Begrippen

F

• FFP3-masker · ook: FFP3-masker, ffp3 masker, P3-masker, stofmasker klasse 3

  Een FFP3-masker is een wegwerpmasker met de hoogste van de drie FFP-beschermingsklassen. Het filtert minstens negenennegentig procent van de deeltjes uit de ingeademde lucht. Je gebruikt het bij werk waar fijn en schadelijk stof vrijkomt, zoals slijpen in beton, schuren van hardhout of werken in een schimmelige kruipruimte.

• FSCPremium · ook: Fsc-keurmerk, fsc-gecertificeerd hout

  FSC is een keurmerk voor hout en houtproducten uit verantwoord beheerd bos. Het certificaat volgt het hout van het bos tot het eindproduct, zodat een koper kan nagaan waar het vandaan komt en onder welke voorwaarden het is gekapt.

• FaalkostenPremium · ook: Faalkosten, kosten van niet-kwaliteit, herstelkosten, verspilling

  Faalkosten zijn de kosten die in een bouwproject ontstaan doordat dingen niet in één keer goed gaan: herstelwerk, wachttijd, verkeerd bestelde materialen, sloop van wat net gemaakt is, en vertraging. Zij worden in de Nederlandse bouw geschat op vijf tot elf procent van de omzet.

• FaseringPremium · ook: Fasering, gefaseerd uitvoeren, werken in fasen

  Fasering is het opdelen van een werk in stukken die na elkaar worden uitgevoerd, in plaats van alles tegelijk. Dat kan per ruimte, per gebouwdeel, per techniek of per jaar. Het doel is bewoning mogelijk houden, kosten spreiden of onderdelen op de juiste volgorde laten landen.

• FaseverschuivingPremium · ook: Thermische faseverschuiving, warmtevertraging, thermische traagheid

  Faseverschuiving is de tijd die warmte erover doet om door een constructie heen te dringen. Bij een dak met veel faseverschuiving komt de middagwarmte pas 's avonds laat binnen, wanneer je kunt ventileren. Het is de belangrijkste eigenschap voor zomercomfort.

• FelsnaadPremium · ook: Felsnaad, fels, staande naad, roevennaad, soldeernaadloze verbinding

  Een felsnaad is een waterdichte verbinding tussen twee metalen banen, gemaakt door de randen om elkaar heen te vouwen en dicht te drukken. Het is een verbinding zonder soldeer, zonder lijm en zonder kit — de dichtheid komt uit de vorm. Dat maakt hem uitzonderlijk duurzaam en het maakt hem het antwoord op het probleem dat metaal uitzet: een felsnaad laat beweging toe waar een soldeernaad scheurt.

• FiguurglasPremium · ook: Ornamentglas, gefigureerd glas, structuurglas, matglas in het spraakgebruik

  Figuurglas is glas met een reliëfpatroon aan één of beide zijden, aangebracht tijdens de productie door het glas tussen gegraveerde walsen te leiden. Het laat licht door maar geen scherp doorzicht, en het wordt toegepast waar privacy en daglicht allebei nodig zijn.

• Figuurzaag · ook: Figuurzaag, figuurzaagbeugel, zwanenhalszaag naar de vorm van de beugel

  Een figuurzaag is een handzaag met een diepe stalen beugel waarin een heel dun, smal zaagblad wordt gespannen. Doordat het blad zo smal is, kun je er scherpe bochten mee zagen in dun hout, plaat en kunststof, en kun je binnen in een plaat beginnen door het blad door een geboord gat te steken.

• FijnstofPremium · ook: Fijnstof, fijn stof, zwevende deeltjes, stofdeeltjes

  Fijnstof is de verzameling zeer kleine deeltjes die in de lucht zweven en die je bij het ademen diep in je longen krijgt. Het komt van buiten, van verkeer en industrie, en van binnen, vooral van koken, kaarsen en houtstook. Omdat de deeltjes zo klein zijn, houdt het lichaam ze niet tegen.

• Filiforme corrosiePremium · ook: Draadvormige corrosie, wormvormige corrosie, draadcorrosie.

  Filiforme corrosie is een corrosievorm op gelakt of gecoat aluminium die zich als dunne, kronkelende draadjes onder de coating uitbreidt. Zij tast het aluminium zelf nauwelijks aan maar duwt de coating los, en zij begint vrijwel altijd bij een beschadiging of een zaagsnede.

• FineerPremium · ook: Fineerblad, houtfineer, fineerlaag

  Fineer is een dun blad echt hout, doorgaans 0,5 tot 3 millimeter dik, dat op een ondergrond van plaatmateriaal wordt verlijmd. Zo krijgt een meubel of een deur het uiterlijk van massief hout tegen een fractie van het materiaalgebruik.

• FineerbalkPremium · ook: Fineerbalk, gelamineerd fineerhout, LVL

  Een fineerbalk bestaat uit dunne fineerlagen die op elkaar zijn gelijmd, waarbij vrijwel alle lagen in de lengterichting lopen. Dat geeft een hoge sterkte bij een slanke doorsnede en een maatvastheid die massief hout niet haalt.

