Begrippen
Wat staat hier?Bouwkundige termen in gewone taal. Wat het is staat er altijd — de uitleg erachter hoort bij een abonnement.
Sorteren:Standaard
in zeven groepen — wat de kleuren betekenen
101 van 2.115 begrippen
T
- TOjuliPremium · ook: Voluit temperatuuroverschrijdingsindicator juli
De TOjuli is een rekenkundige indicator voor het risico op oververhitting van een woning in de zomer. Sinds 1 januari 2021 geldt er bij nieuwbouw een maximumwaarde per oriëntatie.
- TaatsdeurPremium · ook: Taatsdeur, pivotdeur, tuimeldeur, deur op taatspunten
Een taatsdeur draait om een verticale as met een lagerpunt in de vloer en een in het bovenkozijn, in plaats van om scharnieren aan de zijkant. Daardoor zijn zeer grote en zware deurbladen mogelijk, en de aansluiting is lucht- en geluidtechnisch zwak.
- TaatsraamPremium · ook: Taatsraam, tuimelraam, draairaam op taatsen
Een taatsraam draait om een as die niet aan de zijkant zit maar in het midden of nabij het midden van het raam, verticaal of horizontaal. Daardoor draait het raam als geheel; de ene helft gaat naar buiten, de andere naar binnen. Dat maakt een groot raam bedienbaar en van beide zijden schoon te maken.
- TadelaktPremium · ook: Tadelakt, Marokkaans stucwerk, kalkstuc met zeepbehandeling
Tadelakt is een gepolijste kalkafwerking die met olijfzeep waterafstotend wordt gemaakt, toepasbaar in natte ruimten. De verkoopargumenten gaan over uitstraling en voegloosheid, en het noodzakelijke punt zit ergens anders. Tadelakt is waterdicht door de behandeling, niet door het materiaal. De kalk wordt met een steen gepolijst tot de poriën dichtdrukken, en daarna ingewreven met olijfzeep: de reactie tussen de zeep en de kalk vormt een waterafstotende verbinding aan het oppervlak. Blijft die behandeling achterwege of wordt zij niet periodiek herhaald, dan is het simpelweg kalkpleister in een doucheruimte — en dan neemt de wand water op. Onderhoud is bij tadelakt dus geen bijzaak maar het deel dat de functie in stand houdt.
- TafelzaagPremium · ook: Tafelzaag, zaagtafel, bouwzaagtafel, paneelzaag
Een tafelzaag is een vaste machine waarbij het zaagblad door een tafelblad omhoog steekt en het werkstuk langs een parallelaanslag wordt geschoven. Hij is de nauwkeurigste manier om lange, rechte snedes op maat te maken en hij is tegelijk de gevaarlijkste machine in de werkplaats. Bij dit gereedschap is de veiligheidsuitrusting geen bijlage bij de handleiding maar de reden dat je hem kunt gebruiken.
- TakelPremium · ook: Takel, takelblok, hijstakel, kettingtakel, katrol
Een takel is een hijswerktuig waarmee met behulp van katrollen of een tandwieloverbrenging zware lasten met beperkte kracht worden opgetild. Bij oude stadswoningen zit boven in de gevel een hijsbalk met een takel, omdat de trappen te smal zijn voor meubels. Bij bouwwerkzaamheden gaat het om kettingtakels en elektrische takels.
- TaludPremium · ook: Talud, glooiing, berm, helling, beloop
Een talud is een hellend grondvlak waarmee een hoogteverschil in het terrein wordt overbrugd. Het is de goedkoopste grondkering die er bestaat, en wel omdat het er geen is. Een hoogteverschil dat flauw genoeg wordt afgeschuind, houdt zichzelf vast en vraagt geen constructie. De vraag is dus niet of je een keerwand nodig hebt, maar of je de ruimte hebt om het zonder te doen — en die ruimte is meer dan mensen inschatten. Bij een hoogteverschil van een meter en een gangbare helling van 1 op 2 is er twee meter horizontaal nodig; bij klei of veen vaak meer. Waar die ruimte er is, bespaart een talud de kosten, de fundering en het onderhoud van een keerwand. Waar zij er niet is, is een keerwand geen luxe maar de enige mogelijkheid.
- Tamme kastanjePremium · ook: Tamme kastanje, kastanjehout, edelkastanje
Tamme kastanje is een Europese loofhoutsoort met duurzaamheidsklasse twee, die uiterlijk sterk op eiken lijkt maar lichter is en geen mergstralen heeft. Het bevat veel looizuur, waardoor het metaal aantast en op vochtige ondergronden vlekt.
- TangPremium · ook: Tang, tangen, knijptang
Een tang is gereedschap waarmee je grijpt, knipt, buigt of vasthoudt door twee benen om een scharnier te knijpen. Er zijn tientallen soorten en elke soort doet één ding goed. Een combinatietang die overal voor wordt gebruikt beschadigt schroefdraad, moeren en leidingen; dat is de meest voorkomende gereedschapsfout in een huishouden.
- TapijtPremium · ook: Tapijt, vast tapijt, tapijttegel, kamerbreed tapijt, vloerbedekking
Tapijt is een zachte vloerafwerking van vezels op een rug, kamerbreed of in tegels gelegd. In een appartement is het meer dan een smaakkwestie. Tapijt is vaak precies wat het contactgeluid naar de buren beneden binnen de perken houdt — het dempt loopgeluid dat een harde vloer juist doorgeeft. Wie het vervangt door hout, pvc of tegels, verandert daarmee de geluidssituatie van iemand anders, en dat is de reden dat vrijwel elk huishoudelijk reglement van een VvE er een eis aan stelt. Die eis lezen kost vijf minuten; hem negeren is de meest voorkomende burenzaak in gestapelde bouw.
- TaxateurPremium · ook: Taxateur, woningtaxateur, gecertificeerd taxateur, register-taxateur
Een taxateur stelt de waarde van een woning vast in een rapport dat geldverstrekkers gebruiken. Er is één ding dat de hele rol verklaart en dat kopers stelselmatig verkeerd inschatten. De taxateur werkt voor de geldverstrekker, ook al betaal jij hem. Zijn opdracht is vast te stellen hoeveel zekerheid de woning biedt voor de hypotheek — niet of het een goede aankoop is voor jou. Daaruit volgt wat hij wel en niet doet: hij kijkt naar wat de waarde raakt, en niet naar wat jou als bewoner raakt. Een verouderde badkamer, een tochtende kozijnenrij of een cv-ketel op leeftijd komen er niet noodzakelijk in terug, want die veranderen de marktwaarde nauwelijks. Een taxatie vervangt daarom geen bouwkundige keuring; ze beantwoordt een andere vraag.
