Willem Pijperstraat in Schiedam - een jaren-zestig blok krijgt een lift

Aan de Willem Pijperstraat in Schiedam is een appartementengebouw uit de jaren zestig omgebouwd van portiekflat naar galerijflat met lift. Er kwamen vier woningen bij; het complex telt nu ongeveer 56 sociale huurappartementen.

Dit is de ingreep waarover in vrijwel elke naoorlogse portiekflat vroeg of laat wordt gesproken: een lift erbij.

Portiekflats van drie of vier lagen zijn zonder lift gebouwd, omdat dat destijds was toegestaan en goedkoper. Voor de eerste generatie bewoners was dat geen probleem. Inmiddels wonen er mensen die er dertig jaar zitten en voor wie de trap de reden wordt om te verhuizen — of om niet meer naar buiten te gaan.

Een lift toevoegen is bouwkundig en juridisch een zware ingreep. Er moet een schacht komen, wat een doorbraak door alle verdiepingsvloeren betekent en dus een constructieve aanpassing. De ontsluiting verandert: waar iedereen eerst via zijn eigen portiek binnenkwam, komt er nu een gedeelde entree en een galerij. En de plattegronden van de woningen die aan die galerij komen te liggen, moeten worden aangepast — de voordeur zit ineens ergens anders.

Bij dit project is de entreehal met lift en hoofdtrappenhuis in het midden van het gebouw geplaatst, waardoor de loopafstanden naar beide zijden beperkt blijven.

Waarom dit voor jou relevant is. Voor VvE's in een portiekflat is dit het uitgevoerde voorbeeld bij een vraag die bijna altijd op tafel komt en bijna nooit doorgaat.

De redenen waarom het meestal strandt, zijn drie: de kosten, het feit dat bewoners op de begane grond er niets aan hebben en toch meebetalen, en de wijziging van de splitsingsakte die nodig is omdat de gemeenschappelijke ruimte verandert. Bij een corporatie speelt alleen het eerste.

Voor bewoners is het bruikbaar te weten dat een lift zelden op zichzelf wordt aangelegd. Het loont om de vraag op tafel te leggen op het moment dat er tóch groot onderhoud komt — dan staat de steiger er, is de constructie in beeld en is een deel van de kosten al begroot.

Voor woningeigenaren in een grondgebonden woning geldt de vergelijkbare afweging op kleine schaal: een traplift of een slaapkamer op de begane grond, en het moment waarop je die beslissing neemt.