Ik bouw of verbouw zelf
Je bent opdrachtgever én uitvoerder, en die twee rollen stellen andere vragen. Wat mag zonder vergunning, wat vraagt een constructeur, en waar houdt zelf doen op.
Wat hier voor je staat
36 documenten
- Kennisbank
Vleermuizen en spouwisolatie
Vleermuizen zijn beschermd. Hun verblijfplaatsen ook, en die zitten bij uitstek in spouwmuren en achter gevelbekleding. Spouwisolatie aanbrengen zonder te weten of er vleermuizen zitten, is niet alleen riskant…
- Kennisbank
Vloerverwarming in een bestaande woning
Vloerverwarming werkt op een lage aanvoertemperatuur en past daarmee bij een warmtepomp. In een woning met een hoge warmtevraag haalt zij het niet. De opbouw bepaalt alles: hoeveel hoogte je kwijt bent, hoe tr…
- Kennisbank
Vocht in de gevel: doorslag, optrekkend vocht en condens
Een spouwmuur is niet bedoeld om droog te blijven: het buitenblad mág nat worden, de spouw is de scheiding, en het water dat langs de binnenzijde omlaag loopt wordt door het spouwlood via de open stootvoegen na…
- Kennisbank
Vocht in huis: oorzaken herkennen en gericht aanpakken
Vocht is geen probleem maar vijf problemen die er hetzelfde uitzien: condens, optrekkend vocht, doorslaand vocht, lekkage en bouwvocht. De vlek zegt niet welke het is; de omstandigheden eromheen wel. Condens is…
- Kennisbank
Warmtepomp in een bestaande woning: wat er moet kloppen
Een warmtepomp verplaatst warmte in plaats van hem te maken, en dat gaat efficiënt zolang het temperatuurverschil klein blijft: bij vijfendertig graden aanvoer werkt hij uitstekend, bij zeventig graden nauwelij…
- Kennisbank
Warmteweerstand en U-waarde: de getallen achter isolatie
Drie getallen, drie niveaus. De lambda is een materiaaleigenschap: minerale wol zit rond 0,035, harde schuimplaten rond 0,022 tot 0,028, beton rond 1,5 — hoe lager, hoe beter per centimeter. De R-waarde is dikt…
- Kennisbank
Schimmel en condens in de woning
Zwarte vlekken in een buitenhoek of achter de kast zijn bijna nooit een lekkage: het is vocht uit de lucht dat neerslaat op de koudste plek in de ruimte. Een huishouden brengt tien tot vijftien liter waterdamp …
- Kennisbank
Spouwisolatie en het onderzoek vooraf
Spouwisolatie is de goedkoopste isolatiemaatregel die er is, en de enige waarbij het onderzoek vooraf zwaarder weegt dan de uitvoering. Er zijn drie onderzoeken en ze staan los van elkaar: is er een spouw en h…
- Kennisbank
De spouwmuur: hoe hij werkt en waarom de spouw open moet blijven
De spouw is geen restruimte en geen isolatielaag maar een drainage- en ventilatieruimte. Baksteen is niet waterdicht: bij slagregen loopt water langs de achterzijde van het buitenblad omlaag, waar een waterkeri…
- Kennisbank
Thermische massa: waarom een oud huis anders opwarmt
Massa slaat warmte op, isolatie houdt warmte tegen — twee verschillende dingen, en wie ze verwart komt tot verkeerde conclusies over stoken en oververhitting. Warmte die overdag in een zware constructie trekt k…