- TaxatiePremium · ook: Taxatie, taxeren, waardebepaling
Een taxatie is een onderbouwde schatting van wat een woning waard is op een bepaalde datum, vastgelegd door een taxateur in een rapport. Een geldverstrekker, de Belastingdienst of een rechter kan erop afgaan. Een taxatie gaat over waarde, niet over de bouwkundige staat van het huis.
- TaxatierapportPremium · ook: Taxatie, waardebepaling
Een taxatierapport is een rapport waarin een gecertificeerde taxateur de marktwaarde van een woning vaststelt. De geldverstrekker gebruikt het om te bepalen hoeveel hypotheek er op de woning kan worden verstrekt. Sinds het gevalideerde model NWWI verplicht is bij vrijwel elke hypotheekaanvraag, bevat het rapport ook een oordeel over de bouwkundige staat en over noodzakelijk onderhoud.
- TeakPremium · ook: Teak, teakhout, djati
Teak is een tropisch hardhout met een hoog natuurlijk oliegehalte, duurzaamheidsklasse één en een uitzonderlijke maatvastheid. Het is het klassieke hout van scheepsdekken en buitenmeubilair, en het is een van de duurste houtsoorten in de handel.
- TegelPremium · ook: Vloertegel, wandtegel, keramische tegel
Een tegel is een vlak plaatje van gebakken klei, natuursteen of beton dat met lijm op een ondergrond wordt aangebracht. Tegels zijn hard, waterbestendig en gaan zeer lang mee, mits de ondergrond stabiel is.
- TegeldragerPremium · ook: Tegeldrager, terrasdrager, tegelpoot, plotdrager, pedestal
Een tegeldrager is een verstelbare voet waarop terrastegels los worden gelegd, boven een dak of een verharding. De reden dat dit systeem op een dakterras standaard is, wordt vaak niet begrepen, en dat leidt tot precies de verkeerde ingreep. De dragers vangen het afschot van het dak op zodat de tegels waterpas liggen; het water blijft eronder doorlopen naar de afvoer. Wie die ruimte dichtmaakt met zand, split of een fundering, blokkeert de waterloop en zet het dak onder water. Het lege gat onder de tegels is dus geen tekortkoming maar de functie: dat is de afwatering. En het is ook de reden dat de tegels los liggen, ze moeten optilbaar blijven om bij de dakbedekking en de afvoeren te kunnen.
- TegelkruisjesPremium · ook: Tegelkruisjes, voegkruisjes, spacers, afstandhouders
Tegelkruisjes zijn kleine kunststof hulpstukken die tijdens het tegelen tussen de tegels worden gezet, zodat alle voegen even breed worden. Ze bepalen niet alleen het uiterlijk. Een voeg van de juiste breedte vangt maatverschillen tussen tegels op en geeft de vloer of wand ruimte om te werken; te smal voegen is een van de oorzaken van tegels die later hol komen te staan of scheuren.
- TegellijmPremium · ook: Tegellijm, tegelmortel, lijmmortel, flexlijm, dunbedmortel
Tegellijm is een cementgebonden of kunststofgebonden mortel waarmee keramische tegels, natuursteen en glasmozaïek op een ondergrond worden bevestigd. De keuze wordt niet bepaald door de tegel maar door de combinatie van ondergrond, tegel en belasting. Een vloerverwarming, een houten ondergrond, een groot formaat tegel of een badkamer vragen elk een andere lijm — en de meeste mislukte tegelwerken zijn terug te voeren op één verkeerde letter in die code.
- TegelsnijderPremium · ook: Tegelsnijder, tegelknipper, snijmachine, handtegelsnijder
Een tegelsnijder maakt met een klein hardmetalen of diamantwieltje één kras in het glazuur, waarna een drukstuk de tegel langs die kras breekt. Hij zaagt dus niet — hij verzwakt de tegel op één lijn en laat hem daar scheuren. Dat is de reden dat hij snel, stil en stofvrij werkt, en meteen de reden dat hij alleen rechte snedes van rand tot rand kan maken. Alles wat een uitsparing, een bocht of een halve snede is, vraagt een natzaag of een haakse slijper.
- TegeltableauPremium · ook: Tegeltableau, tableau, tegelschildering, tegelpaneel
Een tegeltableau is een afbeelding die over meerdere tegels doorloopt en samen één voorstelling vormt. Er is één eigenschap die alles anders maakt dan gewoon tegelwerk. Een tableau kun je niet snijden. Bij normaal tegelwerk vang je de maat van de wand op door de laatste tegel op maat te zagen; bij een tableau is elke tegel een stukje van de voorstelling en verdwijnt met een zaagsnede een deel van het beeld. De maatvoering wordt daarom rondom opgevangen, in het omliggende tegelwerk. Wie eerst tegelt en dan het tableau inpast, komt daar altijd te laat achter.
- TegelwerkPremium · ook: Tegelwerk, tegelzetwerk, betegeling, carrelage
Tegelwerk is een afwerking van vloeren en wanden met harde, in lijm gezette platen van keramiek, natuursteen of glas, waarbij de naden met voegmortel of kit worden gedicht. De tegel zelf is bijna onverwoestbaar. Wat stukgaat is altijd iets anders: de ondergrond die werkt, de lijm die niet volvlaks zit, de voeg die scheurt, de kit die loslaat, of de waterkering die er nooit was. Vrijwel elk probleem met tegelwerk is een probleem van de laag eronder.
- TegelzetterPremium · ook: Tegelzetter, tegelstoffeerder, tegelvakman
Een tegelzetter brengt tegels aan op wanden en vloeren, in badkamers, keukens, hallen en buiten. Het zichtbare werk is het leggen; het bepalende werk is de voorbereiding: de ondergrond vlak maken, de waterdichte laag aanbrengen en de indeling uitzetten. Wie een tegelzetter beoordeelt op het eindbeeld alleen, mist de helft.
- TemperatuuroverschrijdingPremium · ook: Temperatuuroverschrijding, ook geschreven als temperatuur-overschrijding
Temperatuuroverschrijding is de mate waarin het in een woning in de zomer warmer wordt dan comfortabel is. Bij nieuwbouw wordt het risico erop berekend en getoetst met de indicator TOjuli, als onderdeel van de energieprestatie.
- TengelPremium · ook: Tengel, tengellat, contralat, konterlat, tegenlat
Een tengel is een dunne lat die in de richting van de sporen op het dakbeschot of het onderdak wordt aangebracht, met de panlatten daaroverheen. Hij is nauwelijks twee centimeter dik en hij doet twee dingen die het hele dak bepalen: hij maakt een weg voor water dat langs de pannen komt, en hij maakt een spouw waarin lucht kan bewegen. Zonder tengel staan de panlatten plat op het beschot, blijft het water daar staan en droogt niets meer.
- TentdakPremium · ook: Piramidedak, puntdak
Een tentdak is een dak met vier gelijke hellende vlakken die in een punt samenkomen. Er is geen nok, alleen een toppunt. Het komt voor bij vrijstaande woningen met een vierkante plattegrond, bij torens, bij bijgebouwen en bij tuinhuizen.
