Waterleiding vervangen
Zelf te doen: nee · €€€€ · komt soms voor
Deze werkomschrijving gaat over het vervangen van de drinkwaterleidingen in een woning: de leiding vanaf de watermeter tot aan de tappunten, inclusief het verwijderen van loden leidingen en van dode takken.
Er zijn drie aanleidingen. Lood: leidingen van vóór 1960 die lood afgeven aan het drinkwater. Veroudering: verzinkt stalen leidingen die dichtslibben en gaan lekken. Verbouwing: een nieuwe badkamer of keuken waarbij de leiding toch open ligt.
De loodnorm is per 12 januari 2026 aangescherpt van 10 naar 5 microgram per liter. Dat maakt vervanging van resterende loden leidingen urgenter dan het was.
Het gebrek: plaats, kenmerken en oorzaak
Plaats van het gebrek. Binnenshuis - Installaties - Drinkwaterleiding.
Kenmerken
- doffe, grijze, zachte leidingen zonder schroefdraad, die met een mes zijn in te kerven: dat is lood
- bruin of troebel water bij het eerste tappen, vooral na afwezigheid
- afnemende waterdruk aan de tappunten die het verst weg liggen
- roestsporen of kalkstrepen bij koppelingen
- water dat lang koud moet lopen voordat het echt koud is
- afgedopte leidingtakken die van een verwijderd toestel zijn overgebleven
Oorzaak
- loden leidingen, standaard toegepast tot ongeveer 1960
- verzinkt staal dat van binnenuit dichtslibt met corrosieproduct en kalk
- galvanische corrosie waar koper en staal elkaar raken
- dode takken die na een verbouwing zijn blijven zitten en waar water stilstaat
- koudwaterleidingen die door een warme ruimte lopen en opwarmen
- te hoge waterdruk, boven 5 bar, waardoor koppelingen bezwijken
Uitgangspunten en aannames
Uitgangspunt is een woning waarvan de leidingen bereikbaar zijn of bereikbaar gemaakt kunnen worden: in de kruipruimte, in kokers, of via wanden en vloeren die worden geopend.
Aangenomen wordt dat is vastgesteld welk materiaal er ligt en waar. Bij twijfel over lood: een leiding die dof grijs is, geen schroefdraad heeft en zacht aanvoelt, is lood. Zekerheid geeft een watermonster.
Aangenomen wordt dat de leiding vanaf de watermeter tot in de woning van de eigenaar is; het deel vóór de meter is van het drinkwaterbedrijf. Loden aansluitleidingen vóór de meter worden door het drinkwaterbedrijf vervangen; vraag dat na.
Aangenomen wordt dat de installatie wordt uitgevoerd volgens NEN 1006 met de Waterwerkbladen, en dat de installatie na afloop wordt beproefd en gespoeld.
De werkzaamheden, stap voor stap
- 1Opname: leidingverloop in kaart brengen, materiaal vaststellen, tappunten inventariseren, dode takken opsporen.
- 2Bepalen van het nieuwe tracé, met zo kort mogelijke leidingen naar de tappunten en zonder dode takken.
- 3Afsluiten van het water en aftappen van de installatie.
- 4Openen van wanden, vloeren of plafonds waar dat nodig is; bereikbaar maken van de kruipruimte.
- 5Demonteren en afvoeren van de oude leidingen; lood apart aanbieden.
- 6Verwijderen van dode takken tot aan de hoofdleiding, niet alleen afdoppen.
- 7Aanbrengen van de nieuwe leidingen in het gekozen materiaal, met de voorgeschreven bevestigingsafstand en met ruimte voor uitzetting.
- 8Aanbrengen van isolatie op alle leidingen: warm water tegen warmteverlies, koud water dampdicht tegen condens en opwarming.
- 9Aanbrengen van de vereiste beveiligingen: keerklep bij de watermeter, en beveiligingen bij toestelaansluitingen.
- 10Aansluiten van de tappunten en de toestellen, met afsluiters per groep zodat er later gericht kan worden afgesloten.
- 11Drukbeproeving van de installatie volgens de norm, vóór het dichtmaken.
- 12Spoelen en desinfecteren van de installatie, en meten van de doorstroming per tappunt.
- 13Dichtmaken en afwerken van wanden, vloeren en plafonds.
- 14Overhandigen van een tekening met het leidingverloop.
