Werkomschrijving vloerverwarming aanbrengen
Zelf te doen: deels · €€€€ · komt soms voor
De vloer is koud, je wilt van de radiatoren af, of je hebt een warmtepomp in gedachten en hoort dat die een lage aanvoertemperatuur vraagt. Dit document beschrijft het aanbrengen van watervoerende vloerverwarming in een bestaande woning: ingefreesd in de bestaande vloer, of in een nieuwe afwerkvloer.
Het is bedoeld voor de woningeigenaar, de VvE, de koper en de zelfbouwer.
Deze omschrijving geldt niet voor elektrische vloerverwarming als bijverwarming in een badkamer, niet voor vloerkoeling als zelfstandig systeem, en niet voor vloerverwarming in nieuwbouw waar de vloer nog wordt gestort.
Het gebrek: plaats, kenmerken en oorzaak
Plaats van het gebrek
- Binnenshuis - Vloeren - Vloerverwarming
Kenmerken
- Radiatoren wegwerken, meer wandruimte. Prima reden; controleer wel of de afgifte toereikend is
- Voorbereiden op een warmtepomp. Dit is de sterkste reden: vloerverwarming is de ideale lagetemperatuurafgifte
- Ook willen koelen in de zomer. Alleen met een warmtepomp, en met beperkte capaciteit
- Vloer wordt niet warm genoeg in de winter. Vaak: te grote leidingafstand of te weinig isolatie in de schil
Mogelijke oorzaken
- Vloerkoeling via dezelfde leidingen — te herkennen aan: Alleen met een warmtepomp, en met beperkte capaciteit
- Te weinig afgiftecapaciteit voor het warmteverlies — te herkennen aan: Vaak: te grote leidingafstand of te weinig isolatie in de schil
- Comfort- en inrichtingswens — te herkennen aan: Prima reden; controleer wel of de afgifte toereikend is
- Lagere aanvoertemperatuur nodig — te herkennen aan: Dit is de sterkste reden: vloerverwarming is de ideale lagetemperatuurafgifte
Herstel
- Het herstel staat volledig in hoofdstuk 4, De werkzaamheden stap voor stap. Daarop is de prijsrange in hoofdstuk 8 gebaseerd.
Preventie
- Hoe je herhaling voorkomt, staat in hoofdstuk 12.
Uitgangspunten en aannames
De installateur maakt vóór het prijzen een warmteverliesberekening per ruimte en bepaalt daarop de leidingafstand, de groepindeling en de benodigde aanvoertemperatuur. Vloerverwarming heeft een maximale afgifte per vierkante meter; is het warmteverlies groter, dan wordt de ruimte niet warm en helpt hoger stoken niet.
De vloer wordt beoordeeld op vlakheid, draagkracht, dikte en vochtgehalte. Bij infrezen moet de bestaande dekvloer voldoende dik zijn; is hij dat niet, dan kan er niet worden gefreesd.
Onder de vloerverwarming ligt isolatie. Bij een nieuwe afwerkvloer is dat isolatie in de opbouw; bij infrezen in een begane grondvloer is dat isolatie aan de onderzijde in de kruipruimte. Zonder die isolatie is het systeem energetisch onverantwoord.
De vloerafwerking wordt vooraf gekozen en moet geschikt zijn voor vloerverwarming. De warmteweerstand van de afwerking telt mee in de berekening: een dik tapijt maakt een goed berekend systeem alsnog ontoereikend.
De hoogte-opbouw wordt vooraf vastgelegd, inclusief het gevolg voor deuren, drempels, plinten en de aansluiting op aangrenzende ruimten. Bij een nieuwe afwerkvloer komt de vloer enkele centimeters omhoog en moeten deuren worden afgekort.
Na het aanbrengen wordt het opstookprotocol gevolgd voordat er wordt afgewerkt. Dat kost weken en is niet in te korten; wie tegels legt op een vloer die niet is opgestookt, krijgt scheuren.