• Fitting · ook: Fitting, lampfitting, lamphouder

  De fitting is het deel van een armatuur waarin de lamp wordt gedraaid of gestoken. Hij houdt de lamp vast en brengt tegelijk de stroom over. De aanduiding op de fitting zegt welke lamp erin past. Past die aanduiding niet, dan past de lamp niet.

• FlensPremium · ook: Flens, flensverbinding, flensplaat, koppelflens, closetflens

  Een flens is een ronde plaat aan het uiteinde van een leiding of toestel, waarmee twee delen met bouten en een pakking op elkaar worden bevestigd. Het is de demonteerbare verbinding in een leidingsysteem: waar gelast of gelijmd niet uitkomt omdat er ooit iets uit moet, komt een flens. Het is daarmee ook het punt dat lekt — en de oorzaak is bijna altijd dezelfde: de bouten zijn niet kruislings en niet gelijkmatig aangehaald, waardoor de pakking scheef wordt belast.

• FlexwoningPremium · ook: Verplaatsbare woning, tijdelijke woning, modulaire woning, spoedzoekerswoning

  Een flexwoning is een geprefabriceerde woning die snel kan worden geplaatst en later weer kan worden verplaatst. Zij wordt ingezet om op korte termijn woonruimte te maken, vaak op een locatie die tijdelijk beschikbaar is.

• FloatglasPremium · ook: Floatglas, blank glas, vlakglas, basisglas, enkel glas

  Floatglas is het basisvlakglas dat wordt gemaakt door gesmolten glas over een bad van vloeibaar tin te laten drijven. Vrijwel alle andere glassoorten worden ervan gemaakt; op zichzelf is het niet veilig en niet isolerend.

• FlowmeterPremium · ook: Flowmeter, doorstroommeter, debietmeter, flowmeterventiel

  Een flowmeter is het doorzichtige buisje met een vlotter op een vloerverwarmingsverdeler dat per groep laat zien hoeveel water er doorheen stroomt, in liters per minuut. Het is het instrument waarmee waterzijdig inregelen zichtbaar en controleerbaar wordt; zonder aflezing is inregelen gokken.

• FoamglasPremium · ook: Cellenglas, schuimglas, cellulair glas

  Foamglas is isolatiemateriaal van opgeschuimd glas: miljoenen gesloten glascellen gevuld met lucht. Het is volledig waterdicht, dampdicht, drukvast en onbrandbaar. Daarmee is het het enige isolatiemateriaal dat in permanent natte en zwaar belaste situaties zonder meer kan.

• FolietestPremium · ook: Folietest, plastictest, foliemethode, folieproef, condenstest

  Een folietest is een eenvoudige proef waarbij je een stuk plastic folie luchtdicht op een vochtige muur of vloer plakt en na een tot twee dagen kijkt aan welke kant het vocht zit. Zo zie je of het vocht uit de lucht in de kamer komt of uit de constructie zelf.

• FormaldehydePremium · ook: Formaldehyde, methanal, formaline

  Formaldehyde is een vluchtige stof die vrijkomt uit lijmen in plaatmateriaal zoals spaanplaat, MDF en multiplex, en uit sommige isolatiematerialen, verven en meubels. Het prikt aan ogen en luchtwegen en het is geclassificeerd als kankerverwekkend bij langdurige blootstelling. In een goed geventileerde woning met moderne materialen is het risico klein; in een luchtdichte woning met veel nieuw plaatmateriaal is het dat minder.

• Frans balkonPremium · ook: Frans balkonhek, balkonhekwerk, juliabalkon

  Een frans balkon is een hek of glaspaneel vóór een openslaande deur of een tot de vloer doorlopend raam, zonder vloer om op te staan. Het maakt het mogelijk de deur open te zetten zonder valgevaar.

• FreesPremium · ook: Bovenfrees, freesmachine, router

  Een frees is een machine met een snel roterend snijgereedschap waarmee je materiaal wegneemt in een bepaalde vorm: een groef, een sponning, een profiel of een uitsparing. De bovenfrees is het gereedschap waarmee een klusser zelf profielen en verbindingen kan maken.

• FretboorPremium · ook: Fretboor, handboortje, priemboor, modelboortje, stiftenboor

  Een fretboor is een klein spiraalboortje met een handvat, dat met de hand wordt rondgedraaid. Dat het langzaam gaat, is bij fijn werk geen nadeel maar de bestaansreden. Met de hand voel je de weerstand, en daardoor kun je niet doorschieten. In dun hout, in een fineerlaag, vlak bij een kant of in een oud, broos werkstuk is dat precies wat je nodig hebt: een machine boort erdoorheen voordat je merkt dat het splijt. Voor voorboren van kleine schroeven blijft het een van de weinige plekken waar handkracht wint van een accumachine.

