Meterkast en groepenkast vernieuwen

Het gebrek: plaats, kenmerken en oorzaak

Plaats van het gebrek. Binnenshuis - Installaties - Meterkast en groepenkast.

Kenmerken

• een kast met keramische smeltveiligheden of met draadzekeringen in plaats van installatieautomaten
• geen aardlekschakelaar, of één aardlekschakelaar voor de hele woning
• stoppen die geregeld doorslaan of een aardlekschakelaar die zonder aanwijsbare reden uitschakelt
• een kast met te weinig groepen, waardoor wasmachine, vaatwasser en oven op dezelfde groep zitten
• bruine verkleuring, geur of roetsporen rond een klem of een automaat
• kabels die los in de kast hangen, zonder trekontlasting of aanduiding
• een aardleiding die ontbreekt, is losgekoppeld of naar een vervangen waterleiding loopt
• geen groepenverklaring of een verklaring die niet klopt met wat er zit

Oorzaak

• een installatie uit de tijd waarin twee groepen normaal waren en het huishouden er inmiddels tien vraagt
• verplichte aardlekbeveiliging die bij nieuwbouw geldt en bij bestaande bouw pas bij een wijziging wordt afgedwongen
• een aardleiding die is aangesloten op een metalen waterleiding die later door kunststof is vervangen
• warmte-ontwikkeling bij een klem die niet is nagetrokken; klemmen kruipen in de eerste jaren
• overbelasting doordat er apparatuur is bijgeplaatst zonder de groep aan te passen
• vocht in de meterkast door een lekkende leiding of een koude buitenmuur
• gestapelde uitbreidingen: een tussenkastje op een tussenkastje, elk met een eigen aardlek

Materiaal- en kwaliteitseisen

• een kast met voldoende vrije modules voor uitbreiding; reken op ten minste vier lege plaatsen, want de volgende stap komt er altijd
• ten minste twee aardlekschakelaars, met de groepen zo verdeeld dat één uitschakeling niet de hele woning uitzet
• een aparte groep voor de wasmachine, de vaatwasser, de oven, de kookplaat, de warmtepomp en het laadpunt
• een aardlekschakelaar van het type dat past bij de aangesloten apparatuur; bij omvormers, laadpunten en frequentiegeregelde toestellen is een gewoon type niet altijd toereikend
• aardverspreidingsweerstand gemeten en genoteerd, en niet aangenomen
• hoofdpotentiaalvereffening naar de metalen leidingen die dat vragen, gemeten op doorverbinding
• klemmen op het voorgeschreven aanhaalmoment, met een moment- of veerkrachtverbinding
• een groepenverklaring in de kast die klopt met de werkelijkheid, met datum en met de naam van de installateur
• werkzaamheden door een installateur die werkt volgens de geldende installatienorm, met een meetrapport als uitkomst

Wat je opmeet

• het aantal bestaande groepen en het aantal aardlekschakelaars
• de waarde van de hoofdzekering, af te lezen bij de meter
• de afmeting van de meterkast in breedte, hoogte en diepte
• het aantal apparaten dat een eigen groep vraagt
• de plaats van de aardelektrode of van de aardleiding, als die te vinden is
• of er ruimte is voor een grotere kast en of de deur nog sluit

Tijdsduur en complexiteit

Complexiteit: gemiddeld. Het vervangen zelf is routine voor een installateur. De complexiteit zit in de aarding en in de vraag wat er met een eindgroep gebeurt die de meting niet haalt.

Doorlooptijd

• opname en meting vooraf: één tot twee uur
• vervangen van de kast met aansluiten van bestaande groepen: een halve tot een hele werkdag
• aanbrengen van een nieuwe aardelektrode: een halve dag extra, met hak- en breekwerk
• aanleggen van nieuwe eindgroepen: een half uur tot enkele uren per groep, afhankelijk van de route
• spanningsloze periode voor de bewoners: twee tot zes uur

Levertijd van een kast is doorgaans kort. Wat wel wachttijd geeft, is de installateur zelf; reken in drukke periodes op enkele weken.

Komt er een verzwaring van de aansluiting bij, dan bepaalt de netbeheerder de doorlooptijd en die loopt op tot maanden. Dat traject start je apart en vooraf.

Zelf doen of uitbesteden

Wat je zelf kunt: de inventarisatie. Schakel de groepen één voor één uit en noteer wat er uitvalt. Die lijst is de basis van de nieuwe indeling en zij scheelt de installateur een uur.