Bij een appartement wordt vooraf nagegaan wat de splitsingsakte over de vloerafwerking zegt, en of er contactgeluideisen gelden.
De werkzaamheden, stap voor stap
- ·De warmteverliesberekening wordt gemaakt en het legplan wordt opgesteld: leidingafstand per ruimte, groepindeling en de plaats van de verdeler.
- ·De ruimte wordt leeggeruimd en de bestaande vloerafwerking wordt verwijderd en afgevoerd.
- ·De ondergrond wordt beoordeeld en, bij een nieuwe afwerkvloer, geëgaliseerd waar dat nodig is.
- ·Bij infrezen: de leidingsleuven worden in de bestaande dekvloer gefreesd volgens het legplan, met stofafzuiging. Dit maakt veel stof en veel geluid en het is een dag waarop je niet thuis wilt zijn.
- ·Bij een nieuwe afwerkvloer: de isolatieplaten worden gelegd, met randisolatie langs alle wanden en opgaand werk. Die randstrook is geen bijzaak — zonder die strook drukt de uitzettende vloer tegen de muren.
- ·De leidingen worden gelegd volgens het legplan en vastgezet, met de leidingafstand die is berekend: dichter bij de gevel en bij grote raampartijen, ruimer in het midden.
- ·De verdeler wordt geplaatst en aangesloten op de warmtebron, met per groep een instelbare regelafsluiter en een debietmeter.
- ·Het systeem wordt gevuld, ontlucht en op druk gebracht, en een drukproef wordt uitgevoerd. Die drukproef blijft staan tijdens het storten of dichtzetten van de vloer, zodat een beschadiging meteen zichtbaar wordt.
- ·Bij een nieuwe afwerkvloer wordt de vloer gestort of gegoten; bij infrezen worden de sleuven dichtgezet en wordt de vloer geëgaliseerd.
- ·De vloer droogt en wordt daarna opgestookt volgens het opstookprotocol, met vastlegging van het verloop.
- ·Het restvocht wordt gemeten voordat de vloerafwerking wordt aangebracht.
- ·Het systeem wordt waterzijdig ingeregeld: per groep wordt het debiet ingesteld op de berekende waarde. Dit is de stap die bepaalt of alle ruimten gelijkmatig warm worden.
- ·De regeling wordt aangesloten en ingesteld, en de bewoner krijgt uitleg over de traagheid van het systeem.
Materiaal- en kwaliteitseisen
De leidingen zijn zuurstofdicht en geschikt voor vloerverwarming, en worden zonder koppelingen in de vloer gelegd. Een koppeling die in de vloer verdwijnt, is een lek dat je niet kunt bereiken.
De isolatie onder de vloerverwarming heeft een opgegeven rd-waarde en is drukvast voor de belasting van de vloer.
Randisolatie loopt langs alle wanden en om alle opgaande delen door, over de volle hoogte van de vloeropbouw.
De verdeler heeft per groep een instelbare regelafsluiter en een debietmeter, en is bereikbaar in een kast of nis die toegankelijk blijft.
De maximale groeplengte wordt niet overschreden; te lange groepen geven een koud einde en een te grote drukval.
De vloerafwerking is aantoonbaar geschikt voor vloerverwarming, en bij tegelwerk wordt een ontkoppelingsmat toegepast waar het systeem daarom vraagt.
Het opstookprotocol wordt vastgelegd met datum, temperatuurstappen en het verloop.
