Wat kost een thuisbatterij?

Deze prijsgids gaat over het aanschaffen en laten plaatsen van een thuisbatterij bij een woning of een klein wooncomplex: het accupakket, de omvormer in de AC- en de DC-gekoppelde uitvoering, de energiesturing en de meting, het aanpassen van de groepenkast en zo nodig de aansluiting, de opstelplaats met de eisen aan ventilatie en brandveiligheid, de noodstroomvoorziening en het onderhoud en de vervanging op termijn.

Wat je hier vindt zijn bandbreedtes per onderdeel en per systeemmaat, geen offertes. De spreiding komt uit de capaciteit, de merkkeuze, de koppelvorm, de staat van je meterkast en de vraag of de batterij binnen of buiten komt te staan. Een systeem dat in een droge garage aan een gemetselde wand kan hangen naast een moderne groepenkast, kost duizenden euro's minder dan hetzelfde systeem in een woning uit 1960 met een volle meterkast en een enkele fase.

Wat er niet in zit: de zonnepanelen zelf, de laadpaal en de warmtepomp, al bepalen die drie samen wel of een batterij zin heeft. Ook de handel op de onbalansmarkt via een aggregator wordt hier alleen als opbrengstpost genoemd, niet als product uitgewerkt. Batterijen in een auto die stroom terug kunnen leveren aan de woning vallen erbuiten; dat is een andere techniek met andere eisen aan de aansluiting.

De capaciteit. Van 5 naar 10 kWh verdubbelt de accukosten maar niet de omvormer, de regeling en de montage; per kilowattuur zakt de prijs van € 700 tot € 1.200 naar € 550 tot € 950. Boven de 15 kWh vlakt dat voordeel af en begint het rendement te dalen, omdat een grote batterij in de winter maandenlang half leeg staat.

De koppelvorm. Een AC-gekoppelde batterij naast je bestaande paneelomvormer is de eenvoudigste ingreep en kost € 700 tot € 1.800 aan omvormer. Een DC-gekoppelde opstelling met een hybride omvormer levert twee tot vier procent meer rendement en één regeling op, maar vervangt de bestaande paneelomvormer en kost € 900 tot € 2.200; dat loont vooral als die omvormer toch aan vervanging toe is.

De staat van de meterkast. Een moderne kast met vrije ruimte en een aardlekautomaat betekent € 150 tot € 400. Een volle kast uit de jaren tachtig betekent een nieuwe kast van € 700 tot € 1.600, en een enkele fase in een woning met een warmtepomp of een laadpaal betekent een verzwaring van € 700 tot € 1.800.

De opstelplaats. Een garage of technische ruimte met een gemetselde wand, ventilatie en een korte kabelroute is de goedkoopste plek. Een opstelling in een woonruimte vraagt vaak een brandwerende ombouw van € 250 tot € 1.200. Een opstelling buiten vraagt een kast met vorstbescherming van € 400 tot € 1.200 en een fundering.

De noodstroomwens. Doorwerken bij stroomuitval klinkt als een instelling maar is een aparte installatie: een noodstroomgroep, een omschakelaar en een netscheiding, samen € 600 tot € 1.800. Zonder die voorziening schakelt de batterij bij netuitval gewoon uit, ook als hij vol is.

De regeling en het contract. Een systeem dat alleen eigen opwek opslaat, kost minder dan een systeem dat op uurprijzen stuurt en met een aggregator meedraait. Die slimme sturing is € 100 tot € 400 aan hardware plus een abonnement of een deel van de opbrengst, en hij is meestal de reden dat de terugverdientijd van vijftien naar acht jaar gaat.

De garantie en de partij erachter. Tien jaar garantie van een fabrikant met een Nederlandse vestiging kost meer dan dezelfde belofte van een webshopmerk. Bij een product dat vijftien jaar mee moet en waarvan de omvormer halverwege wordt vervangen, is het adres achter de garantie een reële prijsfactor.

Het standbyverbruik. Een verschil van 30 watt tussen twee systemen is 260 kWh per jaar, ongeveer € 70 tot € 90 aan stroom, en over vijftien jaar meer dan duizend euro. Het staat niet in de aanschafprijs maar het zit wel in de rekensom.