- Terpentijn · ook: Terpentijn, ook terpentijnolie
Terpentijn is een vluchtige olie uit de hars van naaldbomen, gebruikt om olieverf en lijnolieproducten te verdunnen en om gereedschap te reinigen. Het lijkt op terpentine, maar dat is een aardoliedestillaat. Beide zijn brandbaar en beide horen bij het klein chemisch afval, niet in de gootsteen.
- TerpentinePremium · ook: Terpentine, white spirit, kristalolie, wasbenzine (verwant maar vluchtiger), verfverdunner
Terpentine is een kleurloos oplosmiddel uit aardolie, waarmee je oplosmiddelhoudende verf verdunt en gereedschap reinigt. Het is een oplosmiddel en geen reiniger: het lost het bindmiddel van olieverf op zodat het kan worden weggeveegd. Dat verklaart zowel de bruikbaarheid als de risico's — wat verf oplost, lost ook vetten in de huid op en verdampt in de ruimte waarin je staat.
- Terracotta · ook: Terracotta, ook geschreven als terra cotta
Terracotta is ongeglazuurde, op tamelijk lage temperatuur gebakken klei. De kleur ontstaat door het ijzer in de klei en loopt van geelbruin tot diep roodoranje. Het materiaal is poreus. Het neemt water op en geeft het weer af, en dat bepaalt de vlekgevoeligheid, de vorstgevoeligheid en het onderhoud.
- TerrasPremium · ook: Zitgedeelte, patio
Een terras is een verhard zitgedeelte in de tuin of op een dak. Bouwkundig zijn er twee terugkerende vragen: waar gaat het water heen, en hoe voorkom je dat het terras verzakt of te hoog komt te liggen.
- TerrasdeurPremium · ook: Terrasdeur, terrasdeuren, tuindeur, tuindeuren
Een terrasdeur is een deur die uitkomt op een terras, tuin of balkon en die grotendeels uit glas bestaat. Meestal gaat het om twee deuren naast elkaar in een kozijn, die naar buiten of naar binnen draaien. De terrasdeur is licht en doorgang tegelijk, en dat maakt hem het lastigste onderdeel in de achtergevel.
- TerrastegelPremium · ook: Terrastegel, tuintegel, buitentegel, keramische buitentegel
Een terrastegel is een tegel of plaat die bestand is tegen vorst, water en belasting, en die op een zandbed of op tegeldragers in de buitenruimte wordt gelegd. De keuze draait om drie dingen: vorstbestandheid, stroefheid en de manier van leggen. Een binnentegel die naar buiten gaat, springt in de eerste vorstperiode, en een gladde tegel wordt bij regen een schaatsbaan.
- TerrasverwarmerPremium · ook: Terrasverwarmer, heater, patioheater, buitenverwarming, terrasstraler
Een terrasverwarmer verwarmt mensen op een buitenterras, met gas of met elektrische straling. De rekening valt op omdat de vergelijking zelden wordt gemaakt. Buiten verwarmen is per definitie verwarmen zonder isolatie: alles wat je opwekt verdwijnt onmiddellijk in de omgeving. Een elektrische straler van twee kilowatt trekt tijdens gebruik ongeveer evenveel als een hele woning op een gemiddeld moment, en een gasterrasverwarmer verstookt in één avond een aanzienlijk deel van een fles propaan. Dat maakt de keuze niet verkeerd — een terras is een terras — maar het verklaart waarom hier meer dan elders geldt dat je de mens verwarmt en niet de lucht.
- TerrazzoPremium · ook: Terrazzo, granito
Terrazzo is een vloer of oppervlak van steenslag in een bindmiddel, die na uitharding wordt geslepen en gepolijst tot een glad vlak met zichtbare steenkorrels. Het is een van de duurzaamste vloerafwerkingen die er is, met een levensduur die die van het gebouw benadert, en het is de laatste jaren sterk in populariteit gestegen.
- TerrazzovloerPremium · ook: Terrazzovloer, granito, graniton, terrazzo
Een terrazzovloer bestaat uit natuursteenkorrels in een cement- of kunstharsgebonden mortel, die na uitharding wordt geslepen en gepolijst. Het is een van de duurzaamste vloeren die er is: een goed gemaakte terrazzovloer uit de jaren dertig ligt er honderd jaar later nog. Bij renovatie is opschuren vrijwel altijd beter dan vervangen.
- TerugleveringPremium · ook: Teruglevering, terugleveren, invoeding, invoeden op het net
Teruglevering is de stroom die je zelf opwekt en niet zelf gebruikt, en die daardoor je woning uit gaat, het elektriciteitsnet op. Dat gebeurt vanzelf zodra je zonnepanelen meer produceren dan je op dat moment verbruikt. Je meter registreert het apart van wat je afneemt.
- TerugleverkostenPremium · ook: Terugleverkosten, terugleveringskosten, kosten voor teruglevering, terugleverbijdrage, zonnepanelentoeslag, vaste kosten teruglevering, teruglevertarief in de zin van een kostenpost
Terugleverkosten zijn kosten die een energieleverancier in rekening brengt aan klanten met zonnepanelen voor de stroom die zij aan het net terugleveren. Het gaat om een vast bedrag per maand, een bedrag per teruggeleverde kilowattuur of een combinatie, meestal in staffels naar de hoeveelheid teruglevering. Ze staan los van de netbeheerkosten.
- TerugleververgoedingPremium · ook: Terugleververgoeding, invoedingsvergoeding
De terugleververgoeding is het bedrag dat je leverancier betaalt voor elektriciteit die je opwekt en niet zelf verbruikt, boven wat er via saldering wordt verrekend. Met het aflopen van de salderingsregeling wordt deze vergoeding bepalend voor het rendement van zonnepanelen, en daarmee wordt eigen verbruik belangrijker dan opbrengst.
- TerugslagklepPremium · ook: Terugslagklep, ook terugstroomklep, keerklep of terugstroombeveiliging
Een terugslagklep is een klep in een leiding die vloeistof of lucht maar een kant op laat stromen. Zodra de stroming omkeert, valt de klep dicht. In woningen zit hij vooral in de riolering om rioolwater buiten te houden, en verder in pompen, drinkwaterinstallaties, cv-leidingen en ventilatiekanalen.
- TerugstroombeveiligingPremium · ook: Terugstroombeveiliging, terugstroombeveiliger, beveiliging tegen terugstroming, keerklep, terugslagklep, controleerbare keerklep, beluchter, onderbreker, breektank
Terugstroombeveiliging is het geheel van kleppen, beluchters en onderbrekingen dat voorkomt dat water uit een toestel, een leiding of een slang terugstroomt in de drinkwaterleiding. Zonder die beveiliging kan vervuild water uit een cv-installatie, een tuinslang, een wasmachine of een regenwatersysteem bij drukverlies in het drinkwater terechtkomen, in je eigen huis en bij de buren.