Wat je opmeet
Wat
Hoe je het opgeeft
Waarom het uitmaakt
Vloeroppervlak per ruimte
Lengte maal breedte, in m², per ruimte apart
Elke ruimte wordt een eigen groep
Bestaande vloeropbouw
Beton, houten balklaag, systeemvloer, met dekvloer of niet
Bepaalt of infrezen mogelijk is
Dikte van de bestaande dekvloer
In mm, gemeten bij een drempel of een sparing
Te dun betekent: geen infrezen, dus nieuwe vloer
Is er isolatie onder de vloer
Ja, nee, onbekend
Bepalend. Zonder isolatie is het systeem niet verantwoord
Gewenste vloerafwerking
Tegel, gietvloer, hout, laminaat, tapijt
De warmteweerstand telt mee in de berekening
Beschikbare opbouwhoogte
In mm, gemeten bij de deur en bij de drempel
Bepaalt of er een nieuwe afwerkvloer op kan
Warmtebron
Cv-ketel, warmtepomp, warmtenet, nog te bepalen
Bepaalt de aanvoertemperatuur waarop wordt ontworpen
Plaats voor de verdeler
Met een foto
Moet bereikbaar blijven; de leidinglengte hangt eraan
Isolatieniveau van de schil
Per onderdeel: dak, gevel, glas
Bepaalt of de afgifte per m² toereikend is
Appartement of grondgebonden
En wat de akte over vloerafwerking zegt
Contactgeluideisen kunnen de opbouw bepalen
De twee maten die het vaakst ontbreken zijn de dikte van de bestaande dekvloer en de beschikbare opbouwhoogte bij de deur. Beide zijn met een liniaal te meten bij een drempel of bij een leidingsparing, en beide bepalen of infrezen of ophogen de enige optie is.
Wat je opgeeft in de uitvraag
| Wat | Hoe je het opgeeft | Waarom het uitmaakt |
|---|---|---|
| Vloeroppervlak per ruimte | Lengte maal breedte, in m², per ruimte apart | Elke ruimte wordt een eigen groep |
| Bestaande vloeropbouw | Beton, houten balklaag, systeemvloer, met dekvloer of niet | Bepaalt of infrezen mogelijk is |
| Dikte van de bestaande dekvloer | In mm, gemeten bij een drempel of een sparing | Te dun betekent: geen infrezen, dus nieuwe vloer |
| Is er isolatie onder de vloer | Ja, nee, onbekend | Bepalend. Zonder isolatie is het systeem niet verantwoord |
| Gewenste vloerafwerking | Tegel, gietvloer, hout, laminaat, tapijt | De warmteweerstand telt mee in de berekening |
| Beschikbare opbouwhoogte | In mm, gemeten bij de deur en bij de drempel | Bepaalt of er een nieuwe afwerkvloer op kan |
| Warmtebron | Cv-ketel, warmtepomp, warmtenet, nog te bepalen | Bepaalt de aanvoertemperatuur waarop wordt ontworpen |
| Plaats voor de verdeler | Met een foto | Moet bereikbaar blijven; de leidinglengte hangt eraan |
| Isolatieniveau van de schil | Per onderdeel: dak, gevel, glas | Bepaalt of de afgifte per m² toereikend is |
| Appartement of grondgebonden | En wat de akte over vloerafwerking zegt | Contactgeluideisen kunnen de opbouw bepalen |
Tijdsduur en complexiteit
Infrezen in een bestaande vloer: één tot drie werkbare dagen voor de begane grond van een tussenwoning. Een nieuwe afwerkvloer met leidingen: twee tot vier dagen.
De doorlooptijd is veel langer dan de uitvoering, en dat verrast iedereen. Na het storten of dichtzetten moet de vloer drogen — één tot vier weken afhankelijk van de dikte en het materiaal — en daarna volgt het opstookprotocol van nog eens één tot twee weken. Pas dan mag de vloerafwerking erop. Reken vanaf de eerste dag op vier tot acht weken voordat je de ruimte weer kunt gebruiken.
De complexiteit is gemiddeld tot hoog. Het leggen van de leidingen is overzichtelijk; de berekening, het inregelen en het opstookprotocol bepalen of het werkt.
Plan dit samen met een verbouwing of een verhuizing. De ruimte is weken onbruikbaar en de vloerafwerking moet er nog op.
