Isoleren op het moment dat er toch gewerkt wordt

Bij vrijwel elke isolatiemaatregel bestaat de rekening uit drie delen: toegang, arbeid en materiaal. Bij een dak zijn dat de steiger, het verwijderen en terugplaatsen van de dakbedekking, en de isolatie zelf. Bij een gevel de steiger, het uitkappen of het aanbrengen van de afwerking, en het materiaal. Bij een vloer het in en uit de kruipruimte komen, en het materiaal.

Dat eerste en tweede deel betaal je hoe dan ook wanneer er onderhoud plaatsvindt. Ligt het dak toch open omdat de dakbedekking aan vervanging toe is, dan is de meerprijs van isolatie op dat moment vrijwel alleen materiaal. Doe je het als losse ingreep, dan betaal je alles opnieuw. Het verschil is niet tien of twintig procent maar vaak een factor.

De momenten waarop dit speelt zijn te benoemen, en ze zijn allemaal voorspelbaar.

Dakbedekking aan vervanging toe. Dat is hét moment voor dakisolatie aan de buitenzijde, de variant die de zolderruimte behoudt en die als losse maatregel twee tot drie keer zoveel kost als isoleren van binnenuit.

Gevelrenovatie of groot voegwerk. De steiger staat er, en bij buitengevelisolatie is dat het grootste deel van de kosten. Bij een VvE is dit het gesprek dat vrijwel altijd te laat wordt gevoerd, omdat het MJOP de gevelrenovatie wél kent en het isolatiemoment niet.

Kozijnvervanging. Dan gaat het glas mee, en dan is het moment om de aansluiting tussen kozijn en gevel goed te maken en om ventilatieroosters op te nemen. Wie later alsnog roosters wil, betaalt voor het uit en weer inzetten.

Vloerrenovatie. Wordt de vloer toch opengelegd of vervangen, dan is isoleren vanaf de bovenzijde ineens realistisch, ook bij een kruipruimte die te laag is om in te werken.

Badkamer- of keukenrenovatie. Leidingen liggen open, wanden zijn kaal, en dat is het moment voor leidingisolatie, voor een douchewarmtewisselaar en voor het verbeteren van de ventilatie.

En een verhuizing of een aankoop. Een lege woning is voor vrijwel elke ingreep de goedkoopste situatie die er is, en het is de enige periode waarin je geen last hebt van stof, overlast en het verplaatsen van meubels.

Wat dit alles vraagt is niet meer geld maar eerder nadenken. De praktische vertaling is een lijst met twee kolommen: wat er de komende tien jaar aan onderhoud gepland staat, en welke verduurzaming daarbij hoort. Voor een woningeigenaar past dat op een half A4. Voor een VvE is dat precies het MJOP, en het is de reden dat het voorstel om MJOP's van tien naar dertig jaar te verlengen inhoudelijk hout snijdt: bij tien jaar zie je de gevelrenovatie wel en het isolatiemoment niet.

Er zit één addertje onder deze gedachte, en het is eerlijk om dat te benoemen. Meeliften betekent dat je de volgorde van maatregelen loslaat. De volgorde die op zichzelf het verstandigst is — meten, ventileren, vloer, dak, glas, gevel, installatie — botst met de volgorde waarin onderhoud zich aandient. In die botsing wint het meeliftmoment vrijwel altijd, met één uitzondering: ventilatie. Wie de schil dichter maakt zonder de ventilatie op orde te hebben, koopt een vochtprobleem, ook als het isolatiemoment op zichzelf gunstig was.

De regel die overblijft is dus tweeledig. Isoleer wanneer er toch gewerkt wordt, en zorg dat de ventilatie meegaat in dezelfde beslissing.

Beeld en bijschriften

Aanbevolen: de drie kostendelen van een isolatiemaatregel, los uitgevoerd en meeliftend met onderhoud.

Aanvullend beeld: een MJOP met de geplande gevelrenovatie, en het isolatiemoment dat erin ontbreekt.

Ventilatieroosters die bij kozijnvervanging worden meegenomen in plaats van later.

Een lege woning bij verhuizing, als de goedkoopste situatie voor vrijwel elke ingreep.

Veelgestelde vragen

Waaruit bestaat een isolatierekening? Uit toegang, arbeid en materiaal.

Waarom is meeliften zoveel goedkoper? Omdat toegang en arbeid bij onderhoud toch al worden betaald.

Wat is het beste moment voor dakisolatie van buitenaf? Wanneer de dakbedekking aan vervanging toe is.

Waarom is dit voor een VvE zo relevant? Omdat het MJOP de gevelrenovatie wel kent en het isolatiemoment niet.

Wat neem ik mee bij kozijnvervanging? De aansluiting tussen kozijn en gevel, en meteen de ventilatieroosters.

Wat is het addertje? Meeliften betekent dat je de op zichzelf verstandigste volgorde loslaat.

Welke maatregel mag nooit achterblijven? De ventilatie; een dichtere schil zonder ventilatie is een gekocht vochtprobleem.