- TerugverdientijdPremium · ook: Terugverdientijd, terugverdienperiode, afschrijftijd, payback, amortisatietijd
De terugverdientijd is het aantal jaren dat nodig is voordat de besparing van een maatregel de investering heeft goedgemaakt. Het is het getal waarmee vrijwel elke verduurzamingsmaatregel wordt verkocht, en het is tegelijk het getal dat het gemakkelijkst misleidt. Het hangt volledig af van aannames die zelden expliciet worden gemaakt: de energieprijs, het stookgedrag, de staat van de woning en of de kosten van geld zijn meegerekend.
- Thermisch gemodificeerd houtPremium · ook: Thermohout, thermisch gemodificeerd hout, TMT
Thermisch gemodificeerd hout is hout dat onder zuurstofarme omstandigheden is verhit tot ongeveer honderdzeventig tot tweehonderdvijftien graden. Daardoor verandert de celstructuur: het neemt minder vocht op, werkt minder en is aanzienlijk duurzamer. Het is een manier om van een gewone Europese houtsoort een houtsoort te maken met de duurzaamheid van tropisch hardhout, zonder chemie en zonder tropische herkomst.
- Thermische massaPremium · ook: Thermische massa, warmteopslagcapaciteit, warmteaccumulerend vermogen, opslagmassa.
Thermische massa is het vermogen van een constructie om warmte op te nemen, vast te houden en later weer af te geven. Zware materialen zoals beton, baksteen en leem hebben veel massa, hout en gipsplaat weinig. Massa dempt de schommelingen in de binnentemperatuur.
- Thermische onderbrekingPremium · ook: Thermische onderbreking, thermisch onderbroken profiel, thermische scheiding, koudebrugonderbreking
Een thermische onderbreking is een isolerende strook tussen de binnen- en de buitenzijde van een metalen profiel. Bij condensklachten wordt naar het glas gekeken, en dat is vaak de verkeerde plek. Bij een aluminium kozijn zonder thermische onderbreking slaat het vocht neer op het profiel, niet op de ruit. Aluminium geleidt warmte extreem goed — ordes van grootte beter dan hout — waardoor de binnenzijde van een doorlopend profiel bijna de buitentemperatuur aanneemt. Zet er dubbel glas in en de ruit blijft droog terwijl er plassen op de onderdorpel staan. Dat is geen glasprobleem: het is een profiel dat van binnen naar buiten doorloopt zonder onderbreking, en dat los je alleen op door het profiel te vervangen.
- Thermische uitzettingPremium · ook: Thermische uitzetting, uitzetting, warmte-uitzetting, thermische dilatatie, lengteverandering door temperatuur, werken van materiaal
Thermische uitzetting is het langer en groter worden van een materiaal als het warmer wordt, en het krimpen als het afkoelt. Elk bouwmateriaal doet dat, het ene veel meer dan het andere. Waar twee materialen aan elkaar vastzitten of een lang onderdeel niet kan bewegen, ontstaan spanningen, scheuren en losgeraakte verbindingen.
- ThermografiePremium · ook: Thermografie, thermografisch onderzoek, infraroodthermografie, warmtebeeldonderzoek, warmtescan, infraroodinspectie
Thermografie is het zichtbaar maken van temperatuurverschillen aan het oppervlak van een gebouw met een infraroodcamera. Warme en koude plekken krijgen elk een eigen kleur, zodat je ziet waar warmte weglekt, waar isolatie ontbreekt en waar lucht of vocht binnendringt. Het is een hulpmiddel om gebreken op te sporen zonder iets open te breken.
- ThermopanePremium · ook: Thermopane, thermopane-glas, dubbel glas
Thermopane is de oude aanduiding voor dubbel glas: twee ruiten met een luchtspouw ertussen, hermetisch afgesloten door een randverbinding. De naam wordt in Nederland nog veel gebruikt voor het eerste generatie dubbel glas uit de jaren zestig tot tachtig. Dat glas heeft geen coating en presteert aanzienlijk slechter dan modern HR-plus-plus-glas.
- ThermostaatPremium · ook: Thermostaat, kamerthermostaat, klokthermostaat, slimme thermostaat
Een thermostaat regelt de temperatuur door de warmteopwekker aan en uit te schakelen of te moduleren op basis van de gemeten en gewenste temperatuur. De keuze en de instelling van de thermostaat bepalen een aanzienlijk deel van je energieverbruik. Een verkeerd geplaatste of verkeerd ingestelde thermostaat kost meer dan de meeste mensen denken.
- ThermostaatkraanPremium · ook: Thermostaatkraan, radiatorknop, thermostatische radiatorkraan, TRV
Een thermostaatkraan is de regelbare kraan op een radiator die de doorstroming automatisch aanpast aan de gemeten kamertemperatuur. De cijfers op de knop zijn geen standen maar temperaturen: stand drie komt ruwweg overeen met twintig graden. Dat is het meest voorkomende misverstand in dit onderwerp. De knop hoger zetten maakt de kamer niet sneller warm, alleen uiteindelijk warmer — en dat is precies waarom zoveel woningen te warm staan.
- Thermostatisch mengventielPremium · ook: Thermostatisch mengventiel, mengventiel, TMV, thermostatische mengkraan bij het tappunt
Een thermostatisch mengventiel mengt heet en koud water tot een ingestelde temperatuur en houdt die constant, ook wanneer de druk verandert. Het is wat het mogelijk maakt om de boiler heet genoeg te houden voor legionellabeheersing zonder verbrandingsgevaar bij het tappunt.
- Thermostatische mengkraanPremium · ook: Thermostatische mengkraan, thermostaatkraan voor douche of bad, thermostaatmengkraan, TMV
Een thermostatische mengkraan mengt warm en koud water tot een ingestelde temperatuur en houdt die constant. Er zit een addertje onder het gras dat vrijwel nooit wordt benoemd. De mengkraan begrenst de temperatuur bij het tappunt en zegt niets over de temperatuur in de leiding en in het toestel. Wie de boiler of de ketel lager zet omdat de douche toch begrensd is, verlaagt precies de temperatuur die legionella tegenhoudt — en de mengkraan is dan het onderdeel dat dit onzichtbaar maakt. Warm produceren en bij het tappunt begrenzen: dat is de volgorde.
- ThuisbatterijPremium · ook: Thuisaccu, huisbatterij, energieopslagsysteem.
Een thuisbatterij slaat stroom op die je overdag opwekt en die je 's avonds gebruikt. De capaciteit wordt uitgedrukt in kilowattuur. Naarmate salderen verdwijnt, wordt opslag interessanter dan teruglevering.
