Bij een gewone onderhoudsopdracht schrijf je de handelingen voor — schuren, gronden, twee lagen aflak — en of het gebouw over acht jaar nog goed is, is jouw probleem. Bij resultaatgericht samenwerken keer je dat om: je legt vast welke conditie het bouwdeel gedurende de looptijd moet houden, en de aannemer bepaalt zelf wanneer hij ingrijpt en draagt het risico dat hij te weinig doet. Drie dingen maken het werkbaar: een meetbare conditie-eis in plaats van een kwaliteitsbelofte, een looptijd van tien tot vijftien jaar, en een vaste jaarprijs. Een prestatiecontract met vage eisen is slechter dan een gewone opdracht: dan draagt niemand het risico en zit je er vijftien jaar aan vast.

Waar gaat het over?
Je VvE of je verhuurder besteedt het schilderwerk aan. Twee vormen zijn mogelijk. In de gangbare vorm schrijf je precies op wat er moet gebeuren en betaal je daarvoor. In de andere vorm spreek je af welke staat het werk over tien jaar moet hebben, en laat je het aan de aannemer hoe hij daar komt.
Die tweede vorm heet resultaatgericht samenwerken. Dit artikel legt uit wat het is, wanneer het werkt en waar het misgaat.
Hoe ontstaat het?
Bij een gewone onderhoudsopdracht schrijft de opdrachtgever de handelingen voor: schuren, gronden, twee lagen aflak. De aannemer voert dat uit en is klaar. Of het gebouw over acht jaar nog goed is, is dan jouw probleem.
Bij resultaatgericht samenwerken keer je dat om. Je legt vast welke conditie het bouwdeel gedurende de looptijd moet houden, en de aannemer bepaalt zelf wanneer en hoe hij ingrijpt. Hij draagt het risico dat hij te weinig doet, want dan moet hij het binnen de looptijd alsnog herstellen op eigen kosten.
Drie dingen maken het werkbaar.
Een meetbare prestatie. Geen belofte over kwaliteit maar een conditie-eis per bouwdeel, gemeten met een genormeerde methode.
Een lange looptijd. Tien tot vijftien jaar. Korter en de aannemer heeft geen belang bij duurzaam werk.
Een vaste jaarprijs. Daarmee weet jij wat je begroot en heeft hij belang bij een aanpak die weinig terugkomt.
Hoe herken je het?
Gewone opdracht
Resultaatgericht
Jij schrijft de handelingen voor
Jij schrijft de eindstaat voor
Prijs per beurt
Vaste prijs per jaar
Jij draagt het risico op terugkerend werk
De aannemer draagt dat risico
Kort contract, per project
Tien tot vijftien jaar
Jij controleert of de handelingen zijn verricht
Jij controleert de conditie
Herken je het aan de aanbieding? Aan drie woorden: prestatie, conditie en looptijd. Staat er geen conditie-eis in en geen looptijd, dan is het gewoon een onderhoudscontract met een mooie naam.
Wat kun je zelf doen, en wat niet?
Zelf: de vraag stellen. Vraag bij de volgende schilderbeurt om een aanbieding in beide vormen en leg ze naast elkaar over vijftien jaar in plaats van per beurt. Dat gesprek alleen al levert inzicht op in hoe de aannemer over de levensduur denkt.
Zelf: de conditie jaarlijks zelf beoordelen aan de hand van de gebrekenlijst. Dat is geen vervanging van de meting maar het houdt je gesprekspartner scherp.
Waar je stopt: het opstellen van de prestatie-eisen en de nulmeting. Een prestatiecontract met vage eisen is slechter dan een gewone opdracht, want dan draagt niemand het risico en heb je je wel voor vijftien jaar gebonden.
Regels en regelgeving
Er is geen wet die deze vorm voorschrijft of verbiedt; het is een contractvorm. Wel gelden de gewone regels voor aanneming van werk, en voor een VvE gelden de gebruikelijke besluitvormingsregels: een meerjarig contract is een besluit van de vergadering.
Voor het meten van de conditie wordt de genormeerde methode gebruikt waarmee ook meerjarenonderhoudsplannen worden opgesteld. Dat is geen toeval: het contract en het MJOP spreken dan dezelfde taal.
Wat betekent dit voor jou?
- Het werkt goed bij bouwdelen die voorspelbaar verouderen en die vaak terugkomen. Schilderwerk is het schoolvoorbeeld. Dak en gevel kunnen ook, mits het gebouw in redelijke staat verkeert.
- Het werkt slecht bij een gebouw met achterstallig onderhoud. Dan neemt de aannemer een risico dat hij niet kan overzien, en dat rekent hij door. Breng eerst de achterstand weg en sluit daarna een prestatiecontract.
- Voor een VvE is de vaste jaarprijs de grootste winst. Hij maakt de dotatie voorspelbaar en haalt de piekjaren uit de begroting. Dat is bestuurlijk vaak zwaarder wegend dan het bedrag zelf.
- Wat je moet regelen voordat je tekenteen nulmeting van de conditie, een heldere conditie-eis per bouwdeel, wie meet en hoe vaak, wat er gebeurt bij een gebrek dat niet onder het contract valt, en wat er gebeurt als de aannemer failliet gaat of als jij eruit wilt.
Checklist
- Achterstallig onderhoud eerst weggewerkt.
- Nulmeting van de conditie laten uitvoeren.
- Conditie-eis per bouwdeel vastgelegd, meetbaar.
- Looptijd en jaarprijs vastgelegd.
- Vastgelegd wie meet, hoe vaak, en wat er gebeurt bij afwijking.
- Uitstapregeling en faillissementsregeling opgenomen.
- Beide vormen naast elkaar gelegd over de volle looptijd, niet per beurt.
- Besluit van de vergadering vastgelegd bij een meerjarig contract.
Veelgestelde vragen
Wat is resultaatgericht samenwerken?
Wanneer werkt het goed?
Wanneer werkt het slecht?
Wat moet ik vastleggen?
Hoe wordt de conditie gemeten?
Is het goedkoper?
Wat regel ik vóór ik teken?
Zie voor meer informatie
- Conditiescore: de schaal waarop de prestatie-eis wordt uitgedrukt.Begrip
- Onderhoudsvormen en begroting: de drie budgetstromen van een VvE.Kennisbank
- Meerjarenonderhoudsplan: hoe een opname een maandbedrag wordt.Begrip
- Buitenschilderwerk en gevelonderhoud cyclus: hoe vaak het echt moet.Kennisbank
- Werkomschrijving buitenschilderwerk woning: de gangbare vorm, volledig uitgeschreven.Werkomschrijving
Reacties
De Builddocs-redactie
Redactie ·
Builddocs verdient aan affiliate-doorklikken en aan abonnementen. Dat staat hier omdat het uitmaakt bij het lezen van een vergelijking.
Meer over de auteurMinder
Onder een redactiestuk staat geen naam omdat er geen persoon achter zit, maar omdat de verantwoordelijkheid bij Builddocs als geheel ligt. Elk document heeft een datum waarop het is gecontroleerd; ontbreekt die, dan staat dat er ook.