Vraag de bruikbare capaciteit in kilowattuur, niet de nominale. Een pakket van 10 kWh waarvan negentig procent bruikbaar is, levert meer dan een pakket van 10,5 kWh waarvan tachtig procent bruikbaar is.

Vraag het laad- en ontlaadvermogen in kilowatt. Een batterij van 10 kWh die maar 2,5 kW kan leveren, dekt je avondpiek met een inductiekookplaat en een warmtepomp niet.

Vraag of de opstelling AC- of DC-gekoppeld is, en wat er met je bestaande paneelomvormer gebeurt. Wordt die vervangen, vraag dan wat de restwaarde en de resterende garantie waren.

Vraag het standbyverbruik in watt en het retourrendement over een hele cyclus. Beide staan in het datablad; een leverancier die ze niet noemt, heeft er een reden voor.

Vraag de garantie in jaren én in cycli én in restcapaciteit, apart voor accu, omvormer en montage, en vraag wie de garantie uitvoert en waar die partij gevestigd is.

Vraag wat er aan de meterkast gebeurt: een groep erbij, een nieuwe kast of een verzwaring, en of dat in de prijs zit of als stelpost. Dit is de post waarop offertes het meest uiteenlopen.

Vraag of noodstroom is inbegrepen, welke groepen dan doorlopen en hoe lang, en of de omschakeling automatisch is en onder belasting is getest.

Vraag welke sturing wordt geleverd, of die met een dynamisch contract kan werken, of het protocol open is en of je van sturingsdienst kunt wisselen zonder nieuwe hardware.

Vraag hoe de installatie wordt gemeld bij netbeheerder en verzekeraar, en vraag om het opleverdossier met datablad, schema, instellingen en de bijgewerkte meterkasttekening.

De elektrische installatie van een thuisbatterij valt onder de Nederlandse installatienorm voor laagspanning. Die schrijft de beveiliging, de kabeldoorsnede, de aarding en de scheiding voor, en hij eist een bijgewerkt meterkastschema. Werk aan de installatie hoort door een installateur te gebeuren; zelf een batterij op een wandcontactdoos aansluiten is geen legale route, ook niet bij een systeem dat met een stekker wordt geleverd.

Het product zelf moet een CE-markering hebben en voldoen aan de Europese productveiligheidseisen voor batterijsystemen. De relevante productnormen gaan over de veiligheid van de cellen en over de veiligheidseisen aan opslagsystemen als geheel; vraag de leverancier welke normen op het typeplaatje en in de documentatie staan. Levert een systeem meer dan een klein vermogen terug aan het net, dan geldt de aansluit- en meetcode van de netbeheerders en moet de installatie worden geregistreerd; de installateur doet die melding meestal.

Het Besluit bouwwerken leefomgeving stelt eisen aan brandveilig gebruik en aan vluchtroutes. Een opslagsysteem hoort niet in een vluchtroute en niet in een slaapkamer, en de fabrikant schrijft een minimale afstand tot brandbaar materiaal en een ventilatie-eis voor. In een appartementengebouw komen daar de eisen aan brandcompartimentering bij: een batterij in een gemeenschappelijke technische ruimte raakt de brandscheiding van het hele gebouw en vraagt een besluit van de vergadering, een aangepaste verzekering en meestal advies van een brandveiligheidsadviseur. Verzekeraars stellen in toenemende mate eigen voorwaarden aan de opstelling; meld de installatie vooraf.

De salderingsregeling voor kleinverbruikers eindigt per 1 januari 2027. Daarna vergoedt de leverancier teruggeleverde stroom tegen een marktconforme prijs en mag hij terugleverkosten in rekening brengen. Dat verandert niets aan de techniek en alles aan de rekensom. Voor woningcorporaties en VvE's die collectief opwekken gelden aparte regels over verdeling en verrekening. Regels veranderen; controleer bij twijfel de actuele tekst of vraag het aan je netbeheerder of leverancier.