- TimmermanPremium · ook: Timmerman, timmerlieden, timmervrouw
Een timmerman maakt en plaatst alles wat van hout en plaatmateriaal is: kozijnen, deuren, vloeren, kapconstructies, dakkapellen, trappen en betimmeringen. Hij werkt op de bouwplaats of in een werkplaats en wordt bij verbouwingen vaker rechtstreeks ingehuurd dan welke andere vakman ook.
- Tl-verlichtingPremium · ook: Tl-verlichting, tl-licht, tl-buis, tl-balk, tl-bak
Tl-verlichting is verlichting met een lange glazen buis waarin een gasontlading licht opwekt. De binnenkant van de buis is met een poeder bedekt dat de straling omzet in zichtbaar licht. De buis werkt niet zelfstandig: er zit altijd een voorschakelapparaat en vaak een starter tussen. Sinds 2023 zijn nieuwe tl-buizen in Europa niet meer verkrijgbaar.
- TochtportaalPremium · ook: Tochtportaal, portaal, windvang, sas, entreeportaal, tochtsluis
Een tochtportaal is een kleine ruimte tussen twee deuren die voorkomt dat buitenlucht rechtstreeks naar binnen komt. Het werkt op een simpel principe: twee deuren waarvan er nooit twee tegelijk open zijn, waardoor er geen doorgaande luchtstroom ontstaat. In oude panden zit het er nog van origine in, in nieuwbouw is het grotendeels verdwenen — en bij winkels, appartementengebouwen en woningen met een voordeur direct in de woonkamer is het een van de weinige comfortmaatregelen die je nog kunt toevoegen.
- Tochtstrip · ook: Tochtstrip, tochtband, tochtprofiel, kierdichtingsprofiel
Een tochtstrip is een veerkrachtig profiel dat de naad dicht tussen een draaiend deel en het kozijn. Je plakt of drukt hem in de sponning van een raam of deur, zodat de kier bij het sluiten wordt overbrugd. Daarmee stopt de koude luchtstroom langs je enkels en scheelt het stookkosten.
- ToegankelijkheidPremium · ook: Toegankelijkheid, drempelloos wonen, levensloopbestendig wonen, aanpasbaar bouwen
Toegankelijkheid is de mate waarin een woning bruikbaar is voor wie minder goed ter been is. Er is één maat die vrijwel iedereen verkeerd leest. De breedte van een deur is niet de breedte van de doorgang. Een deurkozijn met een dagmaat van 83 centimeter geeft een vrije doorgang van ongeveer 78 centimeter, omdat het deurblad in de opening blijft staan als je hem opent. Voor een rolstoel is ruwweg 85 centimeter vrije doorgang nodig. Wie op de dagmaat afgaat, bouwt een woning die op papier klopt en in de praktijk niet doorlaat — en achteraf is een kozijn verbreden een ingreep in de wand.
- Toestemming voor een bouwkundige wijzigingPremium · ook: Verbouwingstoestemming, toestemming van de VvE
Toestemming voor een bouwkundige wijziging is de goedkeuring die een appartementseigenaar nodig heeft voordat hij iets verandert dat een gemeenschappelijk deel van het gebouw raakt: een dragende wand, de gevel, het dak, een leidingdoorvoer. Wie die toestemming geeft, het bestuur of de vergadering, staat in het splitsingsreglement. Zonder toestemming kan de VvE herstel in de oude staat vorderen.
- ToiletPremium · ook: Toilet, wc, closet
Een toilet is het sanitaire toestel waarmee fecaliën en urine worden afgevoerd naar de riolering. Bij verbouwen komt steeds dezelfde vraag terug, en het antwoord ligt niet bij de pot maar bij de leiding. De plaats van een toilet wordt bepaald door de afvoer, niet door de ruimte. De liggende afvoerleiding heeft afschot nodig naar de standleiding, en die is er maar in beperkte mate: een toilet een halve meter verplaatsen lukt vaak, een paar meter zelden zonder de vloer open te breken of de leiding zichtbaar op te bouwen. Daar komt bij dat de afvoerdiameter van een toilet groter is dan die van een wastafel, en dat een lange liggende leiding met te weinig verval verstopt. Wie een plattegrond tekent, begint dus bij de standleiding en niet bij de indeling.
- ToiletpotPremium · ook: Toiletpot is de gangbare term
Een toiletpot is het keramische toestel waarin je je behoefte doet en dat het afvalwater met spoelwater naar het riool afvoert. Hij hangt aan de wand of staat op de vloer, en in de bocht eronder staat altijd water dat rioollucht tegenhoudt.
- ToogPremium · ook: Toog, strek, strekse boog, rechte boog, vlakke boog
Een toog is een zeer vlakke boog boven een raam- of deuropening, waarbij de stenen verticaal of licht waaiervormig zijn geplaatst. Van onderen oogt hij vrijwel recht, maar hij werkt als een boog: de last wordt via druk naar de zijkanten afgevoerd. Bij vooroorlogse woningen zit boven vrijwel elk raam een toog.
- TorendakPremium · ook: Torendak, torenspits, spits, naaldspits, tentdak op een toren.
Een torendak is de bekroning van een toren: een steile, vaak puntige dakvorm die van alle zijden naar één punt loopt. Je komt het tegen bij kerken, bij stadspoorten en bij villa's met een torenmotief. Bij woningbouw is het zeldzaam maar niet afwezig; jarendertigwoningen en herenhuizen hebben soms een erker met een torendakje.
- TorxPremium · ook: Torx, ster, sterprofiel, zeskantster, TX
Torx is een schroefprofiel met zes afgeronde lobben in stervorm. Het bestaat om precies één probleem op te lossen dat kruiskop en inbus wel hebben: de bit loopt er niet uit en er is nauwelijks aandrukkracht nodig. De kracht wordt vrijwel loodrecht op de flanken overgebracht, waardoor er geen kracht ontstaat die de bit omhoog duwt. Dat maakt torx bij hoge koppels en bij lange constructieschroeven het aangewezen profiel — en het is de reden dat het in de bouw steeds meer de standaard wordt.
- TracergasPremium · ook: Tracergas, vormgas, speurgas, testgas
Tracergas is een gasmengsel dat in een leiding wordt gebracht om een lek op te sporen zonder de vloer of de wand open te breken. Het gas ontsnapt bij het lek, dringt door de afwerking heen en wordt aan het oppervlak met een detector gevonden, doorgaans tot op enkele centimeters nauwkeurig.
- Traditionele bouwPremium · ook: Traditionele bouw, traditionele bouwwijze, traditioneel bouwen
Traditionele bouw betekent dat de woning op de bouwplaats wordt opgebouwd uit losse onderdelen: stenen, blokken, mortel, beton en hout, laag voor laag. Het tegenovergestelde is prefab, waarbij hele wanden en vloeren in een fabriek worden gemaakt en op de bouwplaats alleen nog worden gemonteerd.
