Naar de inhoud

Dit is een bètaversie van Builddocs. Je kunt alles bekijken, maar aanmelden en een abonnement afsluiten kan nog niet.

Begrip

Hoogovencement

Onderwerp Werk

Ook: Hoogovencement · CEM III · CEM III/A · CEM III/B · CEM III/C · hoogovenslakcement

In het kort

Hoogovencement is cement waarin een groot deel van de portlandklinker is vervangen door fijngemalen hoogovenslak, een bijproduct van de ijzerbereiding. Het verhardt langzamer en met minder warmte dan portlandcement en geeft dicht beton dat goed bestand is tegen zout en sulfaat. In Nederland wordt het veel gebruikt in beton onder de grond.

In andere talen

Engels
Blast-furnace cement
Duits
Hochofenzement
Frans
Ciment de haut fourneau
Spaans
Cemento de horno alto
Portugees
Cimento de alto-forno
Italiaans
Cemento d'altoforno

Er staat meer over hoogovencement

Hoe het werkt, welke soorten er zijn, waar je het tegenkomt, wat het kost, en wat er in de praktijk misgaat. Dat deel hoort bij een abonnement.

Abonnement bekijkenInloggen

Uitgebreid

Iemand stort in november een vloertje voor de schuur met een zak waar CEM III/B op staat. De volgende ochtend is het beton nog week en donkergrijs, en na het weghalen van de bekisting een paar dagen later zit er een blauwgroene waas op de zijkant. De conclusie is snel getrokken: slecht cement, mislukt werk. Geen van beide klopt. Het is hoogovencement, en het gedraagt zich zoals het hoort.

Cement is het bindmiddel van beton en mortel. De bekendste soort, portlandcement, bestaat vrijwel helemaal uit klinker: kalksteen en klei die bij hoge temperatuur zijn gebrand en daarna gemalen. Dat branden kost veel energie en er komt veel kooldioxide bij vrij. Hoogovencement gebruikt minder klinker. Een derde tot ruim driekwart is vervangen door hoogovenslak.

Die slak ontstaat bij het maken van ruwijzer. In de hoogoven smelten de resten gesteente uit het erts samen tot een vloeibare laag die op het ijzer drijft. Wordt die laag afgetapt en met veel water in één keer afgekoeld, dan valt zij uiteen in glasachtige korrels die op grof zand lijken. Fijngemalen hebben die korrels een bijzondere eigenschap: ze kunnen met water verharden, net als cement, maar doen dat uit zichzelf nauwelijks. Ze hebben een duwtje nodig, en dat duwtje komt van de klinker. Zodra klinker met water reageert, ontstaat een sterk basisch milieu, en daarin komt de slak op gang.

Daaruit volgt het karakter van dit cement. Het begint traag, omdat de slak moet wachten op de klinker. Het geeft weinig warmte af. En het gaat lang door: na weken en maanden wordt beton met hoogovencement nog sterker en vooral dichter. Die dichte structuur is de reden dat het zo goed bestand is tegen wat van buiten komt, zoals dooizout, zeewater en sulfaat uit de grond.

Tegenover die voordelen staat één eis. Omdat de verharding langzaam gaat, moet het beton langer vochtig blijven. Droogt het oppervlak in de eerste dagen uit, dan stopt de reactie in de buitenste laag en blijft daar een zwakke, poreuze huid over. Wie hoogovencement gebruikt, moet dus beter nabehandelen dan bij portlandcement, en bij kou meer geduld hebben.

Voor een klusser is het praktische punt de zak in de bouwmarkt. Daar liggen zakken CEM I, CEM II en CEM III naast elkaar, en ze zijn niet uitwisselbaar zonder na te denken. Voor een fundering of een vloer op de grond is hoogovencement een goede keuze. Voor snel werk bij lage temperatuur of voor iets dat morgen belast moet worden niet.

Hielp dit?

We slaan alleen je antwoord op, en je toelichting als je die geeft. Geen naam, geen e-mailadres.

Verder bij dit onderwerp

Wat hier al staat over dezelfde thema's en bouwdelen. Deze lijst wordt niet samengesteld maar afgeleid: hij volgt de onderwerpen die aan dit document hangen.