Missiehuis in Hoorn - complex uit 1928 volledig gasvrij met warmte-koudeopslag
Late Amsterdamse School, gebouwd in 1928. Kenmerkend zijn het expressieve metselwerk met verspringende verbanden, de horizontale geleding, de afgeronde hoeken en het ambachtelijke detail in baksteen. Het is de fase waarin de stijl bezonken is en het vroege expressionisme heeft losgelaten. De nieuwbouw op het terrein is hedendaags en zoekt aansluiting bij de maat van het monument zonder de vormentaal over te nemen. [CONTROLEREN: oorspronkelijk architect van het Missiehuis vaststellen.]
- Gebouwsoort
- Woongebouw, herbestemd monumentaal complex met nieuwbouw eromheen.
- Bouwperiode
- 1920 tot 1945.
- Bouwjaar
- 1928. Herbestemming en nieuwbouw opgeleverd in 2023.
- Gebouwtype
- Voormalig missiehuis in de stijl van de late Amsterdamse School, in het gebied Blauwe Berg in Hoorn. Het monumentale complex is herbestemd; daarnaast zijn vier appartementengebouwen gerealiseerd met in totaal ongeveer 109 appartementen. De gebiedsontwikkeling is uitgevoerd door De Nijs. Voor de nieuwbouwappartementen wordt het ontwerp toegeschreven aan Rudy Uytenhaak; bij het Missiehuis zelf was TPAHG Architecten betrokken.
- Koop of huur
- Koop. De appartementen zijn als koopappartementen in de markt gezet.
- Energielabel
- De woongebouwen zijn gasloos en energieneutraal opgeleverd.
Het Missiehuis in Hoorn is een complex uit 1928 in de stijl van de late Amsterdamse School. Na jaren van leegstand is het gebied herontwikkeld: het monumentale gebouw kreeg een nieuwe bestemming, en op het terrein zijn vier appartementengebouwen gebouwd met samen ongeveer 109 appartementen.
Het technisch interessante van dit project is de energievoorziening. Het hele complex is gasvrij en werkt met warmte-koudeopslag. Bij een WKO wordt in de zomer warmte in de bodem opgeslagen en in de winter weer onttrokken, met een warmtepomp die het niveau op temperatuur brengt. In de zomer werkt het systeem de andere kant op en kan het koelen.
Dat laatste wordt in Nederland structureel onderschat. Een goed geïsoleerde, luchtdichte woning wordt in de zomer warm en blijft dat, en passieve koeling via een bodemsysteem is dan een van de weinige oplossingen die weinig energie kosten.
Een WKO is wel een collectieve installatie. Dat betekent een gezamenlijke verantwoordelijkheid voor beheer, onderhoud en kosten — en bij appartementen loopt dat via de vereniging van eigenaars. Voor kopers is de vraag hoe die kosten zijn geregeld daarmee net zo belangrijk als de koopsom.
Waarom dit voor jou relevant is. Voor kopers en appartementseigenaren is dit een voorbeeld van wat een gasvrij complex in de praktijk betekent: comfort en koeling in de zomer, en een collectieve installatie met bijbehorende afspraken. Vraag bij zo'n gebouw altijd naar het beheercontract, de vervangingstermijn van de installatie en hoe die in de reservering is meegenomen.
Voor VvE-bestuurders in een complex met WKO is dat laatste de belangrijkste post die in meerjarenplannen ontbreekt: de installatie gaat niet zo lang mee als het gebouw.
Voor architecten, adviseurs en aannemers is het een uitgevoerd voorbeeld van monumentale herbestemming gecombineerd met nieuwbouw en een collectief energiesysteem op gebiedsniveau.
Toegepaste maatregelen
- herbestemming van het monumentale complex uit 1928
- vier nieuwbouwappartementengebouwen op het terrein, samen ongeveer 109 appartementen
- volledig gasvrij
- warmte-koudeopslag als collectief energiesysteem
- woongebouwen energieneutraal opgeleverd
[CONTROLEREN: isolatiewaarden, glassoort en ventilatieconcept per gebouwdeel opvragen.]
Bouwmethode en materialen
Na-isolatie
[CONTROLEREN: de isolatiewijze van het monumentale deel opvragen. Bij een gebouw uit 1928 in de Amsterdamse School-stijl is de gevel doorgaans beeldbepalend, waardoor binnenisolatie de aangewezen route is.]
Wat lezers met een woning uit deze periode kunnen meenemen: bij metselwerk uit de jaren twintig en dertig is een spouw soms wel en soms niet aanwezig, en is die spouw vaak smal. Een voorinspectie met een endoscoop bepaalt of vullen kan — op vocht, op doorslag, op de staat van de spouwankers, en op de aanwezigheid van beschermde dieren.
Energievoorziening
Warmte-koudeopslag, gecombineerd met warmtepompen, en volledig gasvrij.
Bij een WKO zijn twee dingen bepalend voor het rendement, en beide gaan over gebruik en niet over techniek. De balans tussen wat er in de zomer wordt opgeslagen en in de winter onttrokken bepaalt of de bron op peil blijft; raakt die uit evenwicht, dan daalt het rendement over de jaren. En de afgiftetemperatuur in de woningen bepaalt hoe hard de warmtepomp moet werken — hoe lager, hoe beter, en dat vraagt vloerverwarming of ruim gedimensioneerde radiatoren.
[CONTROLEREN: wie de WKO exploiteert en beheert, en hoe de kosten en de vervangingsreservering zijn geregeld.]
Hoe de ventilatie is geregeld
[CONTROLEREN: ventilatiesysteem opvragen per gebouwdeel.]
Bij energieneutrale nieuwbouw is gebalanceerde ventilatie met warmteterugwinning de gebruikelijke oplossing. Voor bewoners betekent dat filteronderhoud, en bij appartementen is de vraag of dat individueel of collectief is geregeld.
Prestatie en certificering
Toekomstplannen
Niet van toepassing: opgeleverd in 2023.
[CONTROLEREN: gebruikerservaringen na twee jaar — functioneren van de WKO, zomercomfort, en of de koeling in de praktijk wordt benut.]
Betrokken partijen
Ontwikkelaar en bouwer: De Nijs.
Architect nieuwbouwappartementen: Rudy Uytenhaak.
Architect Missiehuis: TPAHG Architecten.
Grond- en bodemwerk: Van der Wiel.
[CONTROLEREN: de rolverdeling per gebouwdeel bevestigen voordat dit publiceert, plus installateur en adviseur van de warmte-koudeopslag. Onjuiste toeschrijving is bij architectuur een reele fout.]
Producten, materialen en gereedschap
Warmte-koudeopslag met bodembronnen.
Warmtepompen.
[CONTROLEREN: isolatiemateriaal, glassoort en het type ventilatiesysteem per gebouwdeel opvragen.]
Waarom dit inspireert
Wat je hiervan kunt meenemen
Herkomst
Zie voor meer informatie
- Van gasketel naar collectieve warmteKennisbank
- Koelen zonder aircoKennisbank
- BlokverwarmingBegrip
- MeerjarenonderhoudsplanBegrip
- Periodieke keuringen en logboekenKennisbank
- Wat kost het renoveren van een woning?Prijsgids
Reacties
We slaan alleen je antwoord op, en je toelichting als je die geeft. Geen naam, geen e-mailadres.