- TraliewerkPremium · ook: Traliewerk, tralies, raamtralies, spijlenrooster, sierrooster
Traliewerk is een rooster van spijlen voor een raam of een opening. De reden om het te plaatsen is helder en de keerzijde wordt vrijwel altijd vergeten. Tralies houden inbrekers buiten en ze houden jou binnen. Een getralied raam is bij brand een vluchtroute die dicht zit, en juist in de ruimten waar tralies het vaakst worden geplaatst — souterrains, bergingen, slaapkamers op de begane grond — is het raam soms de enige tweede uitgang. De oplossing is niet afzien van tralies maar kiezen voor een uitvoering die van binnenuit zonder sleutel te openen is.
- TransformatiePremium · ook: Transformatie, gebouwtransformatie, herbestemming, functiewijziging, ombouw, omzetting naar wonen
Transformatie is het ombouwen van een bestaand gebouw naar een andere functie, in de woningbouw meestal van kantoor, school, winkel, kerk, fabriek of boerderij naar woningen. Het gebouw blijft staan, het gebruik verandert en daarmee de eisen waaraan het moet voldoen.
- Transitievisie WarmtePremium · ook: Transitievisie Warmte, TVW
De Transitievisie Warmte is het gemeentelijke document waarin staat welke wijken wanneer van het aardgas af gaan en welk alternatief daar het meest kansrijk lijkt. Elke gemeente heeft er eind 2021 een vastgesteld. Het is een visie en geen besluit: er staat geen verplichting in voor een individuele bewoner en er staat geen datum in waarop je iets moet. Wat er wel in staat, is de volgorde. En die volgorde bepaalt of het verstandig is om nu een warmtepomp te kopen of nog even te wachten op een warmtenet.
- TransportaktePremium · ook: Leveringsakte, akte van levering
De transportakte is de notariele akte waarmee de eigendom van een woning overgaat van verkoper op koper. Zij wordt ingeschreven in de openbare registers van het Kadaster, en pas door die inschrijving ben je eigenaar. Voor de bouwkundige kant is de akte relevant omdat er beperkingen in kunnen staan die je verbouwingsplannen raken: erfdienstbaarheden, kwalitatieve verplichtingen, kettingbedingen.
- TrapPremium · ook: Trapconstructie
Een trap verbindt twee verdiepingen met een reeks treden. De verhouding tussen optrede en aantrede bepaalt of een trap prettig loopt. In Nederlandse woningen zijn trappen steiler dan in veel andere landen, wat bij renovatie beperkingen geeft.
- TrapboomPremium · ook: Wang, trapwang
De trapbomen zijn de twee schuine delen aan weerszijden van een trap waarin de treden en stootborden zijn vastgezet. Zij dragen de hele trap; de treden zelf dragen alleen het gewicht dat erop staat.
- TrapgatPremium · ook: Trapgat, trapopening, vloeropening, trémie, raveling
Een trapgat is de opening in een vloer waardoor de trap naar de volgende verdieping loopt. Bij zoldertrappen en verbouwingen wordt hier de fout gemaakt die achteraf het duurst is. De lengte van het trapgat bepaalt de vrije hoogte boven de trap — hoe korter het gat, hoe eerder je je hoofd stoot. Mensen houden het trapgat klein om vloeroppervlak te sparen, en krijgen daarmee een trap waar je gebukt overheen moet. Het gat later vergroten betekent de balklaag openbreken en een raveelconstructie maken: een verbouwing in plaats van een aanpassing.
- TraphekPremium · ook: Traphek, traphekje, veiligheidshek, kinderhek, deurhekje
Een traphek is een afsluiting boven of onder aan een trap die voorkomt dat jonge kinderen erop komen. Er is één keuze die het verschil maakt en die op de verpakking zelden opvalt. Boven aan de trap hoort een geschroefd hek; een klemhek hoort daar niet. Een klemhek werkt op druk tussen twee wanden en kan bij belasting verschuiven of doorbuigen — precies wat er gebeurt wanneer een kind ertegenaan leunt. Onder aan de trap is dat hooguit vervelend; boven aan de trap is het een val over de volle trap.
- TrapleuningPremium · ook: Trapleuning, handlijst, leuning
Een trapleuning is de doorlopende handgreep langs een trap waaraan je je vasthoudt en waarmee je een val kunt opvangen. De eisen gaan over drie dingen: de hoogte boven de trede, de grijpbaarheid van het profiel, en de kracht die de bevestiging moet opnemen. Aan de eerste voldoet bijna elke leuning; aan de derde vaak niet.
- TrapliftPremium · ook: Traplift, stoellift, trapstoel, plateaulift
Een traplift is een elektrisch aangedreven stoel of platform dat over een rail langs de trap omhoog en omlaag beweegt. Het is voor veel mensen het verschil tussen thuis blijven wonen en verhuizen. De techniek is beproefd en de installatie duurt doorgaans een dag. De lastige vragen zitten er omheen: past hij op deze trap, blijft de trap veilig als vluchtroute, wie betaalt hem, en mag het in dit gebouw.
- TrappenhuisPremium · ook: Trappenhuis, trapportaal, trappenschacht
Een trappenhuis is de omsloten ruimte waarin de trap tussen de verdiepingen ligt, in een woongebouw doorgaans gemeenschappelijk eigendom. Het is tegelijk verkeersruimte en vluchtroute, en die tweede functie bepaalt vrijwel alle eisen die eraan worden gesteld: brandwerendheid, rookvrijheid, verlichting en vrije doorgang.
- TrapportaalPremium · ook: Trapportaal, overloop, bordes, trappenhuisportaal
Een trapportaal is de vlakke ruimte bij de aankomst van een trap, van waaruit de deuren van de aangrenzende ruimten of woningen worden bereikt. In een woning heet dit doorgaans de overloop; in een appartementengebouw is het trapportaal de gemeenschappelijke ruimte per verdieping en daarmee een vluchtroute met eigen eisen.
- TraprenovatiePremium · ook: Traprenovatie, trap overzetten, trapbekleding, trap ombouwen
Traprenovatie is het bekleden van een bestaande trap met nieuwe treden en stootborden zonder de constructie te vervangen. Het wordt verkocht als opknapbeurt en er zit een veiligheidskant aan die zelden ter sprake komt. Een gerenoveerde trap is doorgaans gladder dan de trap die eronder zit. De overzettreden zijn afgewerkt met een harde, gladde toplaag, hout, laminaat of pvc, waar eerder tapijt of geverfd hout lag. In sokken op een steile Nederlandse trap is dat een reëel verschil, en de valpartijen die erop volgen zijn de bekendste bijwerking van deze verbouwing. Antislipstroken of een profiel op de neus zijn daarom geen accessoire maar onderdeel van het werk. En het tweede punt: de treden worden een centimeter dikker, waardoor de onderste optrede hoger wordt en de bovenste lager, precies de plek waar mensen struikelen.
