Slim laden is goedkoper dan verzwaren

Een laadpunt van elf kilowatt levert in een uur elf kilowattuur. Een gemiddelde elektrische auto rijdt daarmee zo'n zestig kilometer. De meeste auto's staan echter twaalf tot veertien uur per etmaal geparkeerd, en de meeste bestuurders rijden per dag aanzienlijk minder dan zestig kilometer.

Daaruit volgt de kern. Tien auto's die elk elf kilowatt tegelijk trekken, vragen honderdtien kilowatt en dat past bij vrijwel geen enkel woongebouw. Dezelfde tien auto's die de hele nacht laden met wat er beschikbaar is, komen er ruimschoots met een fractie daarvan.

Een laadverdeelsysteem — ook wel lastbeheer of load balancing — doet precies dat. Het meet wat het gebouw op dat moment verbruikt, bepaalt wat er over is binnen de aansluiting, en verdeelt dat over de auto's die aangesloten zijn. Laadt er één auto, dan krijgt die alles. Laden er acht, dan krijgt elk een deel en duurt het langer. Niemand merkt daar iets van, want de auto staat er toch.

De voordelen ten opzichte van verzwaren zijn er drie, en ze zijn alle drie concreet.

Het is goedkoper. Verzwaren van een grootverbruikaansluiting vraagt aanpassingen aan het trafostation, de kabel en de installatie, met kosten die per gebouw sterk verschillen maar altijd fors zijn. Een laadverdeelsysteem is een fractie daarvan.

Het is sneller. Een verzwaring vraagt een aanvraag bij de netbeheerder, en in gebieden met netcongestie kan die op een wachtlijst komen. Een laadverdeelsysteem is een installatiekwestie binnen het gebouw en vraagt geen toestemming van buiten.

En het schaalt mee. Komen er over twee jaar zes laadpunten bij, dan verdeelt het systeem hetzelfde vermogen over meer auto's. Bij verzwaren moet je vooraf gokken hoeveel auto's er ooit komen, en dan betaal je of te veel of te weinig.

Wat een VvE daarnaast moet regelen, staat los van de techniek en kost de meeste tijd. Wie betaalt de aanleg — de vereniging, de gebruikers, of een mengvorm? Hoe wordt de stroom per gebruiker afgerekend, want die mag niet op de gemeenschappelijke meter blijven staan? En wie is eigenaar van de installatie en wie onderhoudt hem?

Er is ook een besluitvormingsvraag. Laadpunten in een gemeenschappelijke ruimte raken de gemeenschappelijke installatie, en dat maakt het een besluit van de vergadering. Wat daarbij helpt, is het voorstel niet als een gunst voor autobezitters te presenteren maar als infrastructuur: een basisvoorziening waarop iedereen later kan aansluiten, betaald door wie hem gebruikt. Dat verandert de discussie merkbaar.

Tot slot de brandveiligheid, want die vraag komt altijd en verdient een serieus antwoord. Een laadinstallatie in een gesloten parkeergarage vraagt om aandacht voor de opstelling, voor detectie en voor de bereikbaarheid voor de brandweer. Er zijn landelijke handreikingen voor, en de veiligheidsregio heeft daar doorgaans een eigen opvatting over. Neem dat mee in het plan in plaats van het af te wachten; een installatie die achteraf moet worden aangepast, is duurder dan een die er vanaf het begin op is ontworpen.

Voor een grondgebonden woning geldt hetzelfde principe op kleinere schaal: een laadpaal die terugregelt als de warmtepomp bijstookt en er tegelijk wordt gekookt, voorkomt dat je hoofdzekering het begeeft en dat je moet verzwaren.

Beeld en bijschriften

Aanbevolen: tien auto's die tegelijk laden naast tien die de nacht doorladen, met het benodigde vermogen ernaast.

Aanvullend beeld: een laadverdeelsysteem dat de beschikbare ruimte binnen de aansluiting verdeelt.

De vragen die los van de techniek staan: wie betaalt de aanleg, hoe wordt afgerekend, wie is eigenaar.

Een laadinstallatie in een gesloten garage, met opstelling, detectie en bereikbaarheid voor de brandweer.

Veelgestelde vragen

Wat is de juiste vraag? Niet hoeveel vermogen er nodig is, maar hoeveel er tegelijk nodig is.

Hoeveel levert een laadpunt van elf kilowatt? In een uur elf kilowattuur, goed voor zo'n zestig kilometer.

Waarom volstaat dat ruimschoots? Omdat de meeste auto's twaalf tot veertien uur per etmaal geparkeerd staan.

Wat doet een laadverdeelsysteem? Dat meet het verbruik van het gebouw en verdeelt de resterende ruimte over de aangesloten auto's.

Waarom is het sneller dan verzwaren? Het is een installatiekwestie binnen het gebouw en vraagt geen aanvraag bij de netbeheerder.

Wat moet een VvE daarnaast regelen? Wie de aanleg betaalt, hoe de stroom per gebruiker wordt afgerekend, en wie eigenaar is.

Hoe breng ik het voorstel? Als infrastructuur waarop iedereen later kan aansluiten, betaald door wie hem gebruikt.