Wat het kost
Prijspeil augustus 2026. Bandbreedte, geen offerte. De prijs geldt voor het geheel van hoofdstuk 4.
Onderdeel
Per m² vloeroppervlak
Infrezen in bestaande dekvloer, inclusief leidingen en dichtzetten
€ 45 – € 80
Nieuwe afwerkvloer met isolatie en leidingen
€ 70 – € 120
Egaliseren vooraf
€ 10 – € 25
Verwijderen en afvoeren bestaande vloerafwerking
€ 8 – € 20
Onderdeel
Per stuk
Verdeler met regelafsluiters en debietmeters, tot 8 groepen
€ 600 – € 1.400
Warmteverliesberekening en legplan
€ 250 – € 700
Waterzijdig inregelen en opstookprotocol vastleggen
€ 250 – € 600
Situatie
Oppervlak
Bandbreedte, zonder vloerafwerking
Woonkamer infrezen
35 m²
€ 2.300 – € 4.200
Begane grond infrezen
55 m²
€ 3.400 – € 6.100
Begane grond, nieuwe afwerkvloer
55 m²
€ 5.000 – € 8.500
Hele woning, twee verdiepingen, nieuwe afwerkvloer
110 m²
€ 9.500 – € 16.000
Ongeveer zestig procent is arbeid. Infrezen is aanzienlijk goedkoper dan een nieuwe vloer en kost geen opbouwhoogte, maar het kan alleen als de bestaande dekvloer dik genoeg is — dat is de eerste vraag die de installateur beantwoordt.
Wat er niet in zit: vloerisolatie onder de begane grondvloer, de vloerafwerking zelf, het afkorten van deuren, het verwijderen van radiatoren en het dichtzetten van de leidingen daarvan, en het aanpassen van de warmtebron.
Vloerverwarming levert op zichzelf weinig besparing op; wat zij oplevert is de mógelijkheid om op een lage aanvoertemperatuur te stoken. Die besparing komt pas als je die temperatuur ook echt verlaagt, en helemaal als er een warmtepomp op komt.
| Onderdeel | Per m² vloeroppervlak |
|---|---|
| Infrezen in bestaande dekvloer, inclusief leidingen en dichtzetten | € 45 – € 80 |
| Nieuwe afwerkvloer met isolatie en leidingen | € 70 – € 120 |
| Egaliseren vooraf | € 10 – € 25 |
| Verwijderen en afvoeren bestaande vloerafwerking | € 8 – € 20 |
| Onderdeel | Per stuk |
| Verdeler met regelafsluiters en debietmeters, tot 8 groepen | € 600 – € 1.400 |
| Warmteverliesberekening en legplan | € 250 – € 700 |
| Waterzijdig inregelen en opstookprotocol vastleggen | € 250 – € 600 |
| Situatie | Oppervlak |
| Woonkamer infrezen | 35 m² |
| Begane grond infrezen | 55 m² |
| Begane grond, nieuwe afwerkvloer | 55 m² |
| Hele woning, twee verdiepingen, nieuwe afwerkvloer | 110 m² |
Je eigen maten
Vul in hoe groot het bij jou is. De prijstabel hieronder rekent meteen mee, en je maten reizen mee naar de prijsgidsen en stappenplannen.
Wand, vloer, dak of gevel — waar het werk over gaat.
Naden, plinten, goten, dakranden.
Ramen, deuren, radiatoren, punten.
Je maten blijven in deze browser staan en gaan niet naar ons toe.