- TraptredePremium · ook: Traptrede, trede, treeplank, trapplank
Een traptrede is de plank waarop je stapt bij het beklimmen van een trap. Hij draagt, hij bepaalt de stroefheid en hij is het onderdeel dat slijt. Twee dingen bepalen of een trede veilig is en ze worden allebei vaak over het hoofd gezien: de afwerking mag niet glad zijn, en de tredeneus moet zichtbaar zijn — bij een trap in het donker of bij slechte ogen is dat het verschil tussen wel en niet zien waar de trede ophoudt.
- TrasPremium · ook: Tras, traskalk, traskalkmortel, trasraam, puzzolaan
Tras is fijngemalen vulkanisch gesteente dat als toeslag in kalkmortel gaat en die mortel waterkerend en sterker maakt. Het is de klassieke oplossing voor een probleem dat er nog steeds is: kalkmortel is uitstekend voor oud metselwerk maar niet bestand tegen langdurige natheid. Tras lost dat op zonder de mortel hard en dicht te maken, en dat is precies waarom het bij restauratie nog altijd wordt gebruikt waar cement schade zou aanrichten.
- TrasraamPremium · ook: Trasraam, ook geschreven als tras-raam
Het trasraam is het onderste deel van een gemetselde gevel, uitgevoerd in een hardere steen en een waterdichte mortel, dat voorkomt dat vocht uit de grond in het metselwerk optrekt. Bij oude woningen zonder moderne vochtkering is het trasraam de enige bescherming tegen optrekkend vocht, en de staat ervan bepaalt of de begane grond droog blijft.
- TravertinPremium · ook: Travertin, travertijn, travertino
Travertin is een kalksteen met karakteristieke open poriën, ontstaan door neerslag uit kalkhoudend bronwater. De poriën zijn het beeld waarvoor hij wordt gekozen, en zij zijn tegelijk de reden dat hij vlekt en dat hij zuurgevoelig is.
- TredePremium · ook: Trede, traptrede, aantrede
Een trede is het horizontale vlak van een trap waarop je stapt. De verhouding tussen aantrede en optrede bepaalt of een trap comfortabel loopt. Er zijn wettelijke minima, maar comfort begint ruim boven die minima; het verschil tussen een wettelijk toegestane trap en een prettige trap is groot.
- TrekbalkPremium · ook: Trekbalk, trekstang, dekbalk, bintbalk, entrait
Een trekbalk is het horizontale element onderaan een spant, dat de twee spantbenen bijeenhoudt en daarmee de spatkracht van het dak opneemt. Het is dezelfde functie als die van een hanenbalk, maar dan onderaan in plaats van halverwege. Daar is hij het effectiefst: hoe lager de trekverbinding zit, hoe minder kracht hij hoeft op te nemen om hetzelfde te bereiken. Dat is de reden dat een spant met een trekbalk een aanzienlijk grotere overspanning aankan dan een sporenkap met alleen hanenbalken.
- TrekontlastingPremium · ook: Trekontlasting, kabelontlasting, wartel, kabelwartel, snoerontlasting, trekverlichting
Een trekontlasting is een klem die voorkomt dat trekkracht op een snoer wordt overgebracht op de elektrische aansluitingen. Het is een klein onderdeel met één taak, en die taak is bepalend: de aansluitklemmen mogen nooit de kracht opvangen. Trekt iemand aan een snoer — een stofzuiger die wordt weggetrokken, een lamp die verschuift, een kabel waarover wordt gestruikeld — dan hoort die kracht op de mantel te komen en niet op de aders. Zonder trekontlasting trekt de aarddraad als eerste los, en dat is precies de draad die je nodig hebt als er iets misgaat.
- TrekstangPremium · ook: Trekstang, trekanker, muuranker met stang, tirant, spanstang
Een trekstang is een stalen staaf die twee constructiedelen aan elkaar trekt en zo uit elkaar wijken tegengaat. Bij een gevel die naar buiten staat, is de verleiding om hem terug te trekken, en dat is precies wat je niet doet. Een trekstang stabiliseert een scheefstaande gevel, hij trekt hem niet recht. Metselwerk dat over jaren is gaan wijken heeft zich in die stand gezet; het opnieuw onder spanning naar binnen halen scheurt de voegen open en drukt stenen uit het verband. Het doel is dat het niet verder gaat — en dat je kunt aantonen dat het niet verder gaat, met een meting die je herhaalt.
- TrillingenPremium · ook: Trillingen, trilling, trillingshinder, trillingsoverlast, trillingsschade, vibraties
Trillingen zijn snelle, herhaalde bewegingen van een constructie of van de bodem, veroorzaakt door verkeer, bouwwerkzaamheden, installaties of machines. In een woning voel je ze als een vloer die meeveert of een kast die rammelt. Ze kunnen hinder geven, en bij voldoende sterkte schade aan metselwerk, stucwerk en constructie.
- TrilplaatPremium · ook: Trilplaat, plaattril, wals, trilstamper
Een trilplaat is een machine met een trillende bodemplaat waarmee zand, grind of bestrating wordt verdicht, zodat de laag draagkracht krijgt en niet meer inklinkt. Verdichten is de stap die het vaakst wordt overgeslagen en die het meest bepaalt of een terras of oprit vlak blijft. Zand dat niet is verdicht, klinkt vanzelf in — alleen ongelijkmatig en pas nadat de tegels erop liggen.
- Trilstamper · ook: Trilstamper, kortweg stamper
Een trilstamper is een motoraangedreven verdichtingsmachine met een smalle voet die snel op en neer springt en de grond eronder samendrukt. Hij verdicht aanvulling in sleuven, in smalle stroken en langs funderingen, zodat er later geen zetting optreedt. Voor het zandbed onder bestrating pak je meestal de trilplaat.
- Triple glasPremium · ook: Triple glas, drievoudig glas, drievoudige beglazing, HR+++ glas
Triple glas bestaat uit drie glasbladen met twee gasgevulde spouwen, met een U-waarde die ruwweg de helft is van die van HR++ glas. Het is zwaar, het laat minder licht en minder zonwarmte door, en het vraagt een kozijn en beslag die daarop zijn berekend.
- TriplexPremium · ook: Triplex, multiplex, meerlagenplaat, fineerplaat, gelaagd hout
Triplex is plaatmateriaal van dunne houtlagen (fineer) die kruislings op elkaar zijn gelijmd, waardoor de plaat in beide richtingen sterk en stabiel is. Die kruislaagse opbouw is de hele uitvinding. Massief hout is sterk in de nerfrichting en zwak dwars erop, en het werkt met vocht. Door de lagen om en om te draaien, worden de zwakke en de sterke richting over elkaar heen gelegd, en dat levert een plaat op die niet splijt, nauwelijks krimpt en in verhouding tot zijn gewicht uitzonderlijk sterk is.