• FrezenPremium · ook: Frezen, uitfrezen, sleuven frezen

  Frezen is het wegnemen van materiaal met een roterend snijgereedschap, om een profiel, een sponning of een sleuf te maken. Bij hout gaat het om een bovenfrees; bij metselwerk en beton om een sleuvenfrees voor leidingen. Beide vragen stofbeheersing en beide veroorzaken bij verkeerd gebruik schade die niet te herstellen is.

• FriesPremium · ook: Fries, sierband, gevelband

  Een fries is een horizontale sierband in of onder een gevel, meestal een paar metselwerklagen hoog. Hij zit vaak vlak onder de dakrand, boven een raamstrook of op de overgang tussen twee bouwlagen. De uitvoering is gemetseld, gepleisterd, van natuursteen of van hout.

• FrontbreedtePremium · ook: Frontbreedte, gevelbreedte, beukmaat, perceelbreedte aan de straat.

  De frontbreedte is de breedte van een gebouw of perceel aan de straatzijde. Bij een rijtjeswoning bepaalt zij de hele plattegrond: de breedte van de kamers, de plek van de trap en of een uitbouw of dakkapel mogelijk is. In Nederlandse rijtjeswoningen ligt zij doorgaans tussen 4,80 en 6,00 meter.

• FunctiewijzigingPremium · ook: Functiewijziging, wijziging van de gebruiksfunctie, gebruikswijziging

  Een functiewijziging is het veranderen van waar een gebouw of een deel daarvan voor wordt gebruikt: van winkel naar woning, van garage naar slaapkamer, van kantoor naar praktijkruimte. Of dat mag, hangt af van het omgevingsplan. Of het kan, hangt af van de eisen die bij de nieuwe functie horen.

• FunctionalismePremium · ook: Nieuwe Bouwen, nieuwe zakelijkheid, modernisme

  Het functionalisme is een architectuurstroming waarin de vorm van een gebouw volgt uit zijn gebruik en zijn constructie. Kenmerkend zijn platte daken, horizontale ramen, witte of lichte gevels en het ontbreken van ornament.

• Functionele eenheidPremium · ook: Vergelijkingsbasis, prestatie-eenheid, referentie-eenheid.

  De functionele eenheid is de afspraak waarover je vergelijkt: welke prestatie twee producten allebei moeten leveren voordat je hun milieubelasting of hun prijs naast elkaar mag leggen. Zonder die afspraak vergelijk je twee dingen die niet hetzelfde doen.

• FunderingPremium · ook: Fundament, onderbouw

  De fundering is het onderste deel van een gebouw dat de belasting van de constructie overbrengt op de bodem. Zij bepaalt of een gebouw recht blijft staan, en zij is het enige bouwdeel dat je na oplevering praktisch niet meer kunt zien.

• Fundering op staalPremium · ook: Fundering op staal, ondiepe fundering, strookfundering, fundering op vaste grond

  Een fundering op staal draagt de last van een gebouw rechtstreeks over op de grond eronder, zonder palen. Zij werkt zolang de draagkrachtige laag dicht onder het maaiveld ligt en de omstandigheden gelijk blijven; verandert de grondwaterstand of droogt de klei uit, dan zakt het gebouw mee.

• FunderingsbalkPremium · ook: Funderingsstrook, poerbalk, sloof, kespen

  Een funderingsbalk is de balk die de belasting van de muren opneemt en overbrengt op de palen of op de grond. Hij ligt onderaan de constructie, doorgaans in of net onder de kruipruimte, en hij verdeelt de puntbelasting van palen naar een doorlopende lijn.

• FunderingsherstelPremium · ook: Funderingsvernieuwing, onderschoeiing

  Funderingsherstel is het vervangen of versterken van de fundering onder een bestaande woning. Het gebeurt vanuit de kruipruimte of de begane grond, terwijl het huis blijft staan. Het is ingrijpend, duur en vrijwel altijd noodzakelijk zodra het is vastgesteld.

• FunderingsonderzoekPremium · ook: Funderingsinspectie, funderingskeuring, paalkopinspectie

  Funderingsonderzoek is het beoordelen van de staat en de resterende levensduur van de fundering van een bestaand gebouw. De uitkomst is een handhavingstermijn: het aantal jaren dat de fundering naar verwachting nog voldoet.

• FunderingsplaatPremium · ook: Funderingsplaat, plaatfundering, fundatieplaat, vloerplaat

  Een funderingsplaat is een doorlopende, gewapende betonplaat onder een heel bouwwerk. Zij verdeelt het gewicht over het volledige grondvlak in plaats van over stroken of palen. De plaat is vaak tegelijk de begane grondvloer. Er zit dan geen kruipruimte onder.

• FungicidePremium · ook: Schimmelwerend middel, schimmeldodend middel, antischimmelmiddel

  Een fungicide is een middel dat schimmels doodt of hun groei remt. In de bouw komt het voor in schimmelreinigers, in verf en kit, in houtverduurzamingsmiddelen en in gevelreinigers.