Materiaal- en kwaliteitseisen
- leidingmateriaal met een geldige kwaliteitsverklaring voor drinkwater: koper, kunststof met een aluminium tussenlaag, of roestvast staal
- geen materiaalcombinaties die galvanische corrosie geven; koper nooit bovenstrooms van verzinkt staal
- geen dode takken: elke tak die niet meer wordt gebruikt, wordt bij de hoofdleiding verwijderd
- leidingdiameters afgestemd op het aantal en het soort tappunten, zodat de gebruiksdruk aan het tappunt boven 100 kPa blijft
- statische druk ten hoogste 500 kPa; boven die waarde een drukverminderaar
- isolatie op alle warmwaterleidingen, met een dikte die minstens gelijk is aan de leidingdiameter
- dampdichte isolatie op koudwaterleidingen die door warme ruimten lopen, met dichtgeplakte naden
- keerklep bij de watermeter en de voorgeschreven beveiliging bij wasmachine-, vaatwasser- en cv-aansluiting
- drukbeproeving en spoeling volgens de Waterwerkbladen, met een beproevingsrapport
Wat je opmeet
- de strekkende meters leiding per traject, warm en koud apart
- het aantal tappunten en toestellen
- het aantal doorvoeren door wanden en vloeren
- de lengte van de leidingen die door onverwarmde ruimten lopen
- het oppervlak wand, vloer of plafond dat open moet
Wat je opgeeft in de uitvraag
- het bouwjaar en het vermoedelijke leidingmateriaal
- of er lood aanwezig is en waar
- of het werk wordt gecombineerd met een badkamer- of keukenrenovatie
- of de woning tijdens het werk bewoond blijft
- de bereikbaarheid van de kruipruimte
Tijdsduur en complexiteit
Complexiteit: gemiddeld, en hoog wanneer leidingen in wanden en vloeren liggen en de woning bewoond blijft.
Doorlooptijd
- leidingwerk in een kruipruimte, goed bereikbaar: twee tot vier werkdagen
- volledige woninginstallatie met werk in wanden en vloeren: één tot twee weken
- inclusief herstel van stucwerk, tegelwerk en schilderwerk: één tot twee weken extra
- drukbeproeving en spoelen: een halve dag
De woning is enkele dagen zonder water, of met beperkte voorzieningen. Plan dat en spreek af welke tappunten wanneer weer werken.
Bij vervanging van een loden aansluitleiding vóór de meter is het drinkwaterbedrijf aan zet; die planning loopt niet gelijk met je aannemer en vraagt afstemming.
Wat het kost
Bedragen inclusief btw.
Onderdeel
Eenheid
Bandbreedte
Watermonster en loodbepaling
per monster
€ 50 – € 150
Waterleiding vervangen, bereikbaar
per strekkende meter
€ 35 – € 75
Waterleiding vervangen, in wand of vloer
per strekkende meter
€ 70 – € 150
Volledige woninginstallatie vernieuwen
per woning
€ 2.500 – € 7.000
Dode tak verwijderen
per stuk
€ 100 – € 300
Leidingisolatie warm water
per strekkende meter
€ 8 – € 18
Dampdichte isolatie koud water
per strekkende meter
€ 12 – € 25
Drukverminderaar plaatsen
per stuk
€ 150 – € 400
Afsluiters per groep
per stuk
€ 45 – € 120
Drukbeproeving en spoelen met rapport
per woning
€ 150 – € 400
Herstel wanden, vloeren en tegelwerk
per woning
€ 800 – € 4.000
Onvoorzien
van de aanneemsom
10 – 15 %
Voor een woning waarin de volledige installatie wordt vernieuwd inclusief herstel kom je uit op € 4.000 tot € 11.000.
Vraag bij je gemeente en bij je drinkwaterbedrijf na of er een regeling bestaat voor het vervangen van loden leidingen; die is er niet overal en zij wisselt.
| Onderdeel | Eenheid | Bandbreedte |
|---|---|---|
| Watermonster en loodbepaling | per monster | € 50 – € 150 |
| Waterleiding vervangen, bereikbaar | per m¹ | € 35 – € 75 |
| Waterleiding vervangen, in wand of vloer | per m¹ | € 70 – € 150 |
| Volledige woninginstallatie vernieuwen | per woning | € 2.500 – € 7.000 |
| Dode tak verwijderen | per stuk | € 100 – € 300 |
| Leidingisolatie warm water | per m¹ | € 8 – € 18 |
| Dampdichte isolatie koud water | per m¹ | € 12 – € 25 |
| Drukverminderaar plaatsen | per stuk | € 150 – € 400 |
| Afsluiters per groep | per stuk | € 45 – € 120 |
| Drukbeproeving en spoelen met rapport | per woning | € 150 – € 400 |
| Herstel wanden, vloeren en tegelwerk | per woning | € 800 – € 4.000 |
| Onvoorzien | van de aanneemsom | 10 – 15 % |
Je eigen maten
Vul in hoe groot het bij jou is. De prijstabel hieronder rekent meteen mee, en je maten reizen mee naar de prijsgidsen en stappenplannen.
Wand, vloer, dak of gevel — waar het werk over gaat.
Naden, plinten, goten, dakranden.
Ramen, deuren, radiatoren, punten.
Je maten blijven in deze browser staan en gaan niet naar ons toe.
