Wat een bouwbegroting mist die een aannemersbegroting wel heeft

Een aannemersbegroting bestaat uit vier lagen.

De directe kosten. Materiaal en arbeid die aan een specifiek onderdeel toe te rekenen zijn: zoveel meter hout, zoveel uur timmerman. Dit is wat een leek begroot, en het is doorgaans het grootste deel.

De indirecte bouwplaatskosten, vaak afgekort als ABK. Alles wat nodig is om te kunnen bouwen maar niet in het bouwwerk zit: de uitvoerder, de bouwkeet, de steiger, de container, de bouwstroom, het kraanwerk, de bouwhekken, het opruimen, en het transport. Bij een verbouwing van enige omvang is dit een reëel percentage van de aanneemsom, en het is precies de categorie die in een eigen begroting ontbreekt.

De algemene bedrijfskosten. Kantoor, calculatie, werkvoorbereiding, administratie, verzekeringen, gereedschap, scholing. Dat is de overhead die elk bedrijf heeft en die over de projecten wordt verdeeld.

En winst en risico. Winst is het verdienmodel; risico is de buffer voor wat er misgaat. Bij werk met een onzekere omvang is die risicopost hoger, en dat is het onderwerp van het artikel over regie.

Wie zelf begroot en alleen de eerste laag meeneemt, komt op een bedrag dat aanzienlijk lager ligt dan elke offerte — en concludeert vervolgens dat aannemers duur zijn. Het verschil is grotendeels geen marge maar kosten.

Wat je daarnaast in je eigen begroting mist:

Snijverlies en breuk. Bij tegelwerk, plaatmateriaal, vloerdelen en hout reken je met een percentage extra. Wie exact de netto hoeveelheid bestelt, komt tekort.

De uren die geen productie zijn. Opmeten, uitzetten, materiaal halen, opruimen, wachten op een andere partij, en het beschermen van wat al af is. In een eigen begroting staat alleen de tijd om iets te maken.

De afstemming tussen partijen. Bij een verbouwing met een timmerman, een installateur, een elektricien en een tegelzetter is de volgorde bepalend, en iemand moet dat regelen. Doe je dat zelf, dan is dat jouw tijd; doet de aannemer het, dan zit het in zijn ABK.

En de kleine materialen. Schroeven, kit, lijm, tape, plaatmateriaal om iets af te dekken, plastic, stofschermen. Elk stuk is klein en samen is het een post.

Wat je hiermee doet, als je zelf begroot:

Begin bij de directe kosten en tel daar een reële opslag bij op voor de bouwplaatskosten en voor de kleine materialen.

Reken snijverlies mee per materiaalsoort.

Reken je eigen uren mee, ook als je ze niet betaalt — anders vergelijk je een klus van drie maanden weekendwerk met een klus van twee weken door een ploeg, en dat is geen vergelijking.

En houd een aparte post onvoorzien aan, die iets anders is dan een marge.

Wat een aannemersbegroting jou als opdrachtgever oplevert wanneer je hem opvraagt: inzicht in waar het geld heen gaat, en daarmee de mogelijkheid om te sturen. Als de ABK hoog is doordat er een steiger nodig is, is dat het moment om te kijken wat er nog meer met die steiger kan.

Beeld en bijschriften

Aanbevolen: de vier lagen van een aannemersbegroting, met hun aandeel in de aanneemsom.

Aanvullend beeld: de posten die in een eigen begroting ontbreken, van snijverlies tot kleine materialen.

De uren die geen productie zijn: opmeten, halen, opruimen, wachten en beschermen.

Een hoge post bouwplaatskosten door een steiger, als aanleiding om te kijken wat er nog meer mee kan.

Veelgestelde vragen

Uit welke lagen bestaat een aannemersbegroting? Directe kosten, bouwplaatskosten, algemene bedrijfskosten, en winst en risico.

Wat zijn bouwplaatskosten? Alles wat nodig is om te kunnen bouwen maar niet in het bouwwerk zit.

Waarom komt mijn eigen som te laag uit? Omdat die meestal alleen de directe kosten bevat.

Wat mis ik nog meer? Snijverlies en breuk, de uren die geen productie zijn, de afstemming, en de kleine materialen.

Waarom mijn eigen uren meerekenen? Anders vergelijk je weekendwerk met een ploeg, en dat is geen vergelijking.

Wat is het verschil tussen marge en onvoorzien? Marge is verdienmodel en buffer van de aannemer; onvoorzien is jouw post.

Wat levert het opvragen van een begroting op? Inzicht in waar het geld heen gaat, en daarmee de mogelijkheid om te sturen.