- TroffelPremium · ook: Troffel, metselkelle, kelle
Een troffel is een driehoekig of bladvormig stuk staal met een handgreep, gebruikt om metselspecie op te nemen, aan te brengen en af te snijden. Het is het basisgereedschap van de metselaar en de vorm ervan is per streek en per traditie verschillend gegroeid.
- Tropisch hardhoutPremium · ook: Tropisch hardhout, tropenhout, hardhout
Tropisch hardhout is hout van loofbomen uit tropische gebieden in Zuidoost-Azie, Afrika en Zuid-Amerika. Het wordt gebruikt waar hout lang buiten moet staan: kozijnen, vlonders, gevelbekleding, beschoeiing en tuinmeubelen. De soorten verschillen sterk in hardheid, duurzaamheid en prijs.
- TuimelraamPremium · ook: Tuimelraam, tuimelvenster, tuimeldraairaam
Een tuimelraam is een raam dat om een horizontale as draait die halverwege de hoogte zit. Als je het opent, komt de bovenkant naar binnen en gaat de onderkant naar buiten. Je vindt het vooral in dakvlakken, in bovenlichten en in oudere flatgevels.
- TuinhuisPremium · ook: Tuinhuis, tuinhuisje, blokhut, tuinberging, buitenberging
Een tuinhuis is een vrijstaand gebouwtje in de tuin, meestal van hout, voor opslag, hobby of verblijf. Het staat los van de woning en heeft een eigen dak, een eigen vloer en een eigen deur. In veel gevallen mag je het zonder vergunning plaatsen.
- TuinmuurPremium · ook: Tuinmuur, vrijstaande muur, erfscheidingsmuur, ommuring, tuinmuurtje
Een tuinmuur is een vrijstaande gemetselde muur op een erf of in een tuin. Een tuinmuur lijkt op een stuk gevel en gedraagt zich totaal anders. Hij staat vrij, hij vangt wind van twee kanten en er staat geen vloer of dak op om hem te stabiliseren — en van boven is hij open. Daaruit volgen drie dingen die bij een gevel niet nodig zijn: een eigen fundering die tot onder de vorstgrens gaat, een afdekking die het metselwerk van bovenaf droog houdt, en dilatatievoegen of penanten die de lengte opdelen. Waar tuinmuren scheuren en omvallen, ontbreekt er doorgaans één van die drie.
- TuinverlichtingPremium · ook: Tuinverlichting, buitenverlichting, terrasverlichting, padverlichting, gevelverlichting
Tuinverlichting is verlichting van tuin, terras, pad en gevel bij een woning. De verleiding is om omhoog te schijnen, en dat is precies wat je niet wilt. Licht dat de lucht in gaat, verlicht niets en het is wat je buren, de straat en de nachtdieren treft. Naar beneden gericht, warm van kleur en met een schakeltijd erop: dan verlicht je wat je wilt zien, hou je het bij jezelf en beperk je de schade aan wat er 's nachts leeft. Daar komt bij dat buiten elk armatuur een beschermingsgraad moet hebben die bij de plek past.
- TunnelgietbouwPremium · ook: Tunnelgietbouw, gietbouw, tunnelbekisting, tunnelbouw
Tunnelgietbouw is een bouwwijze waarbij wanden en vloeren in één keer worden gestort in een verrijdbare tunnelvormige bekisting. Voor wie in zo'n woning woont, zit hier het antwoord op de vraag die bij elke verbouwing terugkomt. Bij tunnelgietbouw dragen de dwarswanden en draagt de gevel niet. De tunnels staan haaks op de gevel, dus de wanden tussen de woningen en de wanden die de beuk verdelen, zijn constructief; de voor- en achtergevel zijn invulling. Praktisch betekent dat: de gevel openmaken voor een grotere pui is meestal mogelijk, en de wand naar de buren doorbreken nooit. Precies andersom dan mensen bij een stenen woning gewend zijn.
- TussenwoningPremium · ook: Tussenwoning, rijtjeshuis, rijwoning, tussenliggende woning, doorzonwoning
Een tussenwoning is een grondgebonden woning met aan weerszijden een buurwoning tegen de woningscheidende wand. Dat maakt hem bouwkundig de zuinigste van de rij, en het verplaatst waar je verduurzamingsgeld terugverdient. Een tussenwoning heeft twee gevels in plaats van drie of vier, en het grootste warmteverlies zit daardoor niet in de gevel maar in het dak en de vloer. Wie de standaardadviezen van een vrijstaande woning overneemt, isoleert de verkeerde vlakken eerst.
- Twee-onder-een-kapwoningPremium · ook: Twee-onder-een-kapwoning, twee-onder-een-kap, halfvrijstaande woning, dubbel woonhuis
Een twee-onder-een-kapwoning is een woning die met een woningscheidende muur aan een tweede woning vastzit, waarbij beide helften onder een doorlopend dak liggen. Elke helft heeft een eigen voordeur, een eigen tuin en drie vrije gevels.
- Tweecomponentenlijm · ook: Tweecomponentenlijm, 2K-lijm, tweecomponentenkleefstof
Tweecomponentenlijm bestaat uit twee delen, een hars en een verharder, die je vlak voor gebruik mengt. Pas dan komt de reactie op gang waarmee de lijm hard wordt. Daardoor werkt hij ook in een dikke laag en op plekken waar geen lucht of vocht bij kan.
- Tweecomponentenverf · ook: Tweecomponentenverf, 2K-verf, tweecomponentenlak
Tweecomponentenverf is verf die pas hard wordt nadat je een verharder door de basis hebt gemengd. Hij droogt dus niet door verdamping maar door een reactie. Dat levert een laag op die harder is en beter tegen slijtage, olie en water kan dan gewone verf.
Wat staat hier?
- Wat staat er in een begrip?
- Wat het is, waar je het tegenkomt en hoe je het herkent — altijd vrij te lezen. De hoofdstukken daarachter, over kosten, regelgeving, onderhoud en veelgemaakte fouten, horen bij een abonnement.
- Wat betekent het label Premium?
- Dat er achter de korte omschrijving meer staat. De term zelf en wat hij betekent zijn nooit afgeschermd; een woordenboek dat je de betekenis onthoudt is geen woordenboek.
- Waarom staan er synoniemen bij?
- Omdat het vak twee of drie woorden voor hetzelfde heeft en een offerte zelden het woord gebruikt dat jij kent. De zoekbalk hierboven zoekt ook in die synoniemen.
Verder kijken
Kennisbank
Naslag met hoofdstukken, om in te zoeken
477 artikelen
Gebreken
Zoek op wat je ziet
226 gebreken
Vraag en antwoord
Vragen zoals ze gesteld worden
456 vragen