Ook: Harsgang · harsgangen · harszak · harsgal · harsader · harsstreep
In het kort
In andere talen
- Engels
- Resin pocket
- Duits
- Harzgalle
- Frans
- Poche de résine
- Spaans
- Bolsa de resina
- Portugees
- Bolsa de resina
- Italiaans
- Tasca di resina
Er staat meer over harsgang
Hoe het werkt, welke soorten er zijn, waar je het tegenkomt, wat het kost, en wat er in de praktijk misgaat. Dat deel hoort bij een abonnement.
Abonnement bekijkenInloggen
Uitgebreid
Naaldbomen maken hars. Het is hun manier om een wond te dichten en insecten en schimmels buiten te houden. De hars loopt door fijne kanaaltjes in het hout. Op plekken waar de boom tijdens de groei is beschadigd, bijvoorbeeld door storm, vorst of een afgebroken tak, kan zich tussen twee jaarringen een holte vormen die volloopt met hars. Wordt de stam later tot planken en balken gezaagd, dan komt zo'n holte aan het oppervlak te liggen of zit hij er vlak onder. Dat is een harsgang.
Je ziet hem als een amberkleurige of donkerbruine streep of lens, meestal een paar millimeter breed en enkele centimeters lang, in de richting van de nerf. Vers hout voelt er plakkerig. In oud hout is de hars uitgehard tot een glanzende, brosse korst.
Voor de sterkte van het hout maakt een enkele kleine harsgang weinig uit. Het probleem zit in de afwerking. Hars wordt zacht als het warm wordt. Een kozijn in de zon, zeker een donker geschilderd kozijn, wordt aan het oppervlak heet genoeg om de hars vloeibaar te maken. Die zet uit en zoekt een weg naar buiten, door de verflaag heen. Het gevolg is een gele of bruine vlek in lichte verf, een blaasje dat openbarst of een druppel die als een traan over het schilderwerk loopt.
Dat kan in het eerste jaar gebeuren en ook pas na een aantal zomers. Het kan zich herhalen zolang er hars in de holte zit. Het is de reden dat schilders harsgangen behandelen voordat ze gronden, en de reden dat harsuittreding in garantievoorwaarden voor houten kozijnen en schilderwerk vaak apart wordt genoemd.
Harsgangen horen bij het materiaal. Hout zonder hars bestaat in harshoudende soorten niet, en een goede sortering haalt de ergste stukken eruit maar niet alle. Wat je kunt doen, is de houtsoort en de kwaliteit kiezen bij de toepassing, de plekken die er zitten vakkundig behandelen en weten wat je doet als er later toch hars uitkomt. Dat laatste is eenvoudiger dan veel mensen denken: laten uitharden, wegsteken en bijwerken.
Bij ongeschilderd hout buiten, zoals een vlonder, een schutting of een gevelbekleding van lariks of douglas, is hars vooral een kwestie van ongemak. Een kleverige plek op een terras waar je op blote voeten loopt of een druppel op een tuinstoel is vervelend, en het gaat vanzelf over als de hars verweert.
We slaan alleen je antwoord op, en je toelichting als je die geeft. Geen naam, geen e-mailadres.
Verder bij dit onderwerp
Wat hier al staat over dezelfde thema's en bouwdelen. Deze lijst wordt niet samengesteld maar afgeleid: hij volgt de onderwerpen die aan dit document hangen.
Werkomschrijvingen
Stappenplannen
Gebreken
Uit de kennisbank
Koopgidsen
Prijsgidsen
Rekenhulpen
Checklists
Projecten
Dit laten doen
Builddocs bemiddelt niet en krijgt geen commissie over de opdracht die hieruit volgt.