord op, en je toelichting als je die geeft. Geen naam, geen e-mailadres.
De Builddocs-redactie
Redactie ·
Builddocs verdient aan affiliate-doorklikken en aan abonnementen. Dat staat hier omdat het uitmaakt bij het lezen van een vergelijking.
Meer over de auteurMinder
Onder een redactiestuk staat geen naam omdat er geen persoon achter zit, maar omdat de verantwoordelijkheid bij Builddocs als geheel ligt. Elk document heeft een datum waarop het is gecontroleerd; ontbreekt die, dan staat dat er ook.