Naar de inhoud

Dit is een bètaversie van Builddocs. Je kunt alles bekijken, maar aanmelden en een abonnement afsluiten kan nog niet.

Begrip

Neorenaissance

Onderwerp Wonen

Ook: Neorenaissance · neorenaissancestijl · neo-renaissance · Hollandse neorenaissance

In het kort

Neorenaissance is de bouwstijl uit ongeveer 1870 tot 1915 die de Hollandse bouwkunst van omstreeks 1600 opnieuw gebruikt: rode baksteen met lichte banden, trapgevels, kruisvensters en versierde bogen boven de ramen. Je ziet de stijl bij stations, scholen en raadhuizen, en bij veel herenhuizen en winkelpanden uit die jaren.

In andere talen

Engels
Neo-Renaissance
Duits
Neorenaissance
Frans
Néo-Renaissance
Spaans
Arquitectura neorrenacentista
Portugees
Arquitetura neorrenascentista
Italiaans
Architettura neorinascimentale

Er staat meer over neorenaissance

Hoe het werkt, welke soorten er zijn, waar je het tegenkomt, wat het kost, en wat er in de praktijk misgaat. Dat deel hoort bij een abonnement.

Abonnement bekijkenInloggen

Uitgebreid

In de straat achter het station staat een rij herenhuizen met trapgeveltjes, rode baksteen en witte banden. Boven de ramen zitten bogen met om en om een blokje steen en een stukje metselwerk, en in de top prijkt een jaartal: 1893. De gevels lijken op die van een waag of een stadhuis uit de Gouden Eeuw, maar de huizen zijn drie eeuwen jonger. Dat is neorenaissance.

De stijl kwam op in de jaren zeventig van de negentiende eeuw, toen Nederland op zoek was naar een eigen, nationale bouwkunst. De zeventiende eeuw gold als het hoogtepunt van de vaderlandse geschiedenis, en de gebouwen uit die tijd leverden het voorbeeld: de trapgevels, de afwisseling van baksteen en natuursteen, het rijke maar kleinschalige ornament. De opleiding van bouwkundigen in Delft droeg die voorkeur over op een generatie architecten. De rijksoverheid nam de stijl over voor haar eigen gebouwen, en zo kregen stations, postkantoren, rechtbanken en scholen door het hele land hetzelfde gezicht.

Voor de woningbouw viel dat samen met een periode van grote groei. Buiten de oude stadskernen werden wijken aangelegd met herenhuizen, bovenwoningen en winkels met woningen erboven. Aannemers bouwden ze in series, en de neorenaissance leverde een herkenbare, deftige gevel die met fabrieksbaksteen en standaardonderdelen goed te maken was. Daarom is dit een van de stijlen waarin je als koper het vaakst een gewoon woonhuis aantreft.

Zuiver is de stijl zelden. Hij mengt zich met de chaletstijl van overstekende kappen en houten veranda's, en met neogotiek in gebouwen als het Rijksmuseum en het Centraal Station in Amsterdam. Rond 1900 schuift hij op naar de vrijere vormen van de jugendstil.

Achter de gevel zit een huis van zijn tijd: massieve bakstenen muren, houten balklagen, hoge kamers en suite, een gang met tegels en een trap met gedraaide spijlen. Wie zo'n huis koopt, krijgt ruimte en uitstraling, en een gevel met veel onderdelen die elk hun eigen onderhoud vragen. Banden van zachte steen verweren, voegen slijten, ornament raakt los. Veel van deze straten zijn bovendien beschermd als stadsgezicht, zodat je de voorgevel niet naar eigen inzicht mag veranderen.

Hielp dit?

We slaan alleen je antwoord op, en je toelichting als je die geeft. Geen naam, geen e-mailadres.

Verder bij dit onderwerp

Wat hier al staat over dezelfde thema's en bouwdelen. Deze lijst wordt niet samengesteld maar afgeleid: hij volgt de onderwerpen die aan dit document hangen.