Ook zelf: fotograferen van de kast, van de meter met de hoofdzekering, en van de aardleiding als je die kunt vinden.

Ook zelf: opruimen van de meterkast en zorgen dat de kast bereikbaar is. Een meterkast vol jassen kost tijd die op de rekening komt.

Waar je stopt: bij de kastdeur. Achter de hoofdschakelaar staat spanning die niet uit te schakelen is met de schakelaar zelf, en de hoofdzekering is van de netbeheerder.

Wat altijd naar een vakman gaat: alles. Dit is het contenttype waarbij zelf doen niet aan de orde is, en dat is geen voorzichtigheid maar een vaststelling: het werk moet gemeten worden opgeleverd, en zonder meetrapport is er bij brand of bij verkoop geen enkel bewijs dat het goed is gedaan. Een verzekeraar die na brand een zelf gewijzigde installatie aantreft, heeft een grond om niet uit te keren.

Offerte uitvragen

Met deze werkomschrijving vraag je een offerte aan via Builddocs. Je vult drie blokken in: de projectgegevens, je contactgegevens, en de hoeveelheden uit het hoofdstuk hierboven. Het systeem stelt daarvan een uitvraagdocument samen met een uitvraagnummer.

Vraag om een opname vooraf. De prijs hangt af van de aarding en van de staat van de eindgroepen, en beide zijn van een foto niet af te lezen.

Vraag in de offerte om deze punten apart benoemd:

• het aantal groepen en het aantal aardlekschakelaars in de nieuwe kast
• hoeveel vrije modules er overblijven voor uitbreiding
• of de aardverspreidingsweerstand wordt gemeten, en wat er gebeurt als de waarde te hoog is
• of er een aardelektrode wordt aangebracht en wat die kost
• of de isolatieweerstand per eindgroep wordt gemeten vóór het aansluiten
• wat er gebeurt met een groep die de meting niet haalt, en welke eenheidsprijs daarvoor geldt
• of de hoofdpotentiaalvereffening wordt aangebracht of gecontroleerd
• of er overspanningsbeveiliging in zit, en van welke klasse
• of je een meetrapport en een groepenverklaring krijgt
• de duur van de spanningsloze periode

Oplevering en controle

Bij oplevering hoort een meetrapport en een groepenverklaring. Zonder die twee is de kast niet opgeleverd, hoe netjes hij er ook uitziet.

Wat je zelf kunt nalopen voordat je tekent

• hangt er een groepenverklaring in de kast en klopt die met wat je aan- en uitzet
• staat de gemeten aardverspreidingsweerstand op papier
• zijn de aardlekschakelaars getest met de testknop, in jouw bijzijn
• zitten de zware verbruikers elk op een eigen groep
• zijn de groepen verdeeld over meer dan één aardlekschakelaar
• zijn de kabels netjes ingevoerd, met trekontlasting en zonder losse aders
• is de oude kast afgevoerd en de meterkast schoon opgeleverd
• valt bij het uitschakelen van één aardlekschakelaar niet de hele woning uit

Bewaar het meetrapport. Bij verkoop, bij een schademelding en bij de volgende uitbreiding is dat het document waar alles op teruggrijpt.

Hoe je herhaling voorkomt

Laat de klemmen na een tot twee jaar natrekken. Klemmen kruipen in de eerste jaren en een losse klem is de meest voorkomende oorzaak van warmte in een kast.

Test de aardlekschakelaars twee keer per jaar met de testknop. Dat kost tien seconden per schakelaar en het is de enige controle die je zelf kunt doen.

Houd de meterkast droog en bereikbaar. Vocht en een volle kast zijn de twee dingen die een installateur bij een storing als eerste tegenkomt.

Werk de groepenverklaring bij zodra er iets verandert. Een verklaring die niet klopt, is bij de volgende storing erger dan geen verklaring.

Denk vooruit bij elke uitbreiding. Wie nu een kast met vier lege modules neemt, betaalt daar tachtig euro voor en bespaart bij de volgende stap een halve dag monteur.

Bijlagen

Het uitvraagdocument wordt gegenereerd zodra je een offerte aanvraagt. Het is niet te downloaden en gaat alleen via het platform naar de bedrijven die je kiest.

Neem als bijlage mee: een foto van de open meterkast, een foto van de meter met de hoofdzekering, je inventarisatie van welke groep waar naartoe gaat, en het bestaande meetrapport of de groepenverklaring als die er is.