- Kennisbank
In welke volgorde verduurzaam je een woning
Elke stap maakt de volgende goedkoper of kleiner, en daarom werkt de volgorde. Eerst onderhoud: een lekkende goot of een natte kruipruimte moet weg vóór er isolatie omheen komt. Dan de schil, van goedkoop naar …
- Kennisbank
Plat dak vervangen en isoleren
Isoleren op het moment dat het dak er toch af gaat, is het enige moment waarop isolatie bijna niets extra's kost. De isolatie gaat boven op de dakvloer en onder de dakbedekking. Dat heet een warm dak en het is…
- Kennisbank
Het platte dak: warm dak, koud dak en omgekeerd dak
De volgorde van de lagen bepaalt of een plat dak dertig jaar meegaat of van binnenuit nat wordt. Bij een warm dak ligt de isolatie boven de constructie met de dampremmende laag eronder; de constructie blijft wa…
- Kennisbank
Luchtdichtheid: wat een blowerdoortest laat zien
Een blowerdoortest zet de woning met een ventilator in de voordeur op druk; uit het luchtdebiet dat nodig is om die druk vast te houden volgt de qv10-waarde per vierkante meter gebruiksoppervlak. Een oudere won…
- Kennisbank
Natuurinclusief bouwen - dieren en planten in de schil meenemen
Gierzwaluwen nestelen onder dakpannen en achter boeiboorden, huismussen in kolonies aan de zonzijde, vleermuizen in spouwmuren en achter gevelbekleding — en de ingrepen die hen raken zijn precies de meest voork…
- Kennisbank
Vleermuizen, gierzwaluwen en isolatie: wat je vooraf moet regelen
Het is de plek die bescherming geniet, niet alleen het dier: een spouw of een nestruimte onder de pannen is wettelijk beschermd, ook als er op het moment van het werk niets in zit. Daarom valt een gewone verduu…
- Kennisbank
Isolatie kiezen per bouwdeel
De volgorde die vrijwel altijd klopt: kieren dichten, dan het dak, dan de vloer, dan de gevel, dan het glas — van boven naar beneden en van goedkoop naar duur. Eén uitzondering: is de spouw leeg en droog, dan k…
- Kennisbank
Isoleren en ventileren: waarom die twee bij elkaar horen
Een oude woning ventileert ongecontroleerd — via kieren, de schoorsteen, het kruipluik. Dat verspilt warmte, maar het voert wél vocht af. Bij isoleren en kierdichten verdwijnt die route: de warmte blijft binnen…
- Kennisbank
Isoleren naar een onverwarmde ruimte: berging, garage en serre
Een geïsoleerde woning heeft een gesloten schil: een doorlopende laag isolatie om alle verwarmde ruimten heen, zonder gaten. Zodra er een berging, garage of serre aan het huis vastzit, moet je kiezen waar die s…
- Kennisbank
Koudebruggen: waar de warmte weglekt en de schimmel begint
Een koudebrug is een plek waar warmte sneller naar buiten gaat dan eromheen, waardoor het binnenoppervlak kouder is dan de rest van de wand — en daar slaat vocht neer. Er zijn twee soorten: constructief, waarbi…
- Kennisbank
Kozijnen vervangen: hout, kunststof of aluminium?
