Ook: Voegvorm · voegprofiel · voegtype · voegafwerking · voegbeeld
In het kort
In andere talen
- Engels
- Mortar joint profile
- Duits
- Fugenprofil
- Frans
- Profil de joint
Er staat meer over voegvorm
Hoe het werkt, welke soorten er zijn, waar je het tegenkomt, wat het kost, en wat er in de praktijk misgaat. Dat deel hoort bij een abonnement.
Abonnement bekijkenInloggen
Uitgebreid
Loop een straat door met een oude en een nieuwe kant en kijk naar de gevels in de middagzon. Aan de ene kant lijken de stenen in een vlak te liggen, zonder schaduw. Aan de andere kant tekent elke laag een donkere lijn, en het metselwerk krijgt reliëf. Het verschil zit niet in de steen. Het zit in een paar millimeter mortel: de voegvorm.
Een voeg vult de ruimte tussen de stenen. De mortel daarin draagt de belasting over, houdt de stenen op hun plaats en sluit de gevel. Het buitenste stukje van die voeg, het zichtvlak, kan op heel verschillende manieren worden afgewerkt. De voeger kan het gelijk strijken met de voorkant van de steen. Hij kan het een paar millimeter terug leggen. Hij kan er met een rond ijzer een holle vorm in drukken, het schuin afstrijken, of de mortel juist laten uitsteken en langs een lat recht afsnijden. Elk van die keuzes heeft een naam, en elk heeft gevolgen.
Die gevolgen zijn voor een deel zichtbaar en voor een deel niet. Zichtbaar is het schaduwbeeld. Een terugliggende voeg maakt de steen nadrukkelijker, een platvolle voeg maakt de gevel rustiger en vlakker. Bij een monument hoort de vorm bij het karakter van het gebouw, en een andere voegvorm verandert het aanzien meer dan veel mensen verwachten. Voegwerk beslaat een flink deel van het geveloppervlak; een andere vorm valt dus over de hele gevel op.
Minder zichtbaar is wat de vorm met water doet. Een gevel wordt nat bij elke bui. Water loopt over de stenen naar beneden en komt onderweg langs elke lintvoeg. Ligt de voeg gelijk met de steen of loopt hij schuin naar buiten af, dan stroomt het water door. Ligt de voeg terug, dan ontstaat op de bovenkant van elke steen een smal richeltje waar water, vuil en zaad op kunnen blijven liggen. Of dat een probleem is, hangt af van de steen, de mortel en de ligging van de gevel. Het is in elk geval een verschil.
Ook de duurzaamheid van de voeg zelf hangt aan de vorm, en vooral aan de manier waarop die vorm is gemaakt. Een voeg die met een ijzer is aangedrukt, is aan het oppervlak dichter dan een voeg die alleen is geveegd of geborsteld. Aandrukken verdicht de mortel en drukt hem tegen de stenen aan. Een vorm waarvoor de voeger de mortel moet wegkrabben of afsnijden zonder na te drukken, heeft dat voordeel niet.
En dan is er de verwarring. De namen van de vormen worden niet overal gelijk gebruikt. Wat de een een snijvoeg noemt, heet bij de ander een schuine voeg; wat in het ene vakboek een knipvoeg is, wordt elders als een bijzondere snijvoeg beschreven. Vraag daarom bij elke offerte om een tekening of een proefvlak, naast de naam. Wat je ziet, is wat je krijgt; wat er staat, is een woord.
We slaan alleen je antwoord op, en je toelichting als je die geeft. Geen naam, geen e-mailadres.
Verder bij dit onderwerp
Wat hier al staat over dezelfde thema's en bouwdelen. Deze lijst wordt niet samengesteld maar afgeleid: hij volgt de onderwerpen die aan dit document hangen.
Werkomschrijvingen
Stappenplannen
Gebreken
Uit de kennisbank
Koopgidsen
Prijsgidsen
Rekenhulpen
Checklists
Projecten
Dit laten doen
Builddocs bemiddelt niet en krijgt geen commissie over de opdracht die hieruit volgt.