Ook: Veldspaat · veldspaten · veldspaatkristal · veldspaatmineraal
In het kort
In andere talen
- Engels
- Feldspar
- Duits
- Feldspat
- Frans
- Feldspath
- Spaans
- Feldespato
- Portugees
- Feldspato
- Italiaans
- Feldspato
Er staat meer over veldspaat
Hoe het werkt, welke soorten er zijn, waar je het tegenkomt, wat het kost, en wat er in de praktijk misgaat. Dat deel hoort bij een abonnement.
Abonnement bekijkenInloggen
Uitgebreid
Kijk eens goed naar een granieten aanrechtblad. Je ziet een mozaïek van korrels in drie soorten. Grijze, glazige korrels die er een beetje vochtig uitzien: dat is kwarts. Zwarte of zilverige schilfertjes: dat is mica. En de grootste korrels, vaak wit, crèmekleurig, roze of vleesrood, met een vlak dat het licht vangt als je het blad een beetje kantelt: dat is veldspaat. Bij een rode graniet bepaalt de veldspaat de kleur van het hele blad.
Veldspaat is de meest voorkomende mineraalgroep in de aardkorst. Het zit in graniet, in gneis, in basalt, in veel zandsteen en in het zand onder je huis. Toch kent bijna niemand het woord. Dat komt doordat veldspaat zelden als zichzelf wordt verkocht. Je koopt het als onderdeel van iets anders: een natuursteen, een tegel, een wastafel, een fles.
Voor iemand die bouwt of verbouwt, doet veldspaat mee in natuursteen, in keramiek en als grondstof van klei.
In natuursteen. Graniet en verwante steensoorten bestaan voor een groot deel uit veldspaat. De kleur, de tekening en een deel van het gedrag van de steen komen eruit voort. Veldspaat is hard, maar iets minder hard dan kwarts, en het splijt langs vaste vlakken. Daardoor kan aan de rand van een blad een kristal uitbreken, terwijl het vlak zelf jarenlang krasvrij blijft.
In keramiek. Bij het bakken van tegels, sanitair en glazuur smelt veldspaat eerder dan de klei en het kwarts eromheen. Het vloeit tussen de korrels en verandert bij het afkoelen in een glasachtige lijm. Hoe meer van die glasfase, hoe dichter de scherf en hoe minder water de tegel opneemt. Een porseleintegel die je buiten in de vorst kunt leggen, dankt dat voor een groot deel aan veldspaat.
Als moeder van de klei. Veldspaat in gesteente verweert in de loop van duizenden jaren onder invloed van water en koolzuur. Wat overblijft, is een fijn kleimineraal: kaolien, ook wel porseleinaarde. Zonder verweerde veldspaat geen klei, en zonder klei geen baksteen, dakpan of tegel.
Voor jou betekent dat vooral iets bij de keuze en het onderhoud van stenen bladen, vloeren en tegels. Wie weet waar de veldspaat zit, begrijpt waarom een granieten blad zuur verdraagt en een marmeren niet, waarom een porseleintegel buiten kan en een wandtegel niet, en waarom de rand van een blad eerder beschadigt dan het midden.
We slaan alleen je antwoord op, en je toelichting als je die geeft. Geen naam, geen e-mailadres.
Verder bij dit onderwerp
Wat hier al staat over dezelfde thema's en bouwdelen. Deze lijst wordt niet samengesteld maar afgeleid: hij volgt de onderwerpen die aan dit document hangen.
Werkomschrijvingen
Stappenplannen
Gebreken
Uit de kennisbank
Koopgidsen
Prijsgidsen
Rekenhulpen
Checklists
Projecten
Dit laten doen
Builddocs bemiddelt niet en krijgt geen commissie over de opdracht die hieruit volgt.