Waarom een cv-ketel vervangen bijna nooit spoed is

Een hr-ketel gaat gemiddeld vijftien tot twintig jaar mee. Dat is een spreiding en geen vervaldatum: er zijn ketels van vijfentwintig die probleemloos draaien en ketels van twaalf die aan vervanging toe zijn. Ouderdom alleen is dus geen reden.

Wat wél reden is, staat in de storingsgeschiedenis. Een ketel die in twee jaar drie keer storing heeft gehad waarbij onderdelen zijn vervangen, gaat door. Een ketel die één keer een storing had die is verholpen, niet. Vraag bij een advies tot vervanging dus naar wat er de afgelopen jaren aan is gedaan, en niet naar het bouwjaar.

De reden dat het geen spoed is, ligt in de beslissing die eronder ligt. De keuze is namelijk niet welke ketel, maar of er wel een ketel komt. Nu de verplichting om bij vervanging een hybride warmtepomp te plaatsen van tafel is, hoef je niets — en juist daarom is dit het moment om de vraag te stellen, want een nieuwe ketel legt de volgende vijftien tot twintig jaar vast.

Die vraag beantwoord je met de proef die niets kost: zet de aanvoertemperatuur van je huidige ketel een aantal weken stapsgewijs lager en kijk waar het comfort ophoudt. Blijkt de woning bij vijfenvijftig of lager warm te blijven, dan is een warmtepomp of een hybride opstelling een reële optie en is een nieuwe ketel een gemiste kans. Blijkt het niet te lukken, dan weet je dat de eerstvolgende investering in de schil hoort en heb je alsnog iets geleerd.

Die proef duurt een paar weken. Dat is precies de reden waarom haast ongunstig is: onder tijdsdruk kies je de vervanging die je kende, en dat is een ketel.

Nu de twee gevallen waarin er wel spoed is.

Het eerste is koolmonoxide. Een open toestel, een gescheurde warmtewisselaar, een verstopte of lekkende rookgasafvoer: dan is de ketel niet aan vervanging toe maar direct onveilig. Een monteur die dit vaststelt, hoort het toestel af te keuren en buiten bedrijf te stellen, en dan is uitstel geen optie. Dit is ook de reden dat een koolmonoxidemelder in elke woning met een verbrandingstoestel hoort te hangen, los van de leeftijd van het toestel.

Het tweede is water. Een lekkende ketel of een lekkende warmtewisselaar loopt zelden vanzelf goed af, en waterschade in een meterkast of op een zolder kost meer dan de ketel. Ook hier: niet uitstellen.

Buiten die twee is er ruimte, en die ruimte gebruik je zo. Vraag drie offertes en laat daarin ook een hybride variant en een volledig elektrische variant opnemen, ook als je denkt daar niet voor te kiezen; dan zie je de bedragen naast elkaar in plaats van in je hoofd. Kijk naar de ISDE-voorwaarden voordat je opdracht geeft en niet erna, want subsidie achteraf aanvragen op werk dat al is uitgevoerd, gaat mis. En laat bij elke variant de installatie inregelen als onderdeel van de opdracht.

Eén praktisch punt over timing dat zelden wordt genoemd. De drukste periode voor installateurs is de eerste koude week van het seizoen, en dat is precies wanneer de meeste ketels het begeven. Wie in het voorjaar of de vroege zomer beslist, heeft keuze, tijd en betere prijzen. Wie in november beslist, heeft dat alles niet.

Beeld en bijschriften

Aanbevolen: de storingsgeschiedenis van twee ketels van dezelfde leeftijd, met de conclusie per geval.

Aanvullend beeld: de proef met de aanvoertemperatuur over enkele weken, als basis voor de keuze.

Een koolmonoxidemelder in een woning met een verbrandingstoestel.

De drukste week van het installatieseizoen naast een beslissing in het voorjaar.

Veelgestelde vragen

Hoe lang gaat een hr-ketel mee? Gemiddeld vijftien tot twintig jaar, met een grote spreiding.

Is ouderdom een reden om te vervangen? Op zichzelf niet; de storingsgeschiedenis zegt meer.

Wat vraag ik bij een vervangingsadvies? Wat er de afgelopen jaren aan is gedaan, en niet het bouwjaar.

Waarom is haast ongunstig? Omdat je onder tijdsdruk kiest wat je kende, en dat is een ketel.

Wanneer is er wel spoed? Bij koolmonoxiderisico en bij een lekkende ketel of warmtewisselaar.

Wat doe ik met de gewonnen tijd? De proef met de aanvoertemperatuur doen en offertes met meerdere varianten vragen.

Wanneer beslis ik het best? In het voorjaar of de vroege zomer; in november is er geen keuze, tijd of prijs.