Een gevelrenovatie is het natuurlijke moment om over de kozijnen te beslissen, en dan gaat het over dertig jaar vooruit. Vraag eerst of vervangen nodig is. Herstel is vaak goedkoper, en de priktest geeft het a…
- Kennisbank
Energieneutraal, CO2-neutraal, klimaatneutraal en nul op de meter: wat de verschillen zijn
Vier termen, vier betekenissen. Energieneutraal gaat over de energie die het gebouw zelf nodig heeft: over een heel jaar wekt de woning evenveel op als zij gebruikt voor verwarming, warm water, ventilatie en de…
- Kennisbank
Energierekening verlagen: de volgorde die het meeste oplevert
Er is geen gebrek aan maatregelen, er is gebrek aan volgorde — en de volgorde maakt het verschil tussen een investering die zichzelf terugverdient en een die dat nooit doet. De regel: eerst de schil, dan de ins…
- Kennisbank
Gevelbekleding: hout, vezelcement en steenstrips
Een bekleding is een regenscherm, geen waterdichte huid: er komt altijd wat water achter, en het systeem is daarop gebouwd. Voorwaarde is dat het water weg kan en de spouw erachter ventileert. Bij hout en vezel…
- Kennisbank
Hitte in huis: waarom het warm wordt en wat er werkt
Warmte komt op drie manieren binnen: straling door het glas — verreweg de grootste post — geleiding via dak, gevel en glas, en ventilatie met warme buitenlucht. Daarbovenop komt interne warmte van mensen, appar…
- Kennisbank
Buitengevelisolatie bij bestaande bouw
Bouwfysisch is dit de beste manier om een massieve of een slecht geïsoleerde gevel aan te pakken: de muur blijft warm en droog. Het gevelbeeld verandert, en dat is waar de meeste plannen op stuklopen: bij een …
- Kennisbank
Compactheid en verliesoppervlak: waarom de vorm van je huis de rekening bepaalt
Warmte verdwijnt door het oppervlak dat aan de buitenlucht grenst. Hoe meer buitenoppervlak per kubieke meter woning, hoe meer isolatie er nodig is voor hetzelfde resultaat. Een tussenwoning heeft twee gevels …
- Kennisbank
Condens op je ramen: binnen, buiten of ertussen
Condens op glas komt op drie plekken voor en elk betekent iets anders. Aan de binnenzijde: de luchtvochtigheid is hoog ten opzichte van de raamtemperatuur — bij twintig graden en zestig procent ligt het dauwpun…
- Kennisbank
Dakisolatie van binnenuit
Van binnenuit isoleren is de goedkope route en de moeilijke. De opbouw moet kloppen, want fouten worden ingepakt en zijn daarna niet meer te zien. Hoeveel isolatie erin kan, wordt bepaald door de diepte van de…
- Kennisbank
Dakisolatie van buitenaf: het sarkingdak
Bij een sarkingdak ligt de isolatie bóven het dakbeschot, onder de pannen, in een doorlopende laag over de hele kap. De sporen en het beschot blijven binnen zichtbaar en de zolder verliest geen ruimte. Het is …
- Kennisbank
Damp in de constructie: waarom die folie er zit
Waterdamp beweegt van warm en vochtig naar koud en droog, dwars door materialen heen. Onderweg door een geïsoleerde constructie koelt de lucht af, en waar de temperatuur onder het dauwpunt zakt slaat de damp ne…
- Kennisbank
Dampremmende laag en waarom hij heel moet blijven
De dampremmende laag zit aan de warme kant van de isolatie. Aan de verkeerde kant aangebracht doet hij precies wat hij moet voorkomen. Het gat is het probleem, niet de folie. Door een kier gaat met de luchtstr…
- Kennisbank
Aanbouw en de aansluiting op de bestaande gevel
De aanbouw zelf gaat zelden mis. De naad tussen oud en nieuw wel, en die naad is niet meer bereikbaar als het werk klaar is. Oud en nieuw zakken verschillend. Wie ze star aan elkaar bouwt, krijgt de scheur op …
- Kennisbank
Binnenisolatie bij een massieve muur
Een massieve muur heeft geen spouw. Isoleren kan daardoor alleen aan de binnenzijde of aan de buitenzijde, en die keuze heeft gevolgen die verder gaan dan de energierekening. Binnenisolatie maakt de muur koude…
- Kennisbank
Binnenklimaat: temperatuur, vocht, lucht en licht
Vier factoren bepalen het binnenklimaat, en ze hangen samen. Temperatuur is meer dan de thermometer: bij een koude buitenmuur of een groot koud raam voelt het kouder dan twintig graden, en dat is de reden dat i…
- Kennisbank
Biobased isolatie: houtvezel, hennep, vlas en cellulose
Houtvezel, hennep, vlas, stro, schapenwol en cellulose isoleren vergelijkbaar met minerale wol — lambda 0,036 tot 0,045 — en vragen dus iets meer dikte dan hard schuim. Twee dingen onderscheiden ze. Ze nemen vo…