Naar de inhoud

Dit is een bètaversie van Builddocs. Je kunt alles bekijken, maar aanmelden en een abonnement afsluiten kan nog niet.

Begrip

Serieschakelaar

Onderwerp Energie

Ook: Serieschakelaar · serieschakeling · dubbele schakelaar · dubbelschakelaar · tweevoudige schakelaar

In het kort

Een serieschakelaar is een lichtschakelaar met twee wippen in één inbouwdoos, waarmee je twee lampen of lichtgroepen onafhankelijk van elkaar vanaf één plek aan- en uitzet. Er gaat één fasedraad in en er komen twee geschakelde draden uit, een voor elke lamp.

In andere talen

Engels
Two-gang switch
Duits
Serienschalter
Frans
Interrupteur double allumage
Spaans
Interruptor doble
Italiaans
Interruttore doppio

Er staat meer over serieschakelaar

Hoe het werkt, welke soorten er zijn, waar je het tegenkomt, wat het kost, en wat er in de praktijk misgaat. Dat deel hoort bij een abonnement.

Abonnement bekijkenInloggen

Uitgebreid

In veel kamers zit meer dan één lichtpunt. Een lamp boven de tafel en spots boven het aanrecht. Een plafondlamp en twee wandlampen. Een spiegellamp en een plafondlamp in de badkamer. Je wilt die apart kunnen bedienen, maar je wilt niet twee schakelaars naast elkaar in twee dozen. De serieschakelaar lost dat op: twee wippen naast elkaar op één sokkel, in één doos, onder één afdekraam.

Van voren lijkt hij op een gewone schakelaar met een gedeelde wip. Achterop zit het verschil. Een gewone enkelpolige schakelaar heeft twee klemmen: de fase erin, de geschakelde draad eruit. Een serieschakelaar heeft er drie: één klem waar de fase binnenkomt en die beide schakelaars voedt, en twee klemmen voor de twee geschakelde draden. Elke wip verbindt de fase met zijn eigen uitgaande draad.

Het woord serie heeft niets te maken met lampen die achter elkaar zijn geschakeld. Dat is een veelgemaakte vergissing, omdat in de natuurkunde een serieschakeling precies dat betekent. Bij een serieschakelaar staan de twee lampen elk op hun eigen draad, en de ene lamp brandt of hij nu aan staat of niet onafhankelijk van de andere.

Voor wie een schakelaar vervangt, is het belangrijkste dat er voor een serieschakelaar drie draden naar de doos moeten lopen: de fase en twee schakeldraden. Ligt er maar één schakeldraad, dan maak je van een gewone schakelaar geen serieschakelaar door alleen het binnenwerk te wisselen. Er moet dan een draad bij, of er komt een draadloze of slimme oplossing.

Omgekeerd kom je in oudere woningen serieschakelaars tegen waarvan niemand meer weet welke wip welke lamp bedient, of waarvan één wip niets lijkt te doen. Dan is er bij een verbouwing een lichtpunt weggehaald en is de draad blijven zitten. Dat is te achterhalen met een spanningszoeker en een beetje geduld, maar het is ook een reden om de groep uit te zetten voordat je iets losneemt.

In een badkamer of toilet wordt de serieschakelaar vaak gebruikt om het licht en de ventilator apart te bedienen. Daar gelden zones waarin een schakelaar niet mag zitten, en die bepalen waar hij komt.

Hielp dit?

We slaan alleen je antwoord op, en je toelichting als je die geeft. Geen naam, geen e-mailadres.

Verder bij dit onderwerp

Wat hier al staat over dezelfde thema's en bouwdelen. Deze lijst wordt niet samengesteld maar afgeleid: hij volgt de onderwerpen die aan dit document hangen.