Wat kost dit bij jou
Vink aan wat bij jou van toepassing is. Je maten van hierboven staan al ingevuld en zijn per regel te overschrijven. Er wordt gerekend in je eigen browser; er gaat niets naar ons toe.
| Onderdeel | Bandbreedte | Jouw hoeveelheid | Bedrag |
|---|---|---|---|
| € 35 – € 75 per m¹ | m¹ | — | |
| € 70 – € 150 per m¹ | m¹ | — | |
| € 2.500 – € 7.000 per woning | project | — | |
| € 100 – € 300 per stuk | stuks | — | |
| € 8 – € 18 per m¹ | m¹ | — | |
| € 12 – € 25 per m¹ | m¹ | — | |
| € 150 – € 400 per stuk | stuks | — | |
| € 45 – € 120 per stuk | stuks | — | |
| € 150 – € 400 per woning | project | — | |
| € 800 – € 4.000 per woning | project | — |
Nog niets aangevinkt
Vink aan wat van toepassing is om een bedrag te zien.
Dit is een optelling van de bandbreedtes hierboven en geen offerte. Wat een aannemer rekent hangt af van de staat van je woning, de bereikbaarheid en het jaargetijde. 1 regel telt niet mee: daar staat geen bedrag met een eenheid.
Zelf doen of uitbesteden
Uitbesteden. Een enkele koppeling of een kraan vervangen is zelfwerk; een installatie aanleggen is dat niet.
Drie redenen. De installatie moet voldoen aan NEN 1006 met de bijbehorende beveiligingen tegen terugstroming; een fout daarin raakt de drinkwaterkwaliteit van jezelf en van het net. De drukbeproeving vóór het dichtmaken is de enige controle die er is, en die vraagt apparatuur. En een lek in een dichtgemaakte wand of vloer is een schade van een andere orde dan het werk zelf.
Wat je zelf doet: het leidingverloop fotograferen voordat de wanden dichtgaan. Met maatvoering. Dat is bij elke latere boring in die wand het verschil tussen boren en raden.
Vraag om een erkend installateur en om een beproevingsrapport bij oplevering.
Wie voert dit uit
Hierop selecteren wij de bedrijven die je een offerte kunnen geven. De keuze is aan jou; het filter staat hier zodat je het kunt nakijken.
- Installateur verwarming en sanitair voert dit meestal uit
Offerte uitvragen
- het leidingmateriaal, met de kwaliteitsverklaring voor drinkwater
- het nieuwe leidingverloop op tekening, met de diameters per traject
- of alle dode takken worden verwijderd tot aan de hoofdleiding
- welke beveiligingen worden aangebracht en waar
- of alle leidingen worden geïsoleerd, warm en koud, en met welke dikte
- of er een drukverminderaar nodig is, gemeten aan de huidige druk
- of er een drukbeproeving en een spoeling worden uitgevoerd, met rapport
- of het herstel van wanden, vloeren en tegelwerk in de prijs zit, en tot welk niveau
- hoeveel dagen de woning zonder water is
- de garantietermijn
Oplevering en controle
- vraag om het beproevingsrapport van de drukproef; zonder dat is er geen bewijs dat de installatie dicht is
- vraag om een tekening met het leidingverloop en de diameters
- fotografeer het leidingwerk vóór het dichtmaken, met maatvoering
- meet de waterdruk aan een tappunt: onder 500 kPa statisch en boven 100 kPa in gebruik
- meet de doorstroming aan het verst gelegen tappunt
- controleer of alle leidingen zijn geïsoleerd, ook de bochten, de afsluiters en de beugels
- controleer of er geen dode takken zijn achtergebleven
- laat de installatie doorspoelen vóór ingebruikname en meet zo nodig opnieuw op lood
- neem tekening, rapport en garantiebewijs op in het woningdossier
Hoe je herhaling voorkomt
- laat bij elke verbouwing dode takken verwijderen in plaats van afdoppen
- houd de boilertemperatuur op minimaal 60 graden en regel comfort met een mengkraan
- laat weinig gebruikte tappunten wekelijks kort lopen
- houd de waterdruk onder 5 bar
- houd de leidingisolatie in stand en herstel hem na elk installatiewerk; leg dat vast in de opdracht
- laat de installatie na een lange periode van leegstand doorspoelen
- bewaar de tekening van het leidingverloop; die is bij elke volgende ingreep geld waard
Bijlagen
- tekening van het bestaande en het nieuwe leidingverloop
- watermonster met loodbepaling, indien van toepassing
- foto's van de bestaande leidingen met materiaalherkenning
- opgave van het drinkwaterbedrijf over de aansluitleiding vóór de meter
Zie voor meer informatie
Ervaringen van anderen
We slaan alleen je antwoord op, en je toelichting als je die geeft. Geen naam, geen e-mailadres.
De Builddocs-redactie
Redactie ·
Builddocs verdient aan affiliate-doorklikken en aan abonnementen. Dat staat hier omdat het uitmaakt bij het lezen van een vergelijking.
Meer over de auteurMinder
Onder een redactiestuk staat geen naam omdat er geen persoon achter zit, maar omdat de verantwoordelijkheid bij Builddocs als geheel ligt. Elk document heeft een datum waarop het is gecontroleerd; ontbreekt die, dan staat dat er ook.