Wat kost dit bij jou
Vink aan wat bij jou van toepassing is. Je maten van hierboven staan al ingevuld en zijn per regel te overschrijven. Er wordt gerekend in je eigen browser; er gaat niets naar ons toe.
| Onderdeel | Bandbreedte | Jouw hoeveelheid | Bedrag |
|---|---|---|---|
| € 45 – € 80 | m² | — | |
| € 70 – € 120 | m² | — | |
| € 10 – € 25 | m² | — | |
| € 8 – € 20 | m² | — | |
| € 600 – € 1.400 | m² | — | |
| € 250 – € 700 | m² | — | |
| € 250 – € 600 | m² | — |
Nog niets aangevinkt
Vink aan wat van toepassing is om een bedrag te zien.
Dit is een optelling van de bandbreedtes hierboven en geen offerte. Wat een aannemer rekent hangt af van de staat van je woning, de bereikbaarheid en het jaargetijde. 6 regels tellen niet mee: daar staat geen bedrag met een eenheid.
Zelf doen of uitbesteden
Er is hier een reële zelfdoevariant, en er is een deel waar je van af moet blijven.
Wat je zelf kunt: het slopen en afvoeren van de bestaande vloerafwerking, het leegruimen, en bij een nieuwe afwerkvloer het leggen van de isolatieplaten en de randisolatie. Dat is een aanzienlijk deel van de uren.
Wat je met zorg zelf kunt: het leggen van de leidingen volgens een legplan dat door een installateur is gemaakt. Het werk zelf is eenvoudig — leiding uitrollen en vastzetten — maar dan wel op het legplan en zonder ook maar één koppeling in de vloer.
Waar je stopt: de berekening, het aansluiten van de verdeler op de warmtebron, de drukproef, en het waterzijdig inregelen. De berekening bepaalt of de vloer warm wordt; het inregelen bepaalt of alle kamers even warm worden. Beide vragen kennis en meetgereedschap, en beide zijn achteraf niet meer te corrigeren zonder de vloer open te breken.
En één ding dat je nooit moet overslaan: de drukproef die tijdens het storten op de leidingen blijft staan. Een boorgaatje of een schep die door een leiding gaat, is op dat moment gratis te herstellen en een week later een gesloopte vloer.
Wil je echt besparen, kijk dan eerst naar iets anders: laat je bestaande installatie waterzijdig inregelen en verlaag de aanvoertemperatuur. Dat kost enkele honderden euro's en lost het probleem uit hoofdstuk 2, vierde regel, volledig op.
Wie voert dit uit
Hierop selecteren wij de bedrijven die je een offerte kunnen geven. De keuze is aan jou; het filter staat hier zodat je het kunt nakijken.
- Installateur verwarming en sanitair voert dit meestal uit
- Vloerenlegger
Offerte uitvragen
Stuur deze werkomschrijving mee met een plattegrond met de oppervlakten per ruimte, foto's van de bestaande vloer bij een drempel, en de gegevens uit hoofdstuk 6.
De bij Builddocs aangesloten installateur kan het werk uitvoeren voor de prijsrange die in hoofdstuk 8 staat, mits je de juiste werkomschrijving hebt gekozen en het juiste aantal en de juiste inmeetgegevens hebt opgegeven. Klopt de opgave niet, dan vervalt die bandbreedte.
Vraag altijd om: de warmteverliesberekening en het legplan, de aanvoertemperatuur waarop is ontworpen, de leidingafstand per ruimte, of infrezen mogelijk is en waarop hij dat baseert, of de drukproef tijdens het storten blijft staan, of het opstookprotocol en het inregelen erbij zitten, en welke opbouwhoogte het systeem kost.
De vraag over de ontwerptemperatuur is de belangrijkste. Een systeem dat is ontworpen op 45 graden, is straks geschikt voor een warmtepomp; een systeem dat is ontworpen op 55 graden niet, en dat verschil zit volledig in de leidingafstand die nu wordt gekozen. Dat is een keuze van vandaag met gevolgen voor de komende dertig jaar.
Vraag ook naar de vloerafwerking. Een installateur die niet vraagt wat er straks op komt te liggen, rekent zonder de warmteweerstand van de afwerking, en dat scheelt zomaar een graad of drie.
Oplevering en controle
De drukproef wordt uitgevoerd vóór het storten of dichtzetten en het resultaat wordt vastgelegd. De druk blijft tijdens het afwerken op het systeem staan.
Het opstookprotocol wordt vastgelegd met datum en temperatuurverloop, en dat document is nodig voordat de vloerafwerking wordt aangebracht.
Het restvocht van de vloer wordt gemeten voordat er wordt afgewerkt; het meetrapport gaat mee bij de oplevering.
Het systeem wordt per groep ingeregeld en de gemeten debieten worden vastgelegd in een inregelrapport.
Bij oplevering wordt gecontroleerd op: alle ruimten warm bij de ontworpen aanvoertemperatuur, gelijkmatige verdeling zonder koude stroken, bereikbare verdeler met leesbare groepaanduiding, doorlopende randisolatie, en werking van de regeling per ruimte.
Afwijkingen worden vastgelegd op een opleverlijst met per punt een hersteltermijn.
De aannemer levert op: de warmteverliesberekening, het legplan met de ligging van de leidingen — bewaar dat, je hebt het nodig voordat je ooit ergens boort — het drukproefverslag, het opstookprotocol, het restvochtmeetrapport, het inregelrapport en de garantieverklaringen.
Hoe je herhaling voorkomt
- Volg het opstookprotocol bij ingebruikname. Te snel opstoken is de belangrijkste oorzaak van scheuren en loskomende tegels boven vloerverwarming.
- Laat het systeem jaarlijks ontluchten en de verdeler controleren.
- Leg de ligging van de leidingen vast met foto of tekening voordat de dekvloer erover gaat. Zonder die vastlegging kan later niemand veilig boren.
- Houd de watertemperatuur laag; hoger stoken versnelt de veroudering van de vloerafwerking.
Bijlagen
Plattegrond per verdieping met de oppervlakten per ruimte en de gewenste plaats van de verdeler.
Ingevuld inmeetformulier met de gegevens uit hoofdstuk 6.
Foto's van de bestaande vloer, en van de vloeropbouw bij een drempel of sparing.
Opgave van de gekozen vloerafwerking per ruimte, met de warmteweerstand.
Bij een appartement: het relevante deel van de splitsingsakte over vloerafwerking en contactgeluid.
Zie voor meer informatie
- Werkomschrijving kruipruimte droogleggen en vloer isoleren: de stap die hieraan vooraf gaat.Werkomschrijving
- Werkomschrijving warmtepomp plaatsen: de warmtebron waarvoor je dit aanlegt.Werkomschrijving
- Vloerisolatie: het begrip, met de rd-waarden en wat ze betekenen.Begrip
- Vloeren leggen: de prijsgids voor de afwerking die erop komt.Prijsgids
- Betonrot kwaaitaal- en mantavloeren: wat je eerst moet uitsluiten bij vloeren uit de risicoperiode.Kennisbank
- Werkomschrijving cv-ketel vervangen: de bron die je nu hebt, en wat een lagere temperatuur daarmee doet.Werkomschrijving
- Vloerverwarmingsverdeler inregelenStappenplan
- Wat kost een dekvloer of gietvloer?Prijsgids
- Vloerverwarming wordt niet warmGebrek
Ervaringen van anderen
We slaan alleen je antwoord op, en je toelichting als je die geeft. Geen naam, geen e-mailadres.
De Builddocs-redactie
Redactie ·
Builddocs verdient aan affiliate-doorklikken en aan abonnementen. Dat staat hier omdat het uitmaakt bij het lezen van een vergelijking.
Meer over de auteurMinder
Onder een redactiestuk staat geen naam omdat er geen persoon achter zit, maar omdat de verantwoordelijkheid bij Builddocs als geheel ligt. Elk document heeft een datum waarop het is gecontroleerd; ontbreekt